# unfoldingWord Open Bible Stories — Babanki

- Language code: `bbk`
- Canonical page: https://openbiblestories.org/l/bbk/
- Stories in this file: 50 of 50
- Published by: DokuWiki
- Last release: 2026-10-27
- License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). The original work by unfoldingWord is available from https://openbiblestories.org
- Illustrations: © Sweet Publishing, CC BY-SA 3.0

unfoldingWord Open Bible Stories is a collection of 50 illustrated Bible stories, from Creation to Revelation, that churches and translation teams read, listen to, translate and share freely under the Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 license. This file mirrors the Babanki translation; it is not a translation of the whole Bible.

## 1. Kənzìtə̀ kə Mbyi

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-1/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-01.jpg?direct&)

A lə̀ jì a mbyi nzìtə̀ fa tsu a. Nyìngòŋ ə̀ nshìtə̀ mbyi bə̀nə̀ əfo ətsèm a məntsi nchʉ̀fə. Nyìngòŋ ə̀ nshìtə̀ mbyi ə̀ mè ghə̀ sə̀ fenə la lèm dìʔ kènə̀ kəfo kə tsu. A ndìʔ tà kəzhwì kə Nyìngòŋ a kə nkaʔə a kwì a muʔu.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-02.jpg?direct&)

Nyìngòŋ gàʔ la “əshi bayn!” əshí mə̀ bayn. Nyìngòŋ yen la əshi banə və bòŋə̀ ə̀ dzàŋ la “nə̀nchwì.” Ghə̀ gə̀sə̀ fa mfɨnə̀, ə̀ dzàŋ la “nə̀nchʉʔə.” Nyìngòŋ nshìtə̀ nə̀nchwì a mbì kəntsì a ghə̀ nzɨtə̀ əshìtə̀ mbyi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-03.jpg?direct&)

A sə̀ ndìʔ a məntsì ə̀ mbò, Nyìngòŋ gàʔ la əkaŋ ə ndìʔ a kwì ə nse. Ghə̀ shìtə̀ əkaŋ, ə̀ gə̀sə muʔu mə̀ kwì fa muʔu a mə̀ ndìʔ a chi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-04.jpg?direct&)

A sə̀ ndìʔ a məntsì ə̀ ntaʔ, Nyìngòŋ gàʔ la muʔu gə̀sə fa nse ə zɨm. Ghə̀ dzàŋ ə̀ nse ə zɨm la “nse,” ə̀ dzàŋ muʔu la “muʔu.” Nyìngòŋ yen la əfo a yì nshìtə̀ və bòŋə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-05.jpg?direct&)

Nyìngòŋ bɛ̀ gàʔ, “noʔə̀ vəkayn və nkòʔ nə̀ vəkayn və agəŋ ə kwi a nse ə ndìʔ.” Nkòʔ nə̀ agəŋə mə̀ kwi. Nyìngòŋ yen la əfo á yì nshìtə və bòŋə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-06.jpg?direct&)

A sə̀ ndìʔ a məntsì ə̀ nkàʔ, Nyìngòŋ gàʔ la əchʉ̀zhʉ, nə̀ sàŋ, nə̀ məndzɨ̀ŋ ə ndìʔ. Nyìngòŋ ə nshìtə̀ vəwenə ti nèə̀ əshi mbanə ti gə̀sə̀ nə̀nchwì fà nə̀nchʉʔə, ə gə̀sə̀ byɨ̀ŋ fa lɨ̀m, ə bɛ gə̀sə̀ ngwʉ̀ʔsə. Nyìngòŋ yen la əfo a yì nshìtə̀ və bòŋə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-07.jpg?direct&)

A sə̀ ndìʔ a məntsì ə̀ ntàyn, Nyìngòŋ gàʔ la noʔə̀ əfo ə muʔu ətsèm nə̀ mənyin ə ndiʔ, və sə̀ dìʔ. Nyìngòŋ yen la kə bòŋə̀, ghə̀ bwaʔsə vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-08.jpg?direct&)

A sə̀ diʔ a məntsi ə̀ nchʉ̀fə, Nyìngòŋ gàʔ “vəkayn və nyamsə noʔə̀ vətsèm ə ndiʔ”. Nyamsə mə̀ sə̀ diʔ. Sətsen sə ndiʔ nyamsə ətoʔ, Sətsen sə ŋàŋlə a nse, Sətsen sə tsiə a əngə̀ŋ. Nyìngòŋ yen la kə bòŋə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-09.jpg?direct&)

Nyìngòŋ mə̀ gàʔ, “Vəghəŋ shìtə̀ wìʔ a ghə pfɨsə̀ vəghəŋ ə̀ nè la ghə̀ ə nsoʔə mbyi yèn nə̀ əfo a və dìʔə̀ tsu noʔə̀ ətsèm.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-10.jpg?direct&)

Nyìngòŋ mə̀ lyɨ̀ kətsoʔ ə̀ bwom wìʔ fa tsu, ə̀ fwòf kəzhwì a wenə tsì əwen, ə̀ chʉ əzhiʔ ə wen la Adàm. Nyìngòŋ shìtə̀ əsɨm nə̀ ashɨ ə nkòʔ nə̀ vəmbàsə̀ ə wʉ̀ Adàm la ghə̀ ə ntsi tsu tùʔmə̀ nə̀ wenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-11.jpg?direct&)

A kəntìntìn kə əsɨm akyì, Nyìngòŋ nwye ŋkòʔ məntsenə̀ la məmbò—fəkòʔ fə əbwòŋ nə̀ fəkòʔ a fə nèə̀ wìʔ kɨə njùŋ nə̀ mbyɨ. Nyìngòŋ gàʔ a Adàm la ghə̀ zì ghə̀ zhɨ noʔə̀ əfo ətsèm a əsɨm ayi a lì kə ghə̀ lə̀ kùm əshɨ ə fəkòʔ fa fəkòʔ fyì a fə nèə̀ wìʔ kɨə njùŋ nə̀ mbyɨ lì. La sətsèn ghə̀ pfiʔ ghə̀ a pfɨ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-12.jpg?direct&)

Nyìŋgòŋ bɛ̀ gàʔ, “Kə ko bòŋ la wùlɨm ə ndiʔ tà wen.” A lì kèn la nyàm ə̀ nzì ghə̀ ə ngyàmtə̀ Adàm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-13.jpg?direct&)

Nyìngòŋ mə̀ nè Adàm bʉnə ghə̀ tsuʔ kəkwoŋ kə əshə əwen ə Adàm ə̀ bwòm wùwì fa tsu ə̀ vì ku a wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-14.jpg?direct&)

Adàm yenə wen ə gàʔ, “ə yèn dìʔ wìʔ ta nə̀ mò! Mà a dzàŋ ə wen nə̀ ‘Wùwì,’ byì àndə və shìtə̀ wen fa wùlɨm.” A lə̀ kənyʉ̀ a kə nèə̀ la wùlɨm ə nlù kye tìʔ ə wen nə̀ lì ə wen ghə̀ ə djʉ̀ làm wùwì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-15.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nshìtə̀ wùlɨm nə̀ wùwì və fʉsə wen. Ghə bwaʔsə vəwenə ə gàʔ, “Ghə̀ŋ bwi vʉnə ə̀ lwinsə mbyi yèn!” Nyìngòŋ yen la noʔə̀ əfo ətsèm a yì nshìtə̀ və bòŋə̀, ghə̀ saŋlə. Ənyʉ̀ venə nchòə̀ a məntsì ə̀ nchʉ̀fə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-01-16.jpg?direct&)

Mənsti ə̀ sòmbo sə chò mu Nyìngòŋ ə̀ myètə̀ li əshyèʔ ə wen. Nyìngòŋ mə̀ zhʉ̀tə̀ ə̀ bwaʔsə kətsi akyi ə̀ wʉ la à dìʔ kətsi kə kuʔsə Nyìngòŋ fambu a yi nshùtə̀ fa yì əshyèʔ. A lə̀ jì a Nyìngòŋ ə̀ nshìtə̀ mbyi nə̀ əfo a və dìʔ tsu noʔə̀ ətsèm.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Jènesìs 1-2*

## 2. Kənzìtə̀ kə Mbyɨ

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-2/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-02-01.jpg?direct&)

Adàm wenə̀ wì ə wen ndìʔ nə̀ saŋlə ghə tsiə a ŋges ə əsɨm yì a Nyìngòŋ ə̀ nshìtə̀ à vəwenə lì. Vəwenə nko mòʔə̀ njisə bwen, a lì kèn la kəchʉ kə wìʔ kə njìʔə̀, byèʔə mbyɨ ŋko dìʔ a mbyi. Və̀wene njèʔə̀ a əsɨm ayì gàʔə̀ wenə̀ və̀ Nyìngòŋ a mənzhʉ a mə nzhʉ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-02-02.jpg?direct&)

A lì zhù ə̀ kəmbàŋmbàŋ ətsen ə̀ ndìʔ a əsɨm ayì. Ghə̀ bə̀m à wùwì yì, “Wù gàʔ la Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ la kə ghə̀ŋ pfiʔ əshɨ ə fəkòʔ fa fəkòʔ fətsen a əsɨm yèn a?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-02-03.jpg?direct&)

Wuwì yì bwìnsə̀, “Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ la yès zì yès pfiʔ noʔə̀ ashɨ ə nkòʔ əntsèm ə̀ kye tà əshɨ ə fəkòʔ fyì a fə nèə̀ wìʔ kɨə njùŋ nə̀ mbyɨ lì. Nyìngòŋ gàʔ la sətsèn yès pfiʔ, ko yès kùm noʔə̀ tà kùmə yès a pfɨ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-02-04.jpg?direct&)

Zhù yì bwìnsə̀ gàʔ à wùwì yì, “A ko dìʔ nə̀mwìn! Ghə̀ŋ ə ko a pfɨ. Nyìngòŋ ə̀ kɨ li la sətsèn ghə̀ŋ pfiʔ ashɨ ə ghə̀ŋə à bòʔtə̀, ghə̀ŋ tòf, ə̀ kɨ̀ə̀ njùŋ bènə̀ mbyɨ ta nə̀ wen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-02-05.jpg?direct&)

Wuwì yì yen la əshɨə fəkòʔ ayì ŋkə̀ʔə̀ bòŋə̀ bɛ fwomə. Andə ghə̀ ŋkòŋə̀ ətof, ghə̀ kwòŋə̀ pfiʔ. Ghə̀ pfiʔ ə̀ ku lɨm ə wen a ghə̀ ndìʔə wenə̀ wen, ŋkà wen pfiʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-02-06.jpg?direct&)

Ə sə bvɨ̀tə̀ ashɨ ə vəwenə bòʔtə̀, vəwenə yen la vəwenə dìʔ nə̀ ənàʔə̀ ntsuʔ. Vəwenə tàŋkə̀ ə bo təfʉ ə tam a nə̀ njisə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-02-07.jpg?direct&)

Sətsèn wulɨm yì wenə̀ wì ə wen zhʉ Nyìngòŋ jèʔə̀ vì a chì əsɨm ayì. Vəwenə nyɨŋ ə lyòmtə̀ fà Nyìngòŋ. Nyìngòŋ dzàŋ wulɨm, “Wù dìʔ fenə a?” Adàm bwìnsə, “Mà yì zhʉ tà àndə wù ə jèʔə̀ vì a əsɨm, mà ə mfwayn, ə lyòmtə̀ byì àndə mà dìʔ nə̀ kənàʔ kə ntsuʔ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-02-08.jpg?direct&)

Nyìngòŋ bə̀m a wen, “A gàʔ ndə̀ à wù la wù dìʔ nə̀ kənàʔ kəntsuʔ kə a? Wù ə bɛ yì pfiʔ əshɨ ə fəkòʔ yì a mà ntensə la kə wù pfiʔ lì?” Adàm bwìnsə̀ gàʔ à Nyìngòŋ, “Wù ŋku wuwì yèn à mò, ghə̀ ə ŋku əshɨə fəkòʔ ayì à mò.” Nyìngòŋ bɛ̀ bə̀m à wùwì, “A dìʔ kənyʉ̀ kə̀ kɔ̀ á wù mwòmə̀ lə̀?” Wuwì bwìnsə̀ gàʔ, “A yì lòbtə zhù nlobtə mò.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-02-09.jpg?direct&)

Nyìngòŋ gàʔ à zhù, “Wù ə lu yenə ngəʔ! Wù ə lu nsì à wù əbə̀m bɛ zhɨə kətsòʔ. Kəbàyn kə lu ndìʔ à ghə̀ŋə̀ kəntintìn, vunə vyəŋə nə̀ vunə vunə ə lu nkyiʔ kəbàyn. Vunə wuwì ə lu nghòmə̀ kəchʉ kyə̀ sàstə̀, wù lɨmə ətsɨŋ ə kəwʉ ə̀ wən.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-02-10.jpg?direct&)

Nyìngòŋ gàʔ à wuwì, “Mà a nè ə kəbwi kə nto à wù noʔə̀ nànto. Wù a nku lɨm ə̀ wù, ghə̀ soʔə wù.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-02-11.jpg?direct&)

Nyìngòŋ gàʔ à wùlɨm, “Wù yì zhʉ wì ə wù nto kəchʉ à mò. Mà ə byɨfsə li nse luwèn, nwʉ la wù a nshyèʔə̀ mimbu əfozhɨ və nkwiə. Wù ə ne pfɨ əwen ə wù ə bwìnə̀ djʉ̀ a kətsoʔ.” Wùlɨm chʉ əzhiʔ wì ə wən la If, à dìʔ “wù kəbwi,” byì àndə ghə̀ a ndìʔ lì viʔ vətsèm. Nyìngòŋ ku gʉ̀ nyàm a Adàm wenə̀ If vəwenə mòʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-02-12.jpg?direct&)

Nyìngòŋ gàʔ, “luwèn tà àndə viʔi kɨ li njùŋ fa mbyɨ ə sə dìʔ tà a nə yès lə̀, mà ə ko a kye vəwenə pfiʔ əzhɨə fəkòʔ fə bwòŋ ə sè a mbyi kèn la vəwenə benə a pfɨ.” Nyìngòŋ mə dzɨm Adàm wenə̀ If fa ŋges ə̀ əsɨm yì. Nyìngòŋ wʉ ntsɨ̀ŋsə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ a ə̀chʉ ə əsɨm ayì ti vəwenə tùʔmə̀ la kə wìʔ pfiʔ əzhɨ ə fəkòʔ fə bwòŋ afyì.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Jènesìs 3*

## 3. Muʔu a mə̀ a Vì ə Lwinə Mbyi

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-3/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-01.jpg?direct&)

Kəlyɨŋ kə dyə̀fə kə nchòə̀ lí viʔi ghoʔ a mbyi. Vəwenə zìtə̀ sə̀ tsiə ntsɨ̀nə̀ ə byɨ. Kə byɨf ə̀ chò Nyìngòŋ wʉ la yì a byɨfsə mbyi nə̀ muʔu.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-02.jpg?direct&)

A lì Nuà nstiə ntsìnə̀ əjùŋ Nyìngòŋ saŋlə nə̀ wen. A ndìʔ tà wen a ghə̀ ntsiə a nkàyn a ntìntìn ə̀ viʔ və byɨfə və avyi. Nyìngòŋ shə̀ʔtə̀ a Nuà byì muʔu amyì a ghə̀ a tɨm ə mə̀ vì lwinə mbyi. Ghə̀ gàʔ a Nuà la ghə̀ bwom ə mpfì ə kə̀baŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-03.jpg?direct&)

Nyìngòŋ gàʔ a Nuà la ghə̀ bwɔm kə̀baŋ akjì kə ghoʔ noʔə̀ nànto ə̀ bɛ̀ jə̀f noʔə̀ nə̀mwìn. Nuà ndìʔ ə bwom nə̀ nkòʔ, ə kuʔsə noʔə̀ əkaŋ, ə wye chinsə̀ aloʔ tsu bènə̀ məlili tà a kədɨ̀ŋ. A dìʔ a kə̀baŋ akèn a Nuà nə̀ ngwàʔ ə wen nə̀ vəkayn və nyamsə fa mbyi a shə̀ noʔə̀ sə̀tsèm ə ne kwen a əzhʉ a əwʉ zìtə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-04.jpg?direct&)

Nuà ə nzhʉ li Nyìngòŋ wenə̀ vunə lyʉmə wen vətaʔ ə bwom kəbaŋ akyì tà a jì a Nyìngòŋ ngàʔə̀ a wen. Vəwenə nlyɨ̀ə ngwʉ̀ʔsə tà a kədɨ̀ŋ ə bwom tà àndə kəbaŋ akyì kə nghoʔə noʔə̀ nànto. Nuà ə̀ nshə̀ʔtə̀ a viʔi byì muʔu amyì a mə̀ ne vìə lwinə mbyi, gàʔə̀ la vəwenə kwitə ə̀ byɨmə à Nyìngòŋ, a li vəwenə ko zhʉtə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-05.jpg?direct&)

Nyìngòŋ bɛ̀ gàʔ a Nuà wenə̀ ngwàʔ ə̀ wen la vəwenə kəŋ əfozhɨvə tà a kədɨ̀ŋ a nyamsə bɛ̀nə̀ à vəwenə. Vəwenə mpfɨtə li əfo ə̀ me, Nyìngòŋ gàʔ a Nuà la əzhʉ kwʉ̀ʔə̀ li ə wen, wì ə wen, vunə lyʉmə ə wen vətaʔ nə̀ kyì ə vəwenə kwen a kəbaŋ akyì. Vəwenə ndìʔ ə̀ fwòmə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-06.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ mbɛ tɨ̀m ə lɨm nə̀ kyi ə nyamsə nə̀ mənyin a Nuà ə ghə̀ kwensə a kəbaŋ akyì ti nyamsə nə̀ mənyin ə bwoŋ. Nyìngòŋ ə̀ ntɨ̀m tə lɨm nə̀ tə̀ kyi ə̀ sòmbo fa nyamsə a və nku kəku tsu à Nyìngòŋ. Vəwenə nkwen ə me noʔə̀ mpfen ə̀ Nyìngòŋ chiʔ əch ə kəbaŋ akyì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-07.jpg?direct&)

Əwʉ mə̀ zìtə̀ ə̀ vì, ə̀ vì, ə̀ vì. Ghə shiə ta lì məntsi məwum ə nkàʔ, nə̀nchwì nə̀nchʉʔə kèn la ghə chòə̀ li! Muʔu kaʔkə sə̀ fʉ̀ə̀ fa nse. Noʔə̀ əshi ətsèm a mbyi sə̀ dìʔ tà muʔu, tɛ̀ pfénsə́ jəfkə́ sə́.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-08.jpg?direct&)

Noʔə̀ əfo ətsèm a mbyi pfɨkə, à faŋ ta viʔ vyi nə̀ nyam shi nə̀ mənyin myi a chi kəbaŋ. Kəbaŋ akyì kə faŋ ə̀ sə̀ lyəʔə fa kwì a muʔu kèn la vəwenə lyəŋ li.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-09.jpg?direct&)

Əwʉ ə ne nchò, kəbaŋ akyì kə lyəʔ a kwì a mù vəsàŋ vətayn, muʔu amyì shiʔtə̀ djʉ̀. Kətsi kətsen kəbaŋ akyì kə shiʔtə a kwì ə pfɛn ətsen, əshi bɔ dìʔ tà muʔu ə muʔu. Vəsàŋ ə bɛ cho vətaʔ tə̀ kwi tə ətàŋ tə mə̀ zì əkə̀ʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-10.jpg?direct&)

Məntsi bɛ cho məwum ə nkàʔ, Nuà tɨm fənyin la fə djʉ̀ lyeə la muʔu zɨm li lɔ. Fənyin afyìfə tànə̀ ə̀ kaʔ, ə̀ kəŋ, fə ko yen ə nse ə zɨm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-11.jpg?direct&)

Nuà tsitə ə̀ bɛ̀ tɨm kə̀làtó. Kə tànə̀ kaʔ kə ko yen ə nse ə zɨm ə̀ bɛ bwìnə̀ vì. A sə ndìʔ a bàm ə əwəŋ ə mpfen ghə̀ bɛ̀ bwìnsə̀ tɨm kəlàtó akyì, kə djʉ̀ bwìnə̀ vì nə̀ əfʉ ə fəkòʔ! Kə njìʔə la muʔu zɨmə djʉ̀ nkòʔ bwìnsə̀ kwiə a mfi!

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-12.jpg?direct&)

Nuà bɛ kə̀ʔtə̀ əwəŋ ə mpfen ə bɛ̀ tɨm kəlàtó akyì a ghayn a taʔ. Kə djʉ̀ yen kəshi ə shyə̀ʔə əloʔ ə wen tsu kə ko bɛ̀ bwìnə̀ vì bwen. Kə njìʔə la muʔu zɨmə djʉ̀ noʔə̀ nkàyn!

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-13.jpg?direct&)

Vəsàŋ ə bɛ̀ chò vəbò Nyìngòŋ gàʔ a Nuà, “Wù zì wù fʉ̀ nə̀ ngwàʔ ə̀ wù bènə̀ nyam shi nə̀ mənyin myì luwèn. Ghə̀ŋ djʉ̀ ə̀ bwì vunə tà a kədɨ̀ŋ ə̀ lwinsə mbyi tsu.” Nuà wenə̀ ngwàʔ ə̀ wen mə̀ fʉ̀ fa kəbaŋ akyì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-14.jpg?direct&)

Nuà fʉ̀ fa kəbaŋ akyì, ə̀ bwom kəshi kə kuʔsə ə̀ Nyìngòŋ ə̀ kù nyamsə kəku sətsen a wen. Kənyʉ̀ əkyikə bòŋ à Nyìngòŋ ghə̀ bwaʔsə Nuà nə̀ ngwàʔ ə̀ ə̀ngə̀ŋ ə̀ wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-15.jpg?direct&)

Nyìngòŋ gàʔ, “Mà ə wʉ li la mà ə ko lu bɛ byɨfsə mbyi byì ənyʉ̀ ə byɨfə və a viʔi nè, kèn la mà ə lu bɛ tɨm muʔu la mə̀ byɨfsə mbyi tɛ̀ ndə viʔi nèə̀ mbyɨ nànto fa əbwi.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-03-16.jpg?direct&)

Nyìngòŋ mə̀ shìtə̀ mbì kəmpfembyiʔ a nə̀ kəchwiʔtə kə. Noʔə̀ zenə a kəmpfembyiʔ kə mfʉ̀ a əkaŋ Nyìngòŋ ə̀ kwòʔtə̀ məkàyn amyì, viʔi ə wenə bɛ kwòʔtə̀.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Jènesìs 6-8*

## 4. Məkàyn mə̀ Nyìngòŋ wenə̀ Abàham

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-4/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-04-01.jpg?direct&)

Ngwʉ̀ʔsə nchò li ta kədɨ̀ŋ fá əchuʔ a muʔu myì mbyɨfsə mbyi, viʔi bɛ̀ bwi ə̀ ghoʔ. Vəwenə ngàʔə̀ ta əgàʔ əmùʔ. Ə vəwenə mbwi lwinsə̀ mbyi tà àndə Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə li vəwenə bòŋsə̀ tsèntə̀ ə bwom aloʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-04-02.jpg?direct&)

Kənyʉ̀ əkyikə bòŋ à vəwenə vəwenə zì ə kuʔsə təwen tə vəwenə kèn la vəwenə bɛ̀ zhutə Nyìngòŋ bwen. Kə zaʔə a nsɨʔ ətsen vəwenə zì ə̀ sə̀ bwomə əngə̀ŋ ə ghə̀ kuʔ ə̀ zaʔə a əkaŋ. Nyìngòŋ yen la sətsèn yì kye vəwenə nshyèʔə̀ djʉ̀ a mwuʔu, nèə̀ djʉ̀ nə̀ mbyɨ mu kə a byɨf.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-04-03.jpg?direct&)

Nyìngòŋ mə̀ bìstə̀ əngə̀ŋ ayì ə̀ ku təgàʔ à vəwenə tà a kədɨ̀ŋ ə̀ sàs vəwenə a chi ə mbyi tà a əshi a əshi. Əzhiʔ ə kətɨm akyìkə a vəwenə mbwomə li ndìʔ Babèl, à dìʔ “ə lè ətof.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-04-04.jpg?direct&)

Ngwʉ̀ʔsə təghɨ tà a kədɨ̀ŋ sə chò Nyìngòŋ gàʔ à wutsen və ndzàŋə̀ wen nə̀ Abàm. Nyìngòŋ gàʔ à wen, “Luə fà wù əloʔ nə̀ ngwàʔ ə̀ wù ə̀ djʉ̀ a kəshi a mà a jìʔ à wù. Mà ə ne bwaʔsə wù ə kwʉ̀ʔsə̀ ngwàʔ ə̀ wù ə ghə̀ lwin ə mbyi ə mpfen. Mà ə nè əzhiʔ ə wù djʉ̀ nə̀ mbì. Mà ə ne bwaʔsə viʔi a və bwaʔsə wù ə ghə̀ʔ ə vyi a və ghə̀ʔə̀ wù. Mà ə ne bwaʔsə mbyi yèn ətsèm byì wù.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-04-05.jpg?direct&)

Abàm ə̀ nzhʉ li Nyìngòŋ. Ghə̀ lyɨ̀ wì ə wen, Sèra, nè viʔi əshyèʔ ə wen nə̀ əfo ə wen noʔə̀ ətsèm ə̀ djʉ̀ a kəshi a Nyìngòŋ njìʔə a wen, a əloʔ ə Kanàn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-04-06.jpg?direct&)

Andə Abàm nzaʔə a Kanàn, Nyìngòŋ gàʔ a wen, “Lye ə kaʔsə à wù ben. Mà a ku nse yèn a wù yenə lə̀ à wù bènə̀ ngwàʔ ə wù a wù ə lu bwi.” Abàm mə̀ sè tsu.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-04-07.jpg?direct&)

Kətsi kətsen, Abàm bwùmtə̀ Mèlchizedèk, à dìʔ wùshyèʔ a əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ. Mèlchizedèk bwaʔsə Abàm ə̀ gàʔ a wen, “Nyìngòŋ a ghə̀ dìʔ a kwikwi, a ghə̀ kyìʔ əkaŋ wenə̀ nse bwaʔsə wù.” Abàm gə̀sə̀ əfo wen əshi ə̀ wum ə̀ kù əshə ə̀ mùʔ à Mèlchizedèk.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-04-08.jpg?direct&)

Ngwʉ̀ʔsə nchò li ta kədɨ̀ŋ kèn la Abàm wenə̀ Sèra kiʔi li wàyn. Nyìngòŋ bɛ̀ gàʔ a Abàm la ghə̀ a kiʔi wàyn ə wùlɨm a ghə̀ a bwi ngwàʔ ə wàyn tà a nə̀ mədzɨ̀ŋ fa əkaŋ. Abàm bɛ̀ zhʉ Ngìngòŋ ə̀ byɨmə. Ngìngòŋ gàʔ la əbyɨmə Abàm ə to tà àndə ghə̀ choʔsə yì byɨmə̀ ənyʉ̀ a yì gàʔə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-04-09.jpg?direct&)

Nyìngòŋ mə̀ kàyn məkàyn wenə̀ Abàm. Məkàyn dìʔ əsoʔ a viʔ vəbò wʉmə̀. Nyìngòŋ ngàʔə̀, “Mà ə lu ku wàyn ə wùlɨm à wù fà wù ə mənlyuŋ. Mà ə lu ku əloʔ ə Kanàn à ngwàʔ ə wù.” Tɛ̀ a lì Abàm nko tɨmə kiʔ wàyn.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Jènesìs 11-15*

## 5. Wàyn ə̀ Məkàyn

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-5/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-05-01.jpg?direct&)

Ngwʉ̀ʔsə ə̀ wum sə chò fa əchʉʔ a Abàm wenə̀ Sèra nvìə a Kanàn, kèn la vəwenə tɨmə kiʔi wàyn. Sà ra ə w ìə Abàm, gàʔ a wen la, “Lam Hagà, lè ə wàyn ə̀ yuwù yèn, ə̀ bwi wàyn wyewen àndə Nyìngòŋ ə̀ ko ku wàyn à mo lə̀. Mà ə to li nchò ə kiʔi wàyn.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-05-02.jpg?direct&)

Abàm mə̀ lam Hagà. Hagà bwi wàyn ə wùlɨm, Abàm chʉ əzhiʔ ə wen la Ismàyel. Ə sətsèn Sèra zìtə̀ sə̀ bànə̀ Hagà. Ismàyel sə ndìʔ ngwʉ̀ʔ ndjùsə̀ taʔ a wum, Nyìngòŋ bɛ̀ gàʔ a Abàm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-05-03.jpg?direct&)

Nyìngòŋ gàʔ, “Mà dìʔ Nyìngòŋ a ghə̀ chòə̀ mbyi yèn noʔə̀ ətsèm. Mà ə kàyn məkàyn yuwù.” Abàm bvɨ̀ a nse. Nyìngòŋ gàʔ a wen, “Wù a ndìʔ tìʔ ətɨm tà a kədɨ̀ŋ. Mà ə ku əloʔ Kanàn a wù bɛ̀nə̀ à ngwàʔ ə̀ wù a və a bwi. Mà ə ndìʔ Nyìngòŋ ə̀ vəwenə noʔə̀ mənzhʉ əntsèm. Wù a tin əde ə vunə lyʉmə noʔə̀ vətsèm à wù ə ngwàʔ ə əngə̀ŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-05-04.jpg?direct&)

“Sèra, wì ə wù a bwi wàyn ə wùlɨm—wàyn ə wùlɨm yì a mà ngàʔə̀ la mà a ku a wù. Əzhiʔ ə wen a ndìʔ Azìk. Mà ə wʉ məkàyn ə mwomə̀ yuwùwen, ghə̀ ə ndìʔ tìʔ ətɨm tà a kədɨ̀ŋ. Mà ə ku kətɨ̀m kəghoʔə kə à Ismàyel, a lì məkàyn ə mwomə̀ a ndìʔ yuwù Azìk.” Nyìngòŋ mè kwìtə əzhiʔ ə Abàm ə̀ chʉ nə̀ Abàham, à dìʔ la “tìʔ ətɨm ə kədɨ̀ŋ.” Nyìngòŋ mè kwìtə əzhiʔ ə Sèra ə̀ chʉ nə̀ Sàra, à dìʔ la “wùwì ə ntuʔ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-05-05.jpg?direct&)

Zòyn ayì Abàham tin təde tə vunə lyʉmə noʔə̀ vətsèm à wen ə kəbəŋ. Ngwʉ̀ʔ ə mpfen se nchòə̀ djʉ̀, mú Abàham sə̀ dìʔ ngwʉ̀ʔ əghɨ Sàra dìʔ ngwʉ̀ʔ məwum àbʉ̀muʔ, Sèra bwi wàyn ə wùlɨm ə Abàham. Vəwenə chʉ əzhiʔ ə wen nə̀ Azìk àndə Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ à vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-05-06.jpg?direct&)

Azìk sə nkwiə Nyìngòŋ mwomsə̀ əbyɨmə Abàham, ə̀ gàʔ a wen “lyɨ̀ə wàyn ə̀ wù ə Azìk ə djʉ̀ zhwiə wen a nə̀ kəku à mò.” Abàham bɛ̀ zhʉ Nyìngòŋ tà zhʉ ə̀ bwiə nkòʔ ə̀ baʔtə əfo ə kəku ə djʉ̀ ə zhwi wàyn ə̀ wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-05-07.jpg?direct&)

Andə Abàham wenə̀ Azìk mboʔsə djʉ̀ a kəshi kə kəku akyì, Azìk bèm à tìʔ ə wen, “Yuwù kiʔi tà nkòʔ a lə̀ byi dìʔ fenə a?” Abàham bwìnsə̀ a wen, “Nyìngòŋ a ku byi a yuwù.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-05-08.jpg?direct&)

Vəwenə djʉ̀ ə̀ zaʔə a kəshi kə kəku akyì Abàham kwiʔ Azìk ə̀ nyòŋsə̀ a kwì ə chɨ ə sə̀ nkəŋə əzhwi ə wen Nyìngòŋ gàʔ a wen. “Kye! Kə a zhwi wàyn yì! mà ə kɨ li luwèn la wù zhʉə mò byì tà àndə wù ko yì chen wàyn ə wù fà mò.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-05-09.jpg?direct&)

Nyìngòŋ gàʔ a Abàham la ghə̀ kaʔkə əlye byì a ghə̀ a yen byi ə ku kəku akyì tsu. Abàham kaʔkə ə yen əlwìn a ətoʔ a Nyìngòŋ kuə là ghə̀ zhwi a kəshi ə̀ Azìk. Abàham lyɨ̀ əlwìn ayì ə̀ ku kəku à Nyìngòŋ nə̀ saŋlə ghə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-05-10.jpg?direct&)

Nyìngòŋ gàʔ a Abàham, “Mà ə bwaʔsə wu byì tàndə wù kòŋə̀ li ə ku noʔə̀ əfo tsèm, tɛ̀bɛ̀ wàyn ə wù à mò. Ngwàʔ ə̀ wù lu chò mədzɨ̀ŋ a mə̀ dìʔ a əkaŋ. Mà ə chò fà wù ə ngwàʔ ə̀ əngə̀ŋ ə bwaʔsə mbyi yèn.”

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Jènesìs 16-22*

## 6. Keku kə Nyìngòŋ a Azìk

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-6/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-06-01.jpg?direct&)

Kəlyɨŋ kətsen kə nzaʔə li mu Abàham ə dwìnə̀ li, Azìk ə̀ nto a wùlɨm, tìʔ ə wen tɨm viʔi la vəwenə djʉ̀ a əloʔ a ghə̀ nlùə̀ fa tsu, ə̀ làm wùwì à Azìk.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-06-02.jpg?direct&)

Vəwenə njə̀ʔə̀ li ə̀ jèʔ ə̀ djʉ̀ kwen a əloʔ a Abàham ə̀ nlùə̀ fa tsu ə kye vələ̀mə̀ və wen, Nyìngòŋ jèʔsə̀ vəwenə ə̀ djʉ̀ à Rèbekà. Ghə̀ ndìʔ wàyn ə̀ wàyn ə̀ lə̀mə̀ Abàham.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-06-03.jpg?direct&)

Rèbekà ə̀ mbyɨmə li ə lù ə kye viʔi kəbəŋ ə̀ wen ə djʉ̀ ə ndìʔ wenə̀ Azìk. Ghə̀ nvì kwen tà kwenə Azìk lam ə wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-06-04.jpg?direct&)

Abàham ə̀ ntsi li ə̀ kaʔ ə̀ pfɨ, Nyìngòŋ chòsə̀ məkàyn mə̀ vəwenə a Azìk. Nyìngòŋ ə̀ nkàynə̀ li la ngwàʔ ə̀ Abàham ə̀ lu lwin ə̀ mbyi, a lì tɛ̀ wì ə Azìk, Rèbekà, nko ə̀ bwi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-06-05.jpg?direct&)

Azìk ə̀ njɨmə̀ li à Nyìngòŋ byì Rèbekà, Nyìngòŋ kye ghə̀ kiʔi vunə vənyìngòŋ. Vunə avyi nsonə tà a chi əbèm ə̀ Rèbekà ghə̀ bèm à Nyìngòŋ la à chòə̀ ghɔ̀ lɔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-06-06.jpg?direct&)

Nyìngòŋ shə̀ʔtə̀ à Rèbekà, “Ətɨm əbò a fʉ̀ fa vunə vyi vəbò a wù a bwi lì. Vəwenə a soyn ə soyn ə wuto kaʔsə ə shyèʔ à lə̀mə̀ wen ə chetə.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-06-07.jpg?direct&)

Rèbekà ə̀ mbwì mbì ə wàyn ghə̀ bàŋə̀ bàŋə̀ nə̀ nyɨŋsə à wen ə wen. Və chʉ əzhiʔ ə wen nə̀ Esò. Əbam ə wen ə sə fʉ̀ mu ghə̀ ghaʔ li ətsɨŋ ə kə̀wu ə̀ Esò, və chʉ əzhiʔ ə wen nə̀ Yàkob.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Jènesìs 24:1-25:26*

## 7. Nyìngòŋ Bwaʔsə Yàkob

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-7/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-07-01.jpg?direct&)

Vəwenə nkwiə kuʔə Yàkob kòŋə̀ ə ndìʔ ta əchʉngə̀ŋ, Esò kòŋə̀ ə mbumə. Rèbekà ə̀ nkòŋə̀ Yàkob, Azìk ə̀ kòŋə̀ Esò.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-07-02.jpg?direct&)

Kətsi kətsen Esò bwìn fa əbum nə̀ jɨ̀ŋ a wen əbə̀m. Esò gàʔ à Yàkob, “Nsensen, ku mò nə̀ əfozhɨvə a wù yì pfè.” Yàkob bwìnsə̀, “Chòə̀ mbì ə̀ ku əto wù à mò.” Esò byɨmə la Yàkob ə ndìʔ wuto. Yàkob mə̀ ku əfozhɨvə a wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-07-03.jpg?direct&)

Azìk ə̀ nkəŋə tɨf Esò ə bwaʔsə wen. Əzhʉ kwʉ̀ʔ Rèbekà dem ətof ə̀ nè la Yàkob ndìʔ Esò. Azìk ə ndìʔ mu ghə̀ ə to li ə̀ bɛ̀ fɨ̀f. Yàkob mòʔ njisə Esò ə̀ lem nyɨŋsə byi à wen ə wen ti ndìʔ tà a nə̀ Esò.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-07-04.jpg?direct&)

Yàkob vì yèn Azìk ə̀ gàʔ, “A dìʔ mò ə Esò. Mà vì la wù tɨf mò ə bwaʔsə mò.” Azìk kùm ə̀ wen ə̀ zhʉ̀ nyɨŋ shì bɛ̀nə̀ kəlèm kə njisə mə̀ kwòʔ la à dìʔ Esò ə̀ mə̀ bòŋsə̀ tɨf Yàkob ə bwaʔsə wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-07-05.jpg?direct&)

Esò mə̀ zìtə̀ ə bàyn Yàkob byì tà àndə ghə̀ ntsoŋ li əto ə wen ə̀ bɛ̀ tsoŋ kətɨf kə tìʔ ə vəwenə. Ghə̀ wʉ la tìʔ ə vəwenə ne pfɨ ə yì zhwi Yàkob.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-07-06.jpg?direct&)

Rèbekà ə̀ nzhu li kənyʉ̀ a Esò nkəŋə nè. Ghə̀ baʔtə wen ə Azìk ə̀ tɨm Yàkob la ghə̀ djʉ̀ ə̀ ntsi wenə̀ viʔi əngə̀ŋ ə̀ vəwenə noʔə̀ kəghaf.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-07-07.jpg?direct&)

Yàkob ə̀ ndjʉ̀ə̀ li ə̀ tsi wenə̀ viʔi ngə̀ŋ Rèbekà noʔə̀ ngwʉ̀ʔsə kədɨ̀ŋ. Ghə̀ lam ə̀ bwi vunə lyʉmə ndju səbò a wum nə̀ wàyn ə wùwì əmùʔ. Nyìngòŋ ə̀ mbwaʔsə li wen ghə̀ sə̀ dìʔ noʔə̀ wughoʔə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-07-08.jpg?direct&)

Ngwʉ̀ʔsə chò məwum ə mbò Yàkob lù bwìnə̀ djʉ̀ a wen əloʔ ə Kanàn. Ghə̀ ndjʉ̀ə̀ nə̀ ngwàʔ ə wen noʔə̀ ətsèm, nə̀ viʔi əshyèʔ ə̀ wen, bɛ̀nə̀ tənòyn tə nyamsə ə wen noʔə̀ tətsèm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-07-09.jpg?direct&)

Yàkob ə̀ mfwànə̀ kwòʔtə̀ la Esò mbo nkəŋə ə zhwi yì. Ghə̀ tɨm tənòyn tə nyamsə la və djʉ̀ ə̀ ku à Esò. Ntsɨ̀ŋsə nyamsə a sə nvìə nə̀ nyam ashì gàʔ a Esò, “A tɨm Yàkob ə wù əshyèʔ ə wù ə ntɨm nyam sensə à wù. Nkàntə̀ wen dìʔ a jì vìə̀.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-07-10.jpg?direct&)

A lì mu Esò nlyesə̀ li ə ku Yàkob, vəwenə saŋlə ə bɛ yenmə. Yàkob bɛ̀ sə̀ tsi nə̀ mbwaʔmə̀ a Kanàn. A sə̀ laʔtə Azìk pfɨ, Yàkob wenə̀ Esò bvɨ̀mə̀ wen. Məkàyn myì a Nyìngòŋ ə̀ nkanə wenə̀ Abàham lì mə̀ chò fa Azìk ə̀ shiə à Yàkob.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Jènesìs 25:27-33:20*

## 8. Nyìngòŋ Gyàmtə̀ Jòsef bɛ̀nə̀ Ngwàʔ ə̀ Wen

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-8/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-01.jpg?direct&)

Ngwʉ̀ʔsə mbɛ chò tà a kədɨ̀ŋ, Yàkob sə̀ dìʔ dwìn. Ghə̀ tɨm wàyn ə̀ wen a ghə̀ nkòŋə, Jòsef, la ghə̀ djʉ̀ lyeə vələ̀mə̀ və wen a və ntsɨ̀ŋə̀ nyamsə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-02.jpg?direct&)

vələ̀mə̀ və Jòsef mbànə̀ wen byì tà àndə tìʔ ə̀ vəwenə nkòŋə̀ wen chòə̀ noʔə̀ vəwenə vətsèm bɛ bànə̀ wen byì jòm a ghə̀ ntsisə la yì ə lu ndìʔ fòyn ə̀ vəwenə. Jòsef ə̀ ndjʉ̀ə̀ li vələ̀mə̀ və wen ə ghaʔ ə wen ə baʔlə a kəkòs a viʔi mbàʔə̀ nkùm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-03.jpg?direct&)

Vələ̀mə̀ və Jòsef mbàstə̀ li njisə wen ə̀ zuʔ mənlyuŋ mə̀ byi tsu ə̀ vì jìʔ à tìʔ ə̀ vəwenə, ghə̀ mə̀ kwòʔ la à yì ku nyàm ə nku Jòsef. Yàkob ə̀ ndìʔ nə̀ əkusə nshinsə fambu a ghə̀ nkòŋə̀ Jòsef.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-04.jpg?direct&)

Viʔ vyi nzen Jòsef ə̀ djʉ̀ nə̀ wen a əloʔ ə Igyìb. Igyìb ə̀ ndìʔ noʔə̀ əloʔ ə ghoʔə toə noʔə̀ nkàyn, dìʔ a əwen ə muʔu məntsenə və dzàŋə̀ la muʔu mə̀ Naìl. Vəwenə mbaʔlə Jòsef à wù gumna ə ghoʔə ətsen. Jòsef ə̀ nshyèʔə̀ a wen noʔə̀ nkàyn Nyìngòŋ bwaʔsə Jòsef.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-05.jpg?direct&)

Wì ə tì kəbəŋ ayì nkòŋə̀ Jòsef ə̀ tànkə̀ ə lobtə Jòsef ə ghə̀ tsi nə̀ wen, Jòsef chen la yì ə ko zì yì nèə mbyɨ. Tin ə̀ wùwì ayì fwi ghə̀ zhò ndzɨ̀ŋ a kəchʉ ə̀ Jòsef la ghə̀ yì nkəŋə ə tsi nə̀ yì a ŋàŋ, və̀ ghaʔ Jòsef ə̀ djʉ̀ shwìn a mfɨŋ. Tɛ̀ a mfɨŋ ayì Jòsef ə̀ tsiə tà a jì a Nyìngòŋ ə̀ kòŋə̀, Nyìngòŋ bwaʔsə wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-06.jpg?direct&)

Jòsef ə̀ ntsi ngwʉ̀sə səbò a mfɨŋ tà kəjàŋ. A sə ndìʔ nə̀nchʉʔə ətsen, jomsə byɨfə sə səbò sə tsi Ferò, fòyn ə̀ viʔi Igyìb. Noʔə̀ tà wìʔ nko nzì ghə̀ shə̀ʔtə̀ à Ferò la jòm ashì sə dìʔ la ghɔ̀ lɔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-07.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nku li ətof à Jòsef ə ghə̀ shə̀ʔtə byì jomsə. Ferò gàʔ və vì nə̀ wen fa mfɨŋ. Jòsef vì shə̀ʔtə̀ byì jom ashi sə, “Nyìngòŋ a nèə̀ əfozhɨvə ku noʔə̀ nə̀mwìn a ngwʉ̀ʔsə sòmbo ə̀ bɛ nè əfozhɨvə byɨf a ngwʉ̀ʔsə sòmbo a sə dzɨ̀mtə̀.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-08.jpg?direct&)

Kənyʉ̀ əkyikə mbòŋə̀ li a Ferò ghə̀ tsuʔ Jòsef la ghə̀ ə ngyàmtə̀ soʔə Igyìb à nə̀ kəntomsə̀ əkyikə!

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-09.jpg?direct&)

Jòsef ə̀ mbwom li aloʔ ə ghoʔkə ghə vəwenə baʔə əfozhɨvə noʔə̀ kədɨ̀ŋ tsu a ngwʉ̀ʔ shisə ə sòmbo a əfozhɨvə nku noʔə̀ nkàyn lì. Ngwʉ̀ʔsə byɨfə shi sə vì Jòsef sə̀ baʔlə əfozhɨvə à viʔi və zhɨə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-10.jpg?direct&)

Jɨ̀ŋ ayì nku a Igyìb ə̀ djʉ̀ zaʔə a Kanàn a Yàkob ntsi tsu nə̀ ngwàʔə̀ əngə̀ŋ ə̀ wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-11.jpg?direct&)

Yàkob mə̀ tɨm vunə wen la və djʉ̀ə̀ zen əfozhɨvə fa Igyìb. Vəwenə djʉ̀ zen fà Jòsef kèn la vəwenə kɨ li la à dìʔ lə̀mə̀ vəwenə. Jòsef nyen vəwenə ə̀ kɨ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-12.jpg?direct&)

Jòsef ə̀ mwòmsə̀ li vəwenə ə lye la vəwenə kwitə li mulɔ, ghə̀ shə̀ʔtə̀ à vəwenə, “Mà dìʔ lə̀mə̀ ghə̀ŋ, Jòsef! Kə ghə̀ŋ à fwàyn. Ghə̀ŋ ə̀ nkəŋə ə nèə mbyɨ tà àndə ghə̀ŋ ə̀ mbaʔlə mò a nə̀ kəkòs a lì Nyìngòŋ bòŋsə̀ nè njùŋ fa tsu! Ghə̀ŋ vì ə̀ ntsi a Igyìb tì mà gyàmtə̀ ghə̀ŋ nə̀ əfozhɨvə.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-13.jpg?direct&)

Vələ̀mə̀ və Jòsef mbwìnə̀ djʉ̀ shə̀ʔtə̀ à tìʔ ə̀ vəwenə, Yàkob, la Jòsef bɔ̀ bu a mbyi, kənyʉ̀ əkyikə bòŋ a wen ghə̀ saŋlə noʔə̀ nə̀mwìn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-14.jpg?direct&)

Yàkob ə̀ nsə̀ dìʔ noʔə̀ kədwìn kə wìʔ. Ghə̀ lyɨ̀ ngwàʔ ə̀ wen noʔə̀ ətsèm vəwenə djʉ̀ a Igyìb, ə sə̀ tsiə tsu. Mimbu Yàkob sə pfɨ ghə̀ bwaʔsə vunə wen noʔə̀ vətsèm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-08-15.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nchòsə̀ li məkàyn a ghə̀ nkanə̀ wenə̀ Abàham à Azìk, ə̀ bɛ̀ chòsə̀ fa Azìk à Yàkob. Luwèn ghə̀ chòsə̀ fà Yàkob à vunə ə wen njù sə̀bò a wum nə̀ ngwàʔsə vəwenə. A ndìʔ ngwàʔsə ə vunə ə Yàkob njù sə̀bò a wum à vəwenə ndìʔ təloʔ tə Isrèl njù sə̀bò a wum.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Jènesìs 37-50*

## 9. Nyìngòŋ Dzàŋ Musìs

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-9/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-01.jpg?direct&)

Jòsef ə̀ mpfɨ viʔi ə wenə sè ta Igyìb. Vəwenə mfàŋ tsu ə̀ sə̀ bwiə ghoʔə djʉ̀ə̀. Ngwʉ̀sə sə chò ə ghoʔtə mu vəwenə kiʔi li ngwàʔ ə̀ wàyn tà a kədɨ̀ŋ. Və ndzàŋə̀ vəwenə la vunə Isrèl.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-02.jpg?direct&)

Ngwʉ̀sə sə nchò li ə zaʔə təghɨ tà a kədɨ̀ŋ vunə Isrèl ə ghoʔ noʔə̀ nànto. Kə ntsi li ə̀ chò viʔi Igyìb ə lyèsə̀ Jòsef nə̀ gyàmtə̀ a ghə̀ nku à vəwenə. Viʔi Igyìb ə zì ə̀ sə̀ fwànə̀ vunə Isrèl byì tà àndə vəwenə̀ nghoʔə nànto. Kə ghoʔ Ferò a ghə̀ ndìʔ fòyn ə̀ Igyìb ghə̀ nè la vunə Isrèl ndìʔ əkòs ə viʔi Igyìb.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-03.jpg?direct&)

Viʔi Igyìb ə nnèə̀ vunə Isrèl ə shyèʔə̀ kəkòs noʔə̀ nànto, bwomə aloʔ, bwomə tɛ̀ ətɨm ə mpfensə. Əshyèʔ ə̀ to ghə̀ ayì ə nè vunə Isrèl sè tà a ngəʔ, a lì Nyìngòŋ bwaʔsə vəwenə nə̀ vunə ta kədɨ̀ŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-04.jpg?direct&)

Ferò ə̀ nyen li jì a vunə Isrèl ə mbwi fa tsu ghoʔə djʉ̀ə̀ tà djʉ̀ə̀ ghə̀ chòsə̀ əsoʔ la viʔi Igyìb ə mòʔlə̀ vunə vəbwaʔ ə Isrèl noʔə̀ vətsèm a muʔu mə̀ Naìl ə̀ zhwilə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-05.jpg?direct&)

Wùwì ə̀ Isrèl ətsen bwi wàyn ə wùlɨm a mənsti ayì. Wenə̀ lɨm ə wen tàŋkə̀ ə lyòmtə̀ wàyn ayì fa viʔi Igyìb kə və zhwi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-06.jpg?direct&)

Kə nghoʔ li vətìʔ və wàyn ayì vəwenə kəŋə nkyè ə̀ wye ə wen tsu ə̀ djʉ̀ ə̀ lyəŋsə a muʔu mə̀ Naìl ti kə və zhwi ə wen. Lə̀mə̀ ə̀ wen ə wùwì ə totə lyòmtə̀ ə̀ sə̀ lyè jì a ghə̀ a lyəŋə djʉ̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-07.jpg?direct&)

Wàyn ə̀ wùwì ə Ferò nyen li nkyè shiə ghə̀ sə lye a dìʔ wàyn à yì ə tin. Ghə̀ nkòŋə̀ li wàyn ayì ə̀ lyɨ̀ wen ə̀ djʉ̀. Ghə̀ nkəŋ li wùwì Isrèl a ghə̀ nzì ghə̀ ə nyoŋsə wàyn ayì, ə̀ sə kəŋ ə̀ fʉ̀ ta əwen ə̀ lì wen kèn la ghə̀ ə kɨ li. Lì wàyn ayì ntsuʔ li ə̀ wen fa əzhwin ə̀ bwìnsə̀ ku ə wen a wàyn ə̀ wùwì ə Ferò ghə̀ chʉ əzhiʔ ə wen la Musìs.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-08.jpg?direct&)

Əchʉʔ ətsenə ghə, mu Musìs ə totə li, ghə̀ yen wù Igyìb ətsen ghə̀ ghòmə̀ wàyn ə̀ Isrèl ətsen. Kə ghoʔ Musìs ghə̀ tàŋkə̀ ə gyàmtə̀ lə̀mə̀ wen ayì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-09.jpg?direct&)

Musìs ə̀ nkwòʔə̀ la wìʔ ə ko yenə ghə̀ zhwi wù Igyìb ayì ə̀ bvɨ̀mə̀, a lì wìʔ ə yen kənyʉ̀ a Musìs ə nnè.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-10.jpg?direct&)

Ferò ə̀ nzhʉ li kənyʉ̀ a Musìs ə nnè ghə̀ kəŋ jì ə zhwi wen. Musìs ə̀ nyɨŋ li fa Igyìb ə̀ djʉ̀ a kəshi kətsen kə zɨmə la kwas ə̀ lyòmtə̀ fa vəsugèʔ və Ferò.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-11.jpg?direct&)

Musìs ə̀ nkaʔkə li ntsɨ̀ŋə̀ ə̀ byisə tsu. Ghə̀ nlam li wùwì wenə̀ wen bwi vunə ə lyʉmə vəbò.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-12.jpg?direct&)

Kətsi kətsen Musìs ə̀ tsɨ̀ŋə byisə ə wen ə̀ sə tsèn kəshi kə ətoʔ kətsen kə zìtə̀ sə̀ fwiə. Əzhiʔ nkuʔə kèn la ətoʔ ə fwiə. Musìs ə̀ ndjʉ̀tə̀ li ə boʔsə ə lye la à dìʔ kənyʉ̀ kəkɔ̀ lɔ. Ghə̀ boʔsə ə̀ djʉ̀ gɨ̀ ə Nyìngòŋ gàʔ a wen, “Musìs, tsuʔtə gʉ shə̀sə. A dìʔ kəshi kə kuʔsə Nyìngòŋ a wu tiə tsu lì.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-13.jpg?direct&)

Nyìngòŋ gàʔ, “Mà ə yen li ngəʔ ə̀ vunə vwomə yenə. Mà a tɨm wù a Ferò ti wù djʉ̀ ə̀ shìsə̀ vəwenə fa ngəʔ a Igyìb. Mà ə ku əloʔ ə Kanàn à vəwenə, əloʔ yì a mà nkanə̀ la mà ə lu ku a Abàham, Azìk, nə̀ Yàkob lì.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-14.jpg?direct&)

Musìs ə̀ mbə̀mə̀, “Mà gàʔ la ghɔ̀ à vəwenə a əzhʉ a sətsèn və bə̀m la à tɨm ndə ntɨm mò a?” Nyìngòŋ gàʔ, “MÀ DÌʔ MÒ A MÀ DÌʔ. Gàʔə à vəwenə, ‘À tɨm MÀ DÌʔ ə tɨm wù.’ Ə bɛ̀ gàʔ à vəwenə, ‘MÀ DÌʔ Yawè, Nyìngòŋ ə̀ vətìʔ ə vyəŋə Abàham, Azìk, nə̀ Yàkob.’ A lə̀ əzhiʔ ə ghomə lə̀.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-09-15.jpg?direct&)

Musìs ə̀ mfwànə̀ ə djʉ̀ a Ferò byì àndə ghə̀ mɨʔtə. Nyìngòŋ tɨm lə̀mə̀ wen ə Aròn ə ghə̀ djʉ̀ ə gyàmtə̀ wen. Nyìngòŋ shə̀ʔtə̀ a Musìs wenə̀ Aròn la Ferò ə ne nchənə ə mòʔtə̀ vunə Isrèl ə və djʉ̀.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Eksedòs 1-4*

## 10. Ngəʔsə ə̀ Wum

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-10/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-10-01.jpg?direct&)

Musìs wenə̀ Aròn ndjʉ̀ə̀ li a Ferò. Vəwenə gàʔ a wen, “Nyìngòŋ ə̀ Isrèl gàʔ, ‘Kye viʔi ə vwɔmə və djʉ̀!’” Ferò nchen li ə̀ bòŋsə̀ nè la vəwenə nshyèʔə̀ chò jì a vəwenə tə nshyèʔə̀!

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-10-02.jpg?direct&)

Ferò faŋ ə̀ sə̀ chenə ta chenə, Nyìngòŋ tɨm ə ngəʔsə ə wum a Igyìb. Nyìngòŋ ə̀ tɨm ə ngəʔsə asèn ti jìʔ a Ferò nə̀ Igyìb noʔə̀ ətsèm la yì toə chòə̀ Ferò nə̀ vənyìngòŋ və Igyìb noʔə̀ vətsèm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-10-03.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nkaʔsə li muʔu mə̀ Naìl a mənlyuŋ, tɛ̀ a li Ferò ə nko kye vunə Isrèl ə və djʉ̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-10-04.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ ntɨm li ənsoyn və lwinsə Igyìb. Ferò ə̀ nsensə li Musìs la ghə̀ nè ənsoyn avyì və djʉ̀. Musìs ə nnèə̀ li ənsoyn avyi pfɨkə. Noʔə̀ əzhʉ əkɔ̀ Ferò bɛ̀ tosə ətyɨm ə wen ə̀ chen la kə vunə Isrèl djʉ̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-10-05.jpg?direct&)

Nyìngòŋ bɛ̀ tɨm mənjìnjì mə̀ lwinsə əshi. Ferò dzàŋ Musìs wenə̀ Aròn ə̀ gàʔ à vəwenə la sətsèn vəwenə dzɨ̀m mənjìnjì amyì yì a kye vunə Isrèl ə lù fa Igyìb. Musìs ə̀ njɨ̀mə̀ li, Nyìngòŋ lyìsə̀ mənjìnjì amyì fa Igyìb. Mə̀ mè tà mè Ferò bɛ̀ tosə ətyɨm ə wen ə̀ chen la kə vunə Isrèl ə djʉ̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-10-06.jpg?direct&)

Nyìngòŋ tsuʔ fa tsu ə̀ nè la nyamsə viʔi ə Igyìb sə kwaʔə ə̀ pfɨkə noʔə̀ sətsèm. Tɛ̀ a lì Ferò tosə ətyɨm ə wen tà tosə ə̀ chen la kə vunə Isrèl ə djʉ̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-10-07.jpg?direct&)

Nyìngòŋ gàʔ a Musìs la ghə̀ zòʔ kəbʉ́ a əkaŋ a əshɨ ə̀ Ferò. Ghə̀ zòʔ noʔə̀ əzhʉ əkɔ̀, məsò fʉ̀ tà a təwen ə viʔi Igyìb mə̀ ə ko fʉ̀ a təwen ə viʔi Isrèl bwen. Nyìngòŋ tosə ətyɨm ə Ferò tà tosə ghə̀ chen la kə vunə Isrèl ə djʉ̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-10-08.jpg?direct&)

Ə sə tsuʔ fa tsu Nyìngòŋ tɨm awoŋ ghə byɨfsə təsɨm ə̀ zhwilə viʔi a və mfʉ̀ə̀ a kəbəŋ. Ferò dzàŋ Musìs wenə̀ Aròn ə̀ gàʔ à vəwenə, “Mà ə nèə̀ li mbyɨ à ghə̀ŋ. Ghə̀ŋ djʉ̀.”Musìs mə̀ jɨ̀m, awoŋ ə kye ghə ko bɛ̀ shiə fa əkaŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-10-09.jpg?direct&)

Ferò bɛ̀ kwitə ətyɨm ə wen ə̀ bɛ̀ chen la kə vunə Isrèl ə djʉ̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-10-10.jpg?direct&)

Nyìngòŋ mə̀ tɨm ə ngùməsə a Igyìb, sə vì ə̀ lò noʔə̀ əfo ətsèm a awoŋ ə nko byɨfsə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-10-11.jpg?direct&)

Əchò fa tsu Nyìngòŋ nè əshi fen a məntsi ə̀ ntaʔ. əshi fen a jì a viʔi Igyìb ə nko zì və fʉ̀ a kəbəŋ, a lì əshi banə a əshi a vunə Isrèl ə ndìʔ tsu.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-10-12.jpg?direct&)

Tɛ̀ ngəʔ sensə àbʉ̀muʔ nko nnè Ferò kwitə ətyɨm ə wen ə̀ mòʔtə̀ vunə Isrèl avyi və djʉ̀ bwen. Andə Ferò nko kwitə li Nyìngòŋ wʉ la yì bɛ a tɨm ə ngəʔ mùʔ a ghə̀ a nè la Ferò kwitə ətyɨm ə wen.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Eksedòs 5-10*

## 11. Zaʔsə Aloʔ

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-11/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-11-01.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ li a Ferò la sətsèn ghə̀ dìʔ kɛ kye vunə Isrèl ə və djʉ̀, yì à zhwi mbìsə vunə lyʉmə nə̀ mbìsə vunə nyamsə ə viʔi Igyìb. Ferò zhʉ ə̀ bɛ̀ chən la yì ə ko a ne kənyʉ̀ a Nyìngòŋ yì gàʔə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-11-02.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nkəŋ li jì ə bwòŋsə̀ mbìsə vunə lyʉmə ə viʔi a və mbyɨmə a wen. Noʔə̀ viʔi kəbəŋ kəkɔ̀ ndìʔ sì ə ngəs ə̀ byìnjɨ̀ ə zhwi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-11-03.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ li a vunə Isrèl la vəwenə zuʔ fa mənlyuŋ mə byìnjɨ̀ a kwì əchʉ əngə̀ŋ ə̀ vəwenə, ə̀ nyùʔ byìnjɨ̀ ayì ə̀ zàŋsə̀ pfiʔ nə̀ kəbayn kə mənkalə̀ a və ko nə̀ kə nkuʔ. Ghə̀ bɛ̀ gàʔ la vəwenə baʔtə əfo ə vəwenə ndìʔ tà a jì a əzhʉ a vəwenə myètə̀ ə̀ zhɨ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-11-04.jpg?direct&)

Vunə Isrèl ə nnè li tà a jì a Nyìngòŋ ngàʔə̀ à vəwenə. A sə̀ ndìʔ a ntìntìn ə̀ nə̀nchʉʔə Nyìngòŋ jèʔ fa chì ə Igyìb ə̀ zhwilə mbìsə vunə viʔi Igyìb.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-11-05.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nzaʔsə li aloʔ ə vunə Isrèl noʔə̀ atsèm fambu a mənlyuŋ ndìʔ à yì ə təchʉ̀. Viʔi a və ndìʔ à tinsə aloʔ ashìsə mbwòŋə̀ li. Vəwenə mbwòŋə̀ byì mənlyuŋ mə byìnjɨ̀ myì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-11-06.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nkwen li a aloʔ ə viʔi Igyìb ə zhwi li mbìsə vunə ə vəwenə noʔə̀ vətsèm byì tà àndə viʔi Igyìb ə nko byɨmə a wen kèn la vəwenə nwʉə təsoʔ tə wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-11-07.jpg?direct&)

Mbìsə vunə ə viʔi Igyìb noʔə̀ vətsèm sə mpfɨkə li, ə zì fa mbì wàyn ə wìʔ a ghə̀ dìʔ a mfɨŋ ə djʉ̀ ə zaʔə a mbì wàyn ə Ferò. Əloʔ ə Igyìb noʔə̀ ətsèm ə ndìʔ a dì əpfƗ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-11-08.jpg?direct&)

Ferò ə̀ ndzàŋə̀ li Musìs wenə̀ Aròn tà nə̀nchʉʔə ayì ə̀ gàʔ à vəwenə, “Ghə̀ŋ lyɨ vunə Isrèl venə ə̀ lù fa əloʔ ə Igyìb tà luwèn!” Viʔi Igyìb ə nsensə li vunə Isrèl la vəwenə djʉ̀ tà a əzhʉ ayì.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Eksedòs 11:1-12:32*

## 12. Kənlù

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-12/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-12-01.jpg?direct&)

Vunə Isrèl ə ndìʔ noʔə̀ nə̀ saŋlə ghə ə lù fa əloʔ ə Igyìb. Vəwenə nko bɛ a dìʔ əkòs, vəwenə a djʉ̀ a əloʔ a Nyìngòŋ ngàʔə̀ la yì ə lu ku à vəwenə! Viʔi Igyìb ə nku li noʔə̀ ghɔ̀ ayì a vunə Isrèl mbèmə̀, tɛ̀ gol nə̀ silvà. Viʔi təloʔ tətsen tə mbyɨmə li à Nyìngòŋ ə̀ dzɨ̀mtə̀ vunə Isrèl tà àndə vəwenə ndjʉ̀ fa Igyìb.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-12-02.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ njìʔə̀ jì a vəwenə nə̀nchwì nə̀ ntàŋ ə̀ mbòʔ, jìʔə̀ nə̀nchʉʔə nə̀ ntàŋ ə̀ əzhiʔ a ghə̀ ndjʉ̀ə̀ fa vəwenə əshɨ. Nyìngòŋ ə̀ ndìʔ wenə vəwenə noʔə̀ mənzhʉ əntsèm, jìʔsə̀ jì a vəwenə. Kə vəwenə kə ndìʔ tà la vəwenə ndzɨ̀mtə̀ wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-12-03.jpg?direct&)

Vəwenə ndjʉ̀tə̀ li tà a nteʔ Ferò wenə̀ viʔi wenə yen la vunə Isrèl ndìʔə̀ sè tà əkòs ə vəwenə. Nyìngòŋ ə̀ nnèə̀ li la Ferò chiʔ kəchʉ a lə̀ ti viʔi yen la à dìʔ tà yì dìʔ Nyìngòŋ, ə̀ kɨ la yì, Yawè, ə to chò Ferò nə̀ vənyìngòŋ və wen noʔə̀ vətsèm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-12-04.jpg?direct&)

Ferò wenə̀ vəsugèʔ və wenə mə̀ lù ə̀ sə̀ dzɨ̀mtə̀ ə djʉ̀ ghaʔtə vunə Isrèl ə vəwenə bwìnə̀ vì ndìʔ əkòs ə vəwenə. Vunə Isrèl bvɨ̀tə̀ yen la vəsugèʔ və Igyìb və dzɨ̀mtə̀ vəwenə. Vəwenə sə lye a mbì muʔu mə nghoʔə məntsenə̀ dìʔ tsu, jì ə li ko dìʔ ə vəwenə bwìn kèn la jì dìʔ ə vəwenə tɨm. Vəwenə fwàyn ə dì, “Yès yì lù fa Igyìb byì ghɔ̀? Yès a pfɨkə luwèn!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-12-05.jpg?direct&)

Musìs ə̀ ngàʔə̀ li a vunə Isrèl avyi, “Kə ghə̀ŋ bɛ fwàyn! Nyìngòŋ a soyn à ghə̀ŋ ə bwòŋsə̀ ghə̀ŋ.” Nyìngòŋ mə̀ gàʔ a Musìs, “Gàʔə̀ vəwenə njèʔə̀ kwenə djʉ̀ ta djʉ̀ə a chì à muʔu mə nghoʔə mə myì.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-12-06.jpg?direct&)

Nyìngòŋ mə̀ chòsə̀ ntàŋ ə̀ mbòʔ yì ə̀ tòm a kəntìntìn ə̀ viʔi Igyìb bènə̀ vunə Isrèl ə̀ nè la kə viʔi Igyìb ə bɛ yen vunə Isrèl.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-12-07.jpg?direct&)

Nyìngòŋ gàʔ a Musìs la ghə̀ tsoʔsə kəvu kə wen a kwì a muʔu yì mə̀ gə̀sə̀ a ghayn à bò. Nyìngòŋ mə̀ nè əfwof ə ten muʔu ə djʉ̀sə̀ mənshə̀ mbò, jì bòʔmə̀ a chì à muʔu amyì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-12-08.jpg?direct&)

Vunə Isrèl ə jèʔ ə̀ tɨm a kəntìntìn kə à muʔu a nse ə zɨm mu muʔu tɨmə li mənshə̀ mbò.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-12-09.jpg?direct&)

Nyìngòŋ mə̀ lyɨ̀sə̀ ntàŋ ə̀ mbòʔ yì viʔi Igyìb ə yen tà àndə vunə Isrèl ə nyɨŋə tɨmə. Viʔi Igyìb ə lù kənyɨŋ fà vəwenə bàm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-12-10.jpg?direct&)

Vəwenə dzɨ̀mtə̀ ə̀ kwen a chì a muʔu yì a nse ə zɨm, Nyìngòŋ nè vəsugèʔ avyì zì ə̀ sə̀ fwàynə̀. Vəwenə zɨmə ə gàʔ, “Vəghəŋ nyɨŋke! Nyìngòŋ ə̀ nsoynə a əzhiʔ ə̀ vunə Isrèl!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-12-11.jpg?direct&)

Vunə Isrèl ə ne ntɨm ə mmè, Nyìngòŋ gàʔ a Musìs la ghə̀ kuʔsə əkwoŋ ə toghə ə wen a kwì a muʔu ayì. ghə̀ kuʔsə noʔə̀ əzhʉ əkɔ̀ muʔu bìymə̀ ə̀ shi ə a kəchʉ kə vəsugèʔ və Igyìb vyi. Vəsugèʔ avyi ə nlyəŋ li noʔə̀ vətsèm ə pfɨkə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-12-12.jpg?direct&)

Vunə Isrèl nyen li la Nyìngòŋ ə̀ nzhwi li viʔi Igyìb avyi, vəwenə choʔsə Nyìngòŋ ə̀ byɨmə la a tɨm ə wen ə ntɨm Musìs.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-12-13.jpg?direct&)

Vunə Isrèl ə nsaŋlə li noʔə̀ nànto byì àndə Nyìngòŋ ə̀ nshìsə̀ li vəwenə fa kəkòs a Igyìb ə bɛ bwòŋsə̀ vəwenə fà vəsugèʔ və Igyìb. Vəwenə nzì və kuʔsə Nyìngòŋ luwèn noʔə̀ nkàyn. Vəwenə nzhɨm ə ndzàŋsə tà a kədɨ̀ŋ ə̀ saŋlə ə̀ kuʔsə Nyìngòŋ byì kənyʉ̀ a ghə̀ nnè a vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-12-14.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ku əsoʔ a vunə Isrèl la vəwenə ə nzhɨə kətsi akèn noʔə̀ ngwʉ̀ʔ sətsèm kwòʔtə̀ tà àndə yì nzaʔsə aloʔ ə vəwenə ə̀ shìsə̀ vəwenə fa kəkòs a əloʔ ə Igyìb. Kətsi akyì ə̀ nkwʉ̀ʔə̀ vəwenə ə̀ shə ə nges ə byìnjɨ və pfè ə pfiʔ nə kəbayn kə mənkalə a kə ko kuʔ.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Eksedòs 12:33-15:21*

## 13. Məkàyn mə̀ Nyìngòŋ wenə̀ Isrèl

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-13/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-01.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ njèʔsə̀ li vunə Isrèl avyi fa muʔu yì ə̀ chò fa əshi zɨm və ətsenə və ə djʉ̀ a pfèn ətsen və dzàŋə nə̀ Sanà. A dìʔ tsu a Musìs ə̀ nyen əzhiʔ yi ghè bolə kèn la ətoʔ ə fwi li. Vunə Isrèl mbwòm li təto tə vəwenə a chi pfèn ayì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-02.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ngàʔə̀ li à Musìs nə̀ vunə Isrèl, “Sətsèn ghə̀ŋ zhʉ mò ə̀ tsì a jì a mà kəŋə, ghə̀ŋ a ndìʔ viʔi ə vwomə, dìʔ əloʔ juŋə ghə a mà kòŋə̀.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-03.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nku li məntsi ntaʔ vəwenə shìtə̀ tətɨm tə vəwenə, ghə̀ shiʔə ə̀ vì a pfèn ə Sanà, əwʉ bwaynkə, fəlɨʔ fə kuʔə, təsoŋ tə gàʔə̀. A ndìʔ tà Musìs wenə nyɨŋ a ghə̀ nzì ghə̀ kuʔ a kwì ə pfèn ayì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-04.jpg?direct&)

Nyìngòŋ mə̀ ku təsoʔ à wen ə̀ gàʔ, “Mà dìʔ Yawè, Nyìngòŋ ə̀ ghə̀ŋ, a ghə nshìsə̀ ghə̀ŋ fa kəkòs a Igyìb. Kə ghə̀ŋ a kuʔsə vənyìngòŋ vətsenə və.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-05.jpg?direct&)

“Kə ghə̀ŋ a shìtə̀ vənyìngòŋ ə̀ nkuʔsə, byì tàndə mò, Yawè, Ma ə ko kòŋ ə gə̀tə̀ kuʔsə ə ghomə. Kə ghə̀ŋ a dzàŋ əzhiʔ ə ghomə tà kəjàŋ. Kə ghə̀ŋ à shyèʔ a kətsi kə kuʔsə ə̀ mò. Ghə̀ŋ shyèʔ təshyèʔ ə̀ tyən məntsi ə̀ ntʉ̀fə, byì a məntsi ə̀ sòmbo dìʔ kətsi ə ghə̀ŋ zhùtə̀ ə kwòʔtə byì mò.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-06.jpg?direct&)

“Zhu tìʔ ə̀ wù bènə̀ lì ə̀ wù. Kə a zhwi wìʔ. Kə a tsi nə̀ wì ə̀ wìʔ bènə̀ lɨm ə̀ wìʔ. Kə a tsoŋ. Kə a zhò ə ndzɨ̀ŋ. Kə a kəŋ jì ə lyɨ̀ wì ə̀ wùntə̀ʔ ə̀ wù, ko kəbəŋ kə ə wen, ko noʔə̀ kəfo kə wen kətsen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-07.jpg?direct&)

Nyìngòŋ mə̀ nyòʔ təsoʔ atèn ə̀ wum a ngùʔ sə̀bò ə̀ ku a Musìs. Nyìngòŋ bɛ̀ ku təsoʔ tà a kədɨ̀ŋ la vəwenə ndzɨ̀mtə̀. Nyìngòŋ gàʔ la sətsèn vəwenə wʉ təsoʔ atyì yi a bwaʔsə ə̀ bɛ̀ tsɨ̀ŋ vəwenə. Sətsèn vəwenə to kəchʉ Nyìngòŋ à bwoynsə vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-08.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ mbɛ nshə̀ʔtə̀ jì ə vəwenə bwom əngə̀ŋ ə̀ wen fa tsu. A ndìʔ əngə̀ŋ ə̀ ntsèntə̀, kiʔ vətin və aloʔ vəbò, mu və gə̀sə̀ nə̀ njisə. A nzì à kwen tà kəchʉ kə nshə̀ʔtə̀ sə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ a tyì əngə̀ŋ fa bàm ə njisə ayì, fambu a Nyìngòŋ ə̀ ntsiə tsu.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-09.jpg?direct&)

Noʔə̀ ndə̀ a ghə̀ nkwàʔə̀ əsoʔ ə Nyìngòŋ nzì ghə̀ vì nə̀ nyàm a əchʉ əngə̀ŋ ə̀ ntsèntə̀ ə̀ ku a Nyìngòŋ. Sətsèn wìʔ vì nshə̀ʔtə̀ ə zhwi nyàm ayì ə̀ nyùʔ a kwì ə chɨ. Mənlyuŋ mə̀ nyàm amyì ə̀ nshʉ̀ ə mbyɨsə wìʔ ayì ghə̀ ə bɛ sə dìʔ a nkàyn a əshɨ ə Nyìngòŋ. Nyìngòŋ ə̀ ntsuʔ li lə̀mə̀ Musìs ə Aròn, nə̀ vunə ə ənòyn ə̀ Aròn la vəwenə ndìʔ nshə̀ʔtə̀sə sə wen sə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-10.jpg?direct&)

Viʔ vətsèm ə mbyɨmə li la vəwenə a wʉ təsoʔ atyì a Nyìngòŋ ə̀ nku lì, ti ndìʔ viʔi ə wen. Tà kəntə̀mə kə əzhu kə sə chò, vəwenə zì ə̀ sə̀ toə kəchʉ à Nyìngòŋ nèə̀ mbyɨ noʔə̀ jì ə byɨfə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-11.jpg?direct&)

Musìs ə nkuʔ li a kwì ə pfèn ə Sanà ə̀ sə̀ dìʔ tsu məntsi tà a kədɨ̀ŋ gàʔə̀ wenə̀ Nyìngòŋ. Viʔi Isrèl kə̀ʔ ə̀ wen ə̀ bwaʔ ə̀ vì nə̀ gol a Aròn la ghə̀ shìtə̀ nyìngòŋ nə̀ wen à vəwenə!

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-12.jpg?direct&)

Aròn ə̀ nshìtə̀ li nyìngòŋ ghə̀ kə̀ʔə̀ ta nə̀ wàyn ə̀ nyàm. Vunə Isrèl nzìtə̀ li sə̀ kuʔsə wen ku kəku a wen! Tin ə Nyìngòŋ ə̀ mfwi li noʔə̀ nànto byì mbyɨ ayì ghə̀ wʉ la ghə̀ a zhwilə vəwenə. Musìs ə̀ njɨ̀mə̀ li ə̀ nsensə Nyìngòŋ ghə̀ kusə nshinsə ə̀ kye vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-13.jpg?direct&)

Musìs ə̀ nshiʔə yen nyìngòŋ ayì, kənyʉ̀ əkyikə zaf ə wen ghə tùʔ ngùʔ shìsə a Nyìngòŋ yì nyòʔ təsoʔ tyì tsu li ə̀ zhwilə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-14.jpg?direct&)

Musìs ghòm nyìngòŋ ayì ghə̀ kaʔkə a kəbʉ, ghə̀ wye a chì à muʔu ə̀ gàʔ viʔi Isrèl ə nyʉ. Nyìngòŋ ə̀ ntɨm li əkwaʔə a vəwenə ngwàʔ ə̀ wìʔ pfƗkə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-13-15.jpg?direct&)

Musìs ə̀ mbwìnə̀ ə̀ kuʔ a kwì ə pfèn ayì ə̀ jɨ̀m la Nyìngòŋ lyèsə̀ ə̀ ku vəwenə. Nyìngòŋ ə̀ nzhu li Musìs ə̀ lyè sə̀ ə̀ ku vəwenə. Musìs ə̀ mbwìnsə̀ nyòʔ təsoʔ tyì ə̀ wum a kwì ə ngùʔsə fisə. Nyìngòŋ mə̀ lyɨ̀ vunə Isrèl fa pfèn ə Sanà sə̀ djʉ̀sə̀ a əloʔ yì a ghə̀ nkəŋə ə ku à vəwenə.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Eksedòs 19-34*

## 14. Əjə̀ʔ ə Vunə Isrèl a Ətoʔ

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-14/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-01.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nku li təsoʔ a vunə Isrèl ə ndìʔ ə dzɨ̀mtə̀ ti məkàyn myì bòŋ, vəwenə mə̀ lù fa pfèn ə̀ Sanà ə̀ sə̀ djʉ̀ə̀. Nyìngòŋ ə̀ nzìtə̀ li ə̀ sə̀ jə̀ʔsə̀ vəwenə djʉ̀ə̀ a əloʔ a ghə̀ ndìʔ ə ku à vəwenə, və dzàŋə̀ nə̀ Kanàn. Ntàŋ ə̀ mbòʔ yì ə̀ ndjʉ̀ə̀ fa mbì, vəwenə mu dzɨ̀mtə̀ djʉ̀ a əloʔ ə Kanàn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-02.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ li à Abàham, Azìk, nə̀ Yàkob la yì ə lu ku əloʔ ə Kanàn à vəwenə bɛ̀nə̀ a vunə vəwenə, a li viʔi ətɨm ə kəjàŋ ə tsiə tsu luwèn. Və ndzàŋə̀ vəwenə la viʔi Kanàn. Viʔi Kanàn ə nko byɨmə à Nyìngòŋ bwen. Vəwenə nkuʔsə vənyìngòŋ və kəjàŋ nè ənyʉ̀ ə byɨfəvə noʔə̀ nànto.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-03.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ li a vunə Isrèl, “Ghə̀ŋ dìʔ ədzɨ̀m viʔi Kanàn fa əloʔ ə Kanàn. Kə ghə̀ŋ à nè mbwàʔmə̀ ghə̀ŋ vəwenə. Kə ghə̀ŋ à lam ghə̀ŋ vəwenə. Ghə̀ŋ dìʔ əsàstə̀ vənyìngòŋ və vəwenə noʔə̀ vətsèm. Sətsèn ghə̀ŋ dìʔ kɛ zhʉ mò ghə̀ŋ à zìtə̀ ə nkuʔsə vənyìngòŋ və vəwenə.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-04.jpg?direct&)

Vunə Isrèl ə ndjʉ̀ə̀ li ə̀ zaʔə a əghomə ə̀ Kanàn, Musìs tsuʔ lyʉmə ndjù sə̀bò a wum, əmùʔ ə mùʔ fa məbə̀ŋ mə̀ Isrèl. Ghə̀ gàʔ la vəwenə djʉ̀ ə̀ lyeə jì a əloʔ ə Kanàn ə dìʔə̀. Vəwenə ndìʔ ə lye la viʔi ə Kanàn ə to mu və bwaʔə lɔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-05.jpg?direct&)

Lyʉmə avyi ndjù sə̀bò a wum ə̀ njə̀ʔə̀ ə̀ kaʔ fa Kanàn məntsi məwum ə̀ nkàʔ mimbu bwìnə̀ ə vì. Vəwenə gàʔ a vunə Isrèl, “Nse əloʔ ayì bòŋə̀ əfozhɨvə kwiə tsu noʔə̀ nkàyn!” A lì lyʉmə ə wum ə gàʔ, “Mbàynsə təghomə sə to nànto, viʔi əloʔ ayì jə̀fkə̀! Sətsèn vəghəŋ zì əsoyn vəwenə à zhwilə vəghəŋ!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-06.jpg?direct&)

Lyʉmə vətsenə və vyi vəbo, Kalèb wenə̀ Joshwà gàʔ, “A dìʔ nəmwìn la viʔi əloʔ ə Kanàn ə djə̀fkə̀ bɛ̀ to, a lì vəghəŋ zì və zhɨ vəwenə! Nyìngòŋ a soyn à vəghəŋ!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-07.jpg?direct&)

Tɛ̀ lì vunə Isrèl nko zhʉtə fa Kalèb wenə̀ Joshwà. Vəwenə bòŋsə̀ fwisə tyin a Musìs wenə̀ Aròn ə̀ gàʔ, “Byì ghɔ̀ a ghə̀ŋ tə̀ vì nə̀ yès a kəshi kə byɨ kèn kə a? Kə mbòŋə̀ la yès se a Igyìb kə və bòŋsə̀ vì zhwilə yès a shə̀ ə̀ kaʔsə kyiʔi vyesə nə vunə a əkòs.” Vəwenə nkəŋ li jì ə tsuʔ wìʔ ə̀ kə̀jàŋ ə ghə̀ lyɨ vəwenə ə̀ bwìnə̀ djʉ̀ a Igyìb.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-08.jpg?direct&)

Tin ə̀ Nyìngòŋ ə̀ mfwi li ghə̀ vì a əŋgə̀ŋ ə̀ ntsèntə. Nyìngòŋ gàʔ, “Tà àndə ghə̀ŋ ə to li kəchʉ à mò lə̀, ghə̀ŋ a faŋ ə njèʔə̀ kaʔkə̀ tà fa ətoʔ a shə̀. Ə bɛ chò tà Joshwà wenə̀ Kalèb, noʔə̀ ndə̀ a ghə̀ ə zaʔə li ngwʉ̀ʔ məwum mbò lu pfɨ tà a shə̀ kèn la ghə̀ a kwen a əloʔ Kanàn.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-09.jpg?direct&)

Vəwenə nzhu li a lì kənyʉ̀ əkyikə nè vəwenə zafkə byì ə to ə kəchʉ ayi. Vəwenə lyɨ̀ li əfo ə ghoŋ ə djʉ̀ ə soyn viʔi Kanàn. Musìs ə ntaŋkə̀ li ə tensə la kə və djʉ̀ byi àndə Nyìngòŋ ə̀ nko dìʔ wenə̀ vəwenə, tɛ̀ a lì vəwenə ko nzhʉtə wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-10.jpg?direct&)

Viʔi Kanàn ə nzhɨ li vəwenə a əghoŋ àndə Nyìngòŋ ə̀ nko dìʔ tsu. Və nzhwi li vətsenə və, ə vyi a və faŋə lì və bwìnə̀ vì ə̀ sə̀ jèʔə̀ kaʔə tà a ətoʔ ayì ngwʉ̀ʔ məwum ə̀ nkàʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-11.jpg?direct&)

A ngwʉ̀ʔ a sèn məwum ə̀ nkàʔ a vunə Isrèl ə ŋkaʔə tà a ətoʔ ayì lì, Nyìngòŋ ə̀ nzhisə vəwenə. Ghə̀ nku kəbayn à vəwenə fa əkaŋ, və dzàŋə̀ nə̀ “manà.” Ghə̀ ntɨmə ədɨ̀ŋ ə mənyin a vəwenə ti vəwenə nkiʔ nyàm ə mpfɨə. A chì ngwʉ̀ʔ asèn Nyìngòŋ nè la kə njisə nə gwʉ̀sə vəwenə sə a byɨ̀fkə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-12.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nku li tɛ̀ muʔu à vəwenə fa ngùʔ. Tɛ lì vunə Isrèl bɛ̀ də̀mkə̀ tà də̀mkə̀ ə̀ gàʔ byì Nyìngòŋ nə̀ Musìs. Tɛ̀ a lì Nyìngòŋ bɔ̀ wʉ məkàyn a ghə̀ nkiʔi wenə̀ Abàham, Azìk, nè Yàkob.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-13.jpg?direct&)

Əzhʉ ətsenəghə nvì li vəwenə ko kiʔ muʔu, Nyìngòŋ gàʔ a Musìs, “Gàʔə̀ à ngùʔ yì, muʔu a fʉ̀ fa tsu.” Musìs to kəchʉ à Nyìngòŋ a əshɨ ə viʔi ə bòŋsə̀ ghòmə̀ ngùʔ ayì aghayn abò. muʔu ə fʉ̀ə̀ li fa tsu noʔə̀ viʔ vətsèm ə nyʉ, a lì tyin ə Nyìngòŋ fwi a Musìs ghə̀ gàʔ, “Wù ə ko lu kwen a əloʔ Kanàn ayi.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-14.jpg?direct&)

Vunə Isrèl avyi nkaʔkə li fa ətoʔ ayì ngwʉ̀ʔ məwum ə̀ nkàʔ, ə vyi noʔə̀ vətsèm a və nto kəchʉ à Nyìngòŋ və pfɨkə. Nyìngòŋ mə̀ nè vəwenə bɛ̀ djʉ̀ boʔsə Kanàn. Musìs ə̀ ndìʔ mu ghə̀ ə dwìnə̀ li noʔə̀ nkàyn, Nyìngòŋ mə̀ tsuʔ Joshwà la ghə̀ ə ngyàmtə̀ wen ti a mbì vunə Isrèl. Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ li à Musìs la a lu ndìʔ a kəlyɨŋ kətsen ə yì tɨmə nshə̀ʔtə̀ ə tsen tà a nə̀ Musìs.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-14-15.jpg?direct&)

Nyìngòŋ mə̀ gàʔ a Musìs la ghə̀ kuʔ a kwì ə pfèn ə̀ yen əloʔ ayi a yì kə ku a vunə Isrèl. Nyìngòŋ ə̀ nkye li Musìs yen əloʔ ayi kèn la ghə̀ ə nkye li la Musìs kwen tsu. Musìs mə̀ pfɨ, vunə Isrèl ə dì əpfɨ ə wen məntsi məwum ə̀ ntaʔ. Joshwà mə̀ sə̀ dìʔ wìʔ a ghə̀ ti a mbì. Joshwà ə̀ ndìʔ noʔə̀ wìʔ ə jùŋə byì tà àndə ghə̀ zhʉə Nyìngòŋ, tsi a jì a Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Eksedòs 16-17; Numbàs 10-14; 20; 27; Dìtoromì 34*

## 15. Əloʔ ə Məkàyn

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-15/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-15-01.jpg?direct&)

Əzhʉ ə nvì li ə̀ kwʉ̀ʔ ə vunə Isrèl ə kwen a Kanàn. Joshwà ntɨm li viʔi vəbò ə və djʉ̀ yen Jèrikò a ghə̀ dìʔ a əloʔ ə Kanàn mu və bwom li noʔə̀ mbàyn ə to ə kentə fa viʔi kəbàyn. Njèʔtə̀ ətsen və dzàŋə̀ nə̀ Lahàb ə ngyàmtə̀ li ə̀ lyòmtə̀ viʔ vyi vəbò kə viʔi Jèrikò ə ghaʔ vəwenə ə̀ nè vəwenə nyɨŋ ə bwìnə̀ pfwoə. Ghə̀ ə ngyàmtə̀ vəwenə fambu a ghə̀ mbyɨmə li a Nyìngòŋ. Viʔ avyi ngàʔə̀ li a Lahàb la vəwenə lu gyàmtə̀ ə wen nə̀ ngwàʔ ə̀ wen a əzhʉ a viʔi Isrèl sàstə̀ Jèrikò.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-15-02.jpg?direct&)

Vunə Isrèl ə ndìʔ ə tɨm muʔu mə̀ Jodàn ə mə kwen a Kanàn. Nyìngòŋ gàʔ a Joshwà, “Nèə̀ nshə̀ʔtə̀ sə tɨm a mbì.” Nshə̀ʔtə̀sə ne nzì ə tɨm muʔu mə̀ Jodàn tyinə ə̀ tɨmə fa gə̀ ə̀ kwì viʔ vətsenə və vyi mə̀ tɨm a nse ə zɨm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-15-03.jpg?direct&)

Vəwenə ntɨm li ə̀ mè, Nyìngòŋ shə̀ʔtə̀ jì à Joshwà a vəwenə a soyn kəntonto kə Jèrikò kyì fa tsu. Vunə Isrèl ə zhʉ li kənyʉ̀ a Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀. Vəsugèʔ nə nshə̀ʔtə̀sə ə̀ njèʔə̀ kaʔsə Jèrikò ə̀ ghàyn ə̀ mùʔ a kətsi, tà a lì mənsti ntʉ̀fə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-15-04.jpg?direct&)

A nsə ndìʔ a məntsi sòmbo, viʔi Isrèl ə jèʔ ə̀ kaʔ aghayn ə̀ sòmbo. A nsə ndìʔ a əzhʉ ə bàm vəsugèʔ ə sə̀ zɨmə nshə̀ʔtə̀sə toŋə təsoŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-15-05.jpg?direct&)

Tà a lì mbàynsə Jèrikò shì sə fəŋkə! Vunə Isrèl ə byɨfsə noʔə̀ əfò ətsèm a Jèrikò tà a jì a Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀. Vəwenə nkye tà Lahàb nə̀ ngwàʔ ə̀ wen, vəwenə kaʔkə ə̀ sə̀ dìʔ viʔi Isrèl. Viʔ vətsenə və a və tsi a Kanàn ə nzhʉ la viʔi Isrèl ə zhɨ li viʔi Jèrikò vəwenə zìtə̀ sə̀ fwàynə̀ la viʔi Isrèl a soyn vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-15-06.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ li la kə vunə Isrèl lù byɨmə ə kiʔi mbwaʔmə̀ wenə̀ viʔi a və nsti a Kanàn. Viʔi Kanàn vətsenə və, və dzàŋə̀ nə̀ viʔi Jibòn, ə nlobtə li Joshwà la vəwenə ko dìʔ viʔi Kanàn, ə̀ mə̀ gàʔ à Joshwà la ghə̀ nè mbwaʔmə̀ wenə̀ vəwenə. Joshwà wenə̀ vunə Isrèl ə nko bə̀m à Nyìngòŋ la viʔi Jibòn ə lù fa fenə lɔ. Joshwà chò ə̀ nè mbwaʔmə̀ wenə̀ vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-15-07.jpg?direct&)

Tin ə̀ vunə Isrèl ə mfwi li a əzhʉ a vəwenə nkɨə la viʔi Jibòn ə nlobtə vəwenə lobtə, a lì vəwenə wʉ mbwaʔmə̀ ayì byì tàndə vəwenə mbyɨmə a əshɨ ə̀ Nyìngòŋ. Kə ntsitə li təfoyn tə təloʔ tə Amolàt ə̀ nzhʉ la viʔi Jibòn ə̀ nèə̀ li mbwaʔmə̀ wenə̀ viʔi Isrèl, vəwenə tsèntə̀ vəsugèʔ və vəwenə ə̀ djʉ̀ ə soyn viʔi Jibòn. viʔi Jibòn ə ntɨm li ntɨm a Joshwà la ghə̀ gyàmtə̀ vəwenə lɔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-15-08.jpg?direct&)

Joshwà tsèntə̀ vəsugèʔ və Isrèl vəwenə jèʔ nə̀nchʉʔə mpfen ə djʉ̀ ə kwetə viʔi Jibòn. Əchʉʔ ə̀ nsə layn vəwenə kɨmsə vəsugèʔ və Amolàt ə̀ soyn vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-15-09.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nsoyn li à Isrèl zòyn ayì. Ghə̀ ə nnèə̀ viʔi Amolàt ə lè tətof tə vəwenə, ghə̀ tɨm awoŋ ə ghoʔkə ghə ghə zhwilə və Amolàt tà a kədɨ̀ŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-15-10.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ mbɛ nè chwìchwì sè tà kəshi kə mùʔ ti vəsugèʔ və Isrèl ə kiʔi əzhʉ ə zhɨ viʔi Amolàt avyi noʔə̀ nkàyn. A kətsi ayì, Nyìngòŋ ə̀ nzhɨ li noʔə̀ əghoŋ ə to ghə a vunə Isrèl.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-15-11.jpg?direct&)

Və ntsuʔ li fa tsu, vəsugèʔ və təloʔ tə Kanàn tà a kədɨ̀ŋ tsèntə̀ ə vì ə soyn Isrèl. Joshwà wenə̀ vunə Isrèl ə nsoyn li ə̀ zhɨ vəwenə noʔə̀ vətsèm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-15-12.jpg?direct&)

Əghoŋ ayi mmèə̀ li Nyìngòŋ gə̀tə̀ əloʔ yi a ghə̀ ngàʔə̀ la yì ə lu ku a vunə Isrèl lì. Ghə̀ ngə̀tə̀ li ə̀ ku noʔə̀ ghə wàyn ə̀ Isrèl ko. Nyìngòŋ mə̀ ku mbwaʔmə̀ a təghomə ə̀ Isrèl.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-15-13.jpg?direct&)

Joshwà ə nto li, ə̀ dzàŋ viʔi Isrèl noʔə̀ vətsèm ə̀ pfʉtə. Joshwà mə̀ dzɨ̀ŋtə̀ à vəwenə byì məkàyn mə̀ Nyìngòŋ nə̀ təsoʔ tyì a ghə̀ nku à vəwenə a pfèn ə̀ Sanà. Viʔi Isrèl nwʉ li la vəwenə a nzhʉ Nyìngòŋ, dzɨ̀mtə̀ təsoʔ təwen.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Joshwà 1-24*

## 16. Vəmbwòngsə̀ və Vunə Isrèl

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-16/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-01.jpg?direct&)

Joshwà ə̀ mpfɨ li vunə Isrèl kwitə ə̀ sə̀ toə kəchʉ à Nyìngòŋ. Vəwenə nko dzɨ̀m viʔi ə Kanàn vətsenə vyi, kèn la vəwenə mbɛ wʉ təsoʔ tə Nyìngòŋ. Vunə Isrèl ə nkye li Yawè ə̀ zìtə̀ ə̀ sə̀ kuʔsə vənyìngòŋ və viʔi ə Kanàn. Vunə Isrèl ə nko kyiʔ foyn noʔə̀ ndə̀ sə̀ nè tɛ̀ ghɔ̀ a ghə̀ kòŋə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-02.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ mmòʔtə̀ li viʔi ə kəbàyn ə̀ vunə Isrèl soyn ə̀ zhɨ vəwenə byì ə̀ toə kəchʉ ə̀ vəwenə. Viʔi kəbàyn avyi ntsoŋ li əfo ə vunə Isrèl, ə̀ byɨfsə ətsenə və, ə̀ bɛ̀ zhwiə ngwàʔ ə̀ wìʔ. Vəwenə nyen li ngəʔ a ngwʉ̀ʔsə a ngwʉ̀ʔsə a avu ə̀ viʔi ə kəbàyn ə̀ vəwenə mimbu kwitə ə loyn la Nyìngòŋ gyàmtə̀ vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-03.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nkusə li nshinsə ə̀ ku mbwòŋsə̀ ghə̀ gyàmtə̀ vəwenə fa avu ə̀ viʔi kəbàyn ə̀ vəwenə, mbwaʔmə̀ sə̀ dìʔ. Kə ko ntsitə viʔi Isrèl vyi bɛ̀ lyèsə̀ byì Nyìngòŋ ə̀ bɛ̀ zìtə̀ sə̀ kuʔsə vənyìngòŋ və kəjàŋ. Nyìngòŋ mə̀ kye viʔi Midyàn və soyn ə̀ zhɨ vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-04.jpg?direct&)

Viʔi Midyàn ə nlyɨə li əfozhɨvə fa təsɨm ə̀ viʔi Isrèl a ngwʉ̀ʔsə ə̀ sòmbo. Viʔi Isrèl ə mfwànə̀ li ə̀ lyòmtə̀ a təfyə̀ ti kə viʔi Midyàn ə yen vəwenə. Kə nzaʔə li a nsɨʔ ətsen vəwenə bɛ loyn la Nyìngòŋ gyàmtə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-05.jpg?direct&)

Əchʉʔ ə tsenə ghə, wù Isrèl ə tsen vədzàŋə̀ nə̀ Gidyòn lyòmtə̀ fa viʔi Midyàn ə̀ sə̀ ghòmə̀ asaŋ. Ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ vì a Gidyòn ə̀ gàʔ, “Nyìngòŋ dìʔ wyewen, wù dìʔ wù ŋàŋ. Djʉ̀ə̀ ə̀ bwòŋsə̀ vunə Isrèl fa viʔi Midyàn.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-06.jpg?direct&)

Tìʔ ə̀ Gidyòn ə̀ nkiʔ əfəm a ghə̀ nwʉ nyingòŋ tsu və sə̀ kuʔsə. Nyingòŋ gàʔ a Gidyòn la ghə̀ bìs əfəm ayì. Gidyòn ə̀ nkə̀ʔtə̀ li nə̀nchʉʔə byì àndə ghə̀ mfwànə̀ viʔi. A nsə ndìʔ nə̀nchʉʔə ghə̀ bìstə̀ əfəm ayi ə̀ sàstə̀ noʔə̀ ətsèm. Ghə̀ mbom li kəshi kə kuʔsə Nyingòŋ à yì ə ben ə̀ ku kəku tsu à wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-07.jpg?direct&)

Əchʉʔ ə nlayn li viʔi yen la wutsen ə yì bìstə̀ əfəm ayi ə̀ nsàstə̀, kə̀ zaf vəwenə. Viʔi mə̀ djʉ̀ a gə̀ ə̀ Gidyòn ə zhwi ə wen, tìʔ ə Gidyòn gàʔ, “Byì ghɔ̀ a ghə̀ŋ ə tàŋkə̀ ə gyàmtə̀ nyìngòŋ ə̀ ghə̀ŋ a? Mu ghə̀ dìʔ nyìngòŋ ghə̀ gyàmtə̀ əwen ə wen! ” Tà àndə ghə̀ gàʔ a lì vəwenə kye və ko zhwi Gidyòn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-08.jpg?direct&)

Viʔi Midyàn ə bɛ̀ vì ə tsoŋ əfo ə vunə Isrèl. Vəwenə ndìʔ tà a kədɨ̀ŋ kèn la və zì və taŋ. Gidyòn dzàŋ viʔi Isrèl la və tsèntə̀ ə̀ soyn vəwenə. Gidyòn gàʔ à Nyìngòŋ la ghə̀ jìʔ əchwiʔtə əbò à yì ti yì kɨ la Nyìngòŋ a gyàmtə̀ yì ə bwòŋsə̀ viʔi Isrèl.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-09.jpg?direct&)

Mbì kəchwiʔtə ə̀ ndìʔ la Gidyòn a nyə̀ŋsə̀ gwʉ̀ ə̀ byìnjɨ̀ a nse ə̀ gàʔ a Nyìngòŋ la ghə̀ nè təgiʔ tə shiə tà tsu kə tə à kùm ə̀ nse. Nyìngòŋ ə̀ nnèə̀ li. Əchʉʔ ə njɨ li ghə̀ bɛ̀ gàʔ a Nyìngòŋ la təgiʔ tə shiə tà a nse kə tə a kùm gwʉ̀ ayì. Nyìngòŋ bɛ nè ta li. Əchwiʔtə vənə əbò və nnèə̀ li Gidyòn byɨmə la Nyìngòŋ a gyàmtə̀ ə wen ə ghə̀ bwòŋsə̀ vunə Isrèl fa viʔi Midyàn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-10.jpg?direct&)

Vəsugèʔ və Isrèl nkam ə̀ nju səbò a məwum ə̀ ntaʔ (32,000) nvì li a Gidyòn, Nyìngòŋ tensə a wen la vəwenə ghoʔ li nchò. Gidyòn bwìnsə̀ tɨm ə nkam ə̀ nju səbò a məwum ə̀ mbò ( 22,000) a və mfwànə̀ ə soyn. Tɛ lì Nyìngòŋ bɛ̀ gàʔ a wen la vəsugèʔ avyi ghoʔ li nchò. Gidyòn bwìnsə̀ vəwenə ə̀ kye tà vəsugèʔ təghɨ tə̀ taʔ (300).

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-11.jpg?direct&)

Nə̀nchʉʔə ayì Nyìngòŋ gàʔ a Gidyòn, “Shiə ə̀ djʉ̀ a kəbyə̀ kə viʔi Midyàn byì àndə wù a zhʉ kənyʉ̀ a vəwenə gàʔə̀ kèn la wù ə̀ bɛ a fwàyn” Nə̀nchʉʔə ayì, Gidyòn shiʔə ə̀ djʉ̀ a kəbyə̀ akyì ə̀ zhʉ tà àndə sugə̀ʔ ə̀ Midyàn ə shə̀ʔtə̀ jòm à wùndoŋ ə̀ wen a ghə̀ yì tsi ə wen. Wùndoŋ ə̀ wen ayì gàʔ, “Jòm yèn dìʔ la vəsugèʔ və Gidyòn a zhɨ vəsugèʔ və Midyàn a əghoŋ yèn!” Gidyòn zhʉ ə̀ kuʔsə Nyìngòŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-12.jpg?direct&)

Gidyòn bwìnə̀ kuʔ à vəsugèʔ və wen ə̀ ku əsoŋ, ntòyn ə̀ kətsoʔ, nə̀ nkàʔtə̀ à noʔə sugèʔ kɔ. Vəwenə bùm ə̀ kaʔ kəbyə kə vəsugèʔ və Midyàn. Vəsugèʔ və Gidyòn vyi təghɨ tə̀ taʔ (300) lì nkiʔ nkàʔtə̀sə nə̀ vəntoyn a və ngyàmtə̀ la kə viʔi Midyàn yen tà àndə nkàʔtə̀ ashì sə banə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-13.jpg?direct&)

Vəsugèʔ və Gidyòn ə mbvɨ̀tə̀ li ə̀ zhwilə vəntoyn avyi tà əzhʉ ə̀ mùʔ nkàʔtə̀ shìsə bayn. Vəwenə zì ə toŋ təsoŋ tyì bɛ zɨmə, “Əghoŋ a Yawè, əghoŋ a Gidyòn!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-14.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nnèə̀ li tətof tə viʔi Midyàn tə sàskə̀, vəwenə zìtə̀ sə̀ soynə zhwilə̀ vələ̀mə̀ və vəwenə. Tà a əzhʉ ayi və dzàŋ viʔi Isrèl vətsenə və və vì gyàmtə̀ dzɨ̀m viʔi Midyàn avyi. Və nzhwi li fa tsu ə̀ dzɨ̀m vətsenə və və fʉ fa əloʔ ə Isrèl. Və nzhwi viʔi Midyàn nkam ə̀ ghɨ nə̀ nkam məwum ə̀ mbò (120,000) tà zoyn ayì. Nyìngòŋ ə̀ mbwòŋsə̀ li Isrèl.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-15.jpg?direct&)

Vəwenə nkəŋə ə ghaʔ Gidyòn a fòyn. Gidyòn chen, ə̀ gàʔ la vəwenə ku mfɨŋsə gol sətsen a vəwenə yì shitə fa viʔi Midyàn àvyì. Vəwenə nku li kədɨ̀ŋ kə gol a Gidyòn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-16.jpg?direct&)

Gidyòn lyɨ gol ayì ə̀ shìtə̀ nges ə njisə tsu sə kə̀ʔə̀ tà a nə̀ shisə a kəchʉ kə nshə̀ʔtə̀ sə əngə̀ŋ ə̀ Nyingòŋ ə̀ mmòʔə̀. Viʔi Isrèl ə zìtə̀ sə̀ kuʔsə tà sə̀ à dìʔ Nyìngòŋ. Nyìngòŋ bɛ̀ bwoynsə Isrèl fambu a vəwenə kuʔsə nyìngòŋ ə̀ kəjàŋ. Nyìngòŋ kye viʔi kəbàyn və zhɨ vəwenə a əghoŋ. Vəwenə kaʔ ə̀ bɛ̀ lòyn Nyìngòŋ ghə̀ bɛ̀ tɨm wìʔ ə ghə̀ vì ə̀ bwòŋsə̀ vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-17.jpg?direct&)

Vəwenə nè ta lə̀ à ghayn tà a kədɨ̀ŋ: Viʔi Isrèl ə nnè ə mbyɨ, Nyìngòŋ ə̀ bwoynsə vəwenə, vəwenə ə̀ kwitə ə̀ dì à Nyìngòŋ ə̀ loyn ə wen, Nyìngòŋ ə̀ tɨm wìʔ ghə̀ ə vì gyàmtə̀ vəwenə. Nyìngòŋ ə̀ ntɨm li viʔi tà a kədɨ̀ŋ a ngwʉ̀ʔsə a ngwʉ̀ʔsə və vì gyàmtə̀ vunə Isrèl ə̀ bwòŋsə̀ vəwenə fa viʔi kəbàyn ə vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-16-18.jpg?direct&)

Vəwenə nkaʔ li ə̀ gàʔ la Nyìngòŋ ku fòyn à vəwenə tà a nə̀ ətɨm ə tsenə və. Vəwenə nkəʔə fòyn a ghə̀ njə̀fə̀ bɛ̀ to a jì a ghə̀ nzì ghə̀ lyɨ vəwenə ə̀ djʉ̀ a əghoŋ. Nyìngòŋ ə̀ nko kòŋ kənyʉ̀ a vəwenə nkəʔə a lì ghə̀ ku fòyn tà àndə vəwenə mbèmə̀ li.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Jɔjìs 1-3; 6-8*

## 17. Məkàyn mə̀ Nyìngòŋ wenə̀ Devìd

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-17/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-17-01.jpg?direct&)

Sɔ ə̀ ndìʔ ə mbì fòyn ə̀ Isrèl. Ghə̀ ndìʔ kənjèf kə nges ə̀ wìʔ tà àndə viʔi Isrèl ə nkəŋə. Sɔ ə̀ ndìʔə̀ nges ə̀ fòyn a kənzìtə̀, ə̀ sə laʔtə ghə̀ kwitə ə̀ sə̀ dìʔ noʔə̀ wubyɨfə kèn la ghə̀ bɛ fwànə̀ Nyìngòŋ. Nyìngòŋ tsuʔ wù kəjàŋ ə ghə̀ lu ndìʔ fòyn a kəshi ə̀ Sɔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-17-02.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ ntsuʔ fəmbvòʔ fə wìʔ və dzàŋə̀ nə̀ Devìd ə ghə̀ ə ndìʔ fòyn a kəshi ə̀ Sɔ. Devìd ə̀ ndìʔ ntsɨ̀ŋə̀ byisə mu ghə̀ lù fà Betòlə̀him. Ghə̀ ntsɨ̀ŋə̀ byisə tiʔ ə wen ə̀ zhwi nyàmə̀ kəbo bɛ̀nə̀ nyàmə̀ ntem a mənzhʉ mə̀ kəjàŋ mu nyam ashìsə̀ vì ə ghaʔ byisə wen. Devìd ə̀ ndìʔ noʔə̀ nges ə̀ wìʔ a ghə̀ nchoʔsə Nyìngòŋ bɛ wʉ təsoʔ tə wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-17-03.jpg?direct&)

Devìd ə̀ nkaʔ li ə̀ sə̀ dìʔ noʔə̀ sugèʔ ə to bɛ soʔə viʔi noʔə̀ nkàyn. Devìd ə̀ mbɔ̀ dìʔ tà wanjə̀ ə̀ soyn Gòlayàt. Gòlayàt ə̀ ndìʔ noʔə̀ kəntonto kə sugèʔ, dìʔ noʔə̀ kənjèf kə wìʔ! A lì Nyìngòŋ gyàmtə̀ Devìd ghə̀ zhwi Gòlayàt ə̀ bwòŋsə̀ viʔi Isrèl. Devìd ə̀ ntsuʔ li fa tsu ə̀ zhɨ viʔi kəbàyn ə Isrèl a əghoŋ tà a kədɨ̀ŋ, və sə̀ bwomsə wen noʔə nkàyn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-17-04.jpg?direct&)

Sɔ ə̀ nzìtə̀ li ə̀ sə̀ bànə̀ Devìd byi jì a viʔi nkòŋə̀ wen fa tsu. Sɔ ə̀ ntàŋkə̀ li tà aghayn aghayn ə zhwi wen, Devìd mə̀ nyiŋ ə̀ lyòmtə̀ fà Sɔ. Kətsi kətsen, Sɔ bɛ̀ sə̀ kəŋə djʉ̀ nə̀ Devìd ə zhwi. Sɔ jèʔ ə̀ djʉ̀ kwen a əfyə̀ a Devìd ə̀ nlyòmtə̀ tsu, a lì Sɔ ko nyen ə wen. Devìd ə̀ nvi ə̀ li ə̀ boʔsə Sɔ mu ghə̀ nzì ghə̀ zhwi Sɔ a lì ghə̀ kye. Devìd ə̀ mbòŋsə̀ tyin ə əsoŋ ə njisə ə̀ Sɔ ti jìʔ a Sɔ la yi ə ko lu zhwi wen ti ndìʔ fòyn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-17-05.jpg?direct&)

Sɔ ə̀ nkaʔ li ə̀ pfɨ a əghoŋ, Devìd sə̀ dìʔ fòyn ə̀ Isrèl. Ghə̀ ndìʔ ə nges ə̀ fòyn, viʔi kòŋə̀ wen. Nyìngòŋ ə̀ mbwaʔsə li wen ə̀ nè ghə̀ soʔ viʔi ə wen a nkàyn. Devìd ə̀ nsoyn li təghoŋ tà a kədɨ̀ŋ Nyìngòŋ gyàmtə̀ wen ghə̀ zhɨ viʔi kəbàyn ə̀ Isrèl. Devìd ə̀ nzhɨ li Jèlusalèm ə̀ nè a sə̀ dìʔ kəchʉ kə əloʔ ə wen. Devìd ə̀ nnèə̀ li Isrèl kiʔi kəjoʔ nə̀ əko.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-17-06.jpg?direct&)

Devìd ə̀ nkəŋə ə bwom ngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ a viʔi Isrèl noʔə̀ vətsèm a nkuʔsə Nyìngòŋ tsu. A nsə̀ dìʔ ngwʉ̀ʔsə təghɨ tə kàʔ (400) tà àndə viʔi Isrèl ə nkuʔsə̀ Nyìngòŋ a kəshi kyikə a Musìs ə̀ mbwomə lì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-17-07.jpg?direct&)

A lì Nyìngòŋ tɨmə nshə̀tə̀ ə̀ wen ə Natàn à Devìd nə̀ ntɨm yèn, “Byì àndə wù dìʔ wìʔ a ghə̀ soynə təghoŋ, wù ə ko a bwom əngə̀ŋ Nyìngòŋ ayì. A lu bwom wayn ə wù. A lì mà ə bwaʔsə wu noʔə̀ nkàyn. Wù ngwàʔ ə̀ wù ə tsen ə lu soʔ viʔi ə vwomə a nə̀ fòyn ə djʉ ə zaʔə a kəmyètə̀ kəmbyi!” Wù ngwàʔ Devìd ayì ndìʔ Mèzayà. Mèzayà ndìʔ wìʔ a Nyìngòŋ ə̀ ntsuʔə̀, ə ghə̀ bwoŋsə viʔi mbyi venə fa mbyɨ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-17-08.jpg?direct&)

Devìd ə̀ nzhʉ li a lì ə̀ ku kəzòŋ ə̀ kuʔsə Nyìngòŋ byì jì a Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ la yì a bwaʔsə wen fa tsu. Devìd ə̀ nko kɨ la Nyìngòŋ a nè ənyʉ̀ avenə zenə lɔ. A lì kə mə̀ sə̀ dìʔ ta lì byì àndə viʔi Isrèl nkə̀ʔtə̀ li ə̀ kə̀ʔtə̀ ə̀ sə̀ kwensə̀ djʉ̀ ngwùʔ ə̀ nkam (1,000) mimbu Mèzayà ayì vì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-17-09.jpg?direct&)

Devìd ə̀ nsoʔ li ngwʉ̀ʔsə tà a kədɨ̀ŋ noʔə̀ nkàyn, Nyìngòŋ bwaʔsə wen. A lì ghə̀ sə mboʔsə pfɨ ə nè mbyɨ a Nyìngòŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-17-10.jpg?direct&)

Ə̀tsʉʔ ə tsenə ghə, vəsugèʔ və Devìd və ndìʔ a ətoʔ soynə əghoŋ, ghə̀ kiʔi fa wenə ntuʔ ə̀ yen ə nges ə̀ wùwì ətsen ghə̀ shʉ̀ə̀ əwen ə wen. Əzhiʔ ə wen ə ndìʔ Batshebà.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-17-11.jpg?direct&)

Devìd ə̀ ntùʔtə̀ li ə̀ lyeə noʔə̀ nkàyn, ə̀ tɨ̀m wìʔ la ghə̀ djʉ̀ ə̀ vì nə̀ wùwì ayì a yì. Ghə̀ ntsi li wenə̀ wen ə̀ gàʔ ghə̀ bwìnə̀ pfwoə. A nsə laʔtə Batshebà tɨm ə ntɨm a Devìd la yì gùfə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-17-12.jpg?direct&)

Lɨm ə̀ Batshebà, və dzàŋə̀ nə̀ Uliyà, ndìʔ noʔə̀ nges ə̀ sugèʔ ə̀ Devìd. Devìd ə̀ mbwìnsə̀ li ə̀ dzàŋ Uliyà fa ətoʔ əghoŋ ə̀ gàʔ a wen la ghə̀ djʉ̀ ə̀ ndìʔ wenə̀ wì ə wen. Uliyà ə̀ nchen li la yì ə ko zì yì pfwo à yì əngə̀ŋ ə̀ kye vəsugèʔ vətsenə və a ətoʔ əghoŋ. Kə ghoʔ Devìd ghə̀ bwìnsə̀ tɨm Uliyà a ətoʔ əghoŋ ə̀ gàʔ à kəchʉ kə vəsugèʔ la ghə̀ tɨm Uliyà a əchʉ̀ əghoŋ ə to ghə ti və zhwi ə wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-17-13.jpg?direct&)

Və nzhwi li Uliyà, Devìd lam Batshebà. Ghə̀ ə mbwi li wayn ə wùlɨm a Devìd. Tin ə Nyìngòŋ ə̀ mfwi li noʔə̀ nànto byì kənyʉ̀ a Devìd ə nnèə̀. Nyìngòŋ mə̀ tɨmə nshə̀ʔtə̀ wen ə Natàn la ghə̀ shə̀ʔtə̀ à Devìd la mbyɨ ə wen ə byɨfə noʔə̀ nànto. Devìd ə̀ nkwitə li ə̀ lòyn mə̀ lyèsə̀ ku fa Nyìngòŋ ghə̀ lyèsə̀ ə̀ kuə wen. Devìd ə nwʉ li təsoʔ tə Nyìngòŋ, tɛ̀ a əzhʉ a ənyʉ̀ nto, ə̀ kaʔ ə̀ pfɨ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-17-14.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ ndzàŋə̀ wàyn ə wùlɨm ə̀ Devìd yì byì mbyɨ ə wen ayì. Viʔi ngwàʔ ə̀ Devìd ə̀ mfaŋ li tà nə̀ təsoyn tə, kəjoʔ kə Devìd kə bwaʔ noʔə̀ nànto. Tɛ̀ àndə Devìd nko wʉ təsoʔ tə Nyìngòŋ, Nyìngòŋ ə̀ nko kwitə ətyim ə wen byì məkàyn mə̀ wenə̀ Devìd. Devìd wenə̀ Batshebà mbɛ kyiʔi wàyn ə wùlɨm ətsen ə̀ chʉ əzhiʔ ə wen nə̀ Sòlomòn.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: 1 Samwə̀l 10; 15-19; 24; 31; 2 Samwə̀l 5; 7; 11-12*

## 18. Əgə̀sə̀ Əloʔ ə Isrèl

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-18/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-18-01.jpg?direct&)

Ngwʉ̀ʔsə nchoʔə li tà a kədɨ̀ŋ Devìd pfɨ, wàyn ə̀ wen ə Solomòn sə̀ dìʔ fòyn ə̀ Isrèl. Nyìngòŋ ə̀ mbə̀mə̀ li à Solomòn la ghə̀ kòŋ la yì ku ghɔ̀ a wen lɔ. Solomòn ə̀ ngàʔə̀ la Nyìngòŋ ku ətof yì soʔ viʔi ə wen a nkàyn. Kənyʉ̀ əkyikə mbòŋə̀ li a Nyìngòŋ ghə̀ ku ətof a Solomòn ə̀ chò noʔə̀ viʔ vətsèm a mbyi. Solomòn ə̀ ndìʔ noʔə̀ fòyn ətofə, Nyìngòŋ bɛ̀ bwaʔsə ə wen nə̀ əghoʔə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-18-02.jpg?direct&)

Solomòn ə̀ mbwom li əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ yì a Jèlusalèm a tiʔ ə wen ə Devìd ə̀ mpfɨtə əfo ə bwom li. Viʔi mə̀ sə̀ kuʔsə Nyìngòŋ tsu kèn la və bɛ̀ djʉ̀ a kəshi yi a Musìs ə mbwomə̀ lì. Nyìngòŋ ə̀ nviə li ə̀ sə̀ dìʔ a əngə̀ŋ ayì, tsiə tsu wenə̀ viʔi wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-18-03.jpg?direct&)

Solomòn ə̀ nkòŋə̀ kyìʔi ətɨm ə kəjàŋ. Ghə̀ ə nto li kəchʉ à Nyìngòŋ ə̀ làm kyìʔi tà a kədɨ̀ŋ, kwensə̀ djʉ̀ə̀ nkam! Nghoʔə̀ kyìʔi avyi nlùə̀ fa ətɨm ə kəjàŋ, ə̀ sə nvìə̀ ə̀ vì nə̀ vənyìngòŋ və vəwenə ə̀ vì ə̀ sə̀ kuʔsə. Solomòn ə̀ nlaʔtə li ə̀ zìtə̀ sə̀ kuʔsə vənyìngòŋ və kyìʔi wen avyi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-18-04.jpg?direct&)

Tin ə̀ Nyìngòŋ ə̀ mfwi li à Solomòn, Nyìngòŋ wʉ la yì a lòʔ Solomòn a wen ə mbyɨsə. Ghə̀ wʉ la Solomòn ə̀ lu pfɨ̀ yì gə̀sə̀ əloʔ ə Isrèl aghayn abò.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-18-05.jpg?direct&)

Solomòn ə̀ mpfɨ li wàyn ə wùlɨm ə wen ə Lèhobàm, sə̀ dìʔ fòyn. Lèhobàm ə̀ ndìʔ kənkoyn. Viʔi Isrèl ə ntsèntə̀ li noʔə̀ vətsèm ə̀ ghàʔ ə wen a fòyn. Vəwenə ndìə̀ li à Lèhobàm la Solomòn ə̀ nnè li vəwenə shyèʔ noʔə̀ nànto ə̀ bɛ lòʔ kənzì ə̀ chò.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-18-06.jpg?direct&)

Lèhobàm ə̀ ngàʔə̀ li à vəwenə a nə̀ kənkoyn kə la, “Ghə̀ŋ ə kwòʔə̀ la tiʔ ə ghom ə Solomòn ə̀ nnèə̀ li ghə̀ŋ shyèʔ noʔə̀ nànto, mà ə nə̀ ə ghə̀ŋ shyèʔ ə̀ tsò fa lì, ə bɛ ku ngəʔ à ghə̀ŋ ə chò tiʔ ə ghom.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-18-07.jpg?direct&)

Ntə̀ʔsə Isrèl əwum sə mfwisə li tyin à Lèhobàm ə̀ sayn əloʔ ə vəwenə. A mfaŋ tà ntə̀ʔ sə̀bò à wen ə bàm. Ntə̀ʔ asèn sə̀bò sə ntsèntə̀ li ə̀ sə̀ dìʔ əloʔ ə Judà.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-18-08.jpg?direct&)

Ntə̀ʔ shisə əwum a sə mfwisə tyin à Lèhobàm lì ntsuʔ li Jèhobàm la ghə̀ ə ndìʔ fòyn ə̀ vəwenə. Vəwenə ntsèntə̀ li ə̀ lam fa shə ə gə̀ ə̀ kwì ə̀ dzàŋ əloʔ ə vəwenə la Isrèl.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-18-09.jpg?direct&)

Jelobàm ə̀ nto li kəchʉ à Nyìngòŋ ə̀ nè viʔi Judà ə nè mbyɨ à Nyìngòŋ. Ghə̀ ə mbwom li vənyìngòŋ vəbò la viʔi nkuʔsə kə vəwenə bɛ kuʔsə Nyìngòŋ a əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ yì a ghə̀ ndìʔ a əloʔ ə Judà lì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-18-10.jpg?direct&)

Əloʔ ə Isrèl nə̀ əloʔ ə Judà ə̀ ndìʔ tà nə̀ kəbàyn kə, laʔtə sonə tà sonə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-18-11.jpg?direct&)

A ndìʔ a əloʔ ə Isrèl ə fi ghə yi, noʔə̀ təfòyn tətsèm tə mbyɨfə. A nzwhi viʔi Isrèl vətsenə və a və nkəŋə ndìʔ fòyn ə̀ zhwi ə nghoʔə̀ təfòyn tə Isrèl.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-18-12.jpg?direct&)

Təfòyn tə Isrèl noʔə̀ tətsèm nə̀ nghoʔə̀ viʔi Isrèl nkuʔsə̀ vənyìngòŋ və kəjàŋ. Vəwenə ə̀ nku tɛ̀ vunə vəwenə à vənyìngòŋ, viʔi bɛ tsi wənə̀ vətsenə və tà a mpfen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-18-13.jpg?direct&)

Təfòyn tə Judà tə ndìʔ fa nòyn ə̀ Devìd. Vəwenə vətsenə və ndìʔ tefòyn tə juŋə tə ə̀ soʔə viʔi noʔə̀ nkàyn bɛ kuʔsə̀ Nyìngòŋ. A lì nghoʔə̀ tə̀fòyn tə Judà tə ndìʔ viʔi nkùf dìʔ viʔi vəbyɨfəvə bɛ kuʔsə vənyìngòŋ və kəjàŋ. Təfòyn tətsen atyìtə nku li vunə vəwenə à vənyìngòŋ. Nghoʔə viʔi Judà nto li kəchʉ à Nyìngòŋ ə̀ sə̀ kuʔsə vənyìngòŋ və kəjàŋ.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: 1 Kiŋs 1-6; 11-12*

## 19. Nshə̀ʔtə̀sə

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-19/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-01.jpg?direct&)

Andə viʔi Isrèl ə̀ ndìʔ, Nyìngòŋ ə̀ ntɨmə nshə̀ʔtə̀sə wen à vəwenə. Nshə̀ʔtə̀ ashì sə ə̀ nzhʉə ntɨmsə fà Nyìngòŋ vəwenə ə̀ djʉ̀ shə̀ʔtə̀ a viʔi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-02.jpg?direct&)

Elajà ə̀ ndìʔə̀ nshə̀ʔtə̀ a kəlyɨŋ a Ahàb ə̀ ndìʔ fòyn a Isrèl. Ahàb ndìʔ wubyɨfə gàʔə̀ a viʔi la və nkuʔsə nyìngòŋ a və ndzàŋə̀ la Bal. Elajà ə̀ ngàʔə̀ li à Ahàb, “Ə̀wʉ ko a vì à əloʔ ə Isrèl ə zaʔə fa kətsi a mà lu gàʔ la ghə vì.” Kənyʉ əkyikə nzáf li Ahàb.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-03.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ li à Elajà ghə̀ nyɨŋ ə̀ djʉ̀ a kəshi kə zɨmə la kwas ə̀ djʉ̀ lyòmtə̀ fa Ahàb a ghə̀ nkəŋə ə zhwi ə wen. Ghə̀ ə ndjʉ̀ə̀ li ə̀ sə̀ dìʔ tsu mənyin vìə̀ nə̀ əfozhɨvə a wen a boŋgə̀ŋ nə̀ a mpfwomə. Ahàb wenə̀ vəsugèʔ və wen ə nkəŋ li Elajà ə̀ kəŋ, kèn la vəwenə yen li ə wen. Ə̀shi ə nzɨm li ə̀ zɨm təfwayn tə a muʔu tə zɨm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-04.jpg?direct&)

Elajà lù ə̀ djʉ̀ a əloʔ ə tseneghə a mboʔsə. Wùwi ə mpfɨ ə tsen wenə̀ wàyn ə wen ndìʔ mu əfozhɨvə sə̀ mèə̀ fa vəwenə byì àndə əwʉ ə nko vìə̀. A lì vəwenə ku əfozhɨvə à Elajà, Nyìngòŋ nè la kə kəbayn nə̀ mənzhiʔ mə̀ vəwenə bɛ̀ lu mè a chì ngwʉ̀ʔ ashì sə a əwʉ ko nvìə̀ lì. Elajà ə̀ nsèə̀ tà wenə̀ vəwenə ngwùʔsə tà a kədɨ̀ŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-05.jpg?direct&)

Ngwùʔ sətaʔ sə nə̀ kəbyəʔ kə nchòə̀ li, Nyìngòŋ gàʔ à Elajà la ghə̀ bwìnə̀ djʉ̀ gàʔ wenə̀ Ahàb byì àndə yì a bwìnsə̀ ə tɨm əwʉ̀. Ahàb nyen li Elajà ə̀ gàʔ, “Yen wù a, wù dìʔ wù kəŋə nsoʔ!” Elajà bwìnsə̀, “A dìʔ wù dìʔ wù kəŋə nsoʔ! Wù ə bwìnə̀ li dzèm à Yawè, Nyìngòŋ ə̀ nə̀mwìn, ə sə kuʔsə Bal. Lyɨ ə viʔi Isrèl noʔə̀ vətsèm ghə̀ŋ kuʔ a pfen ə Kamèl.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-06.jpg?direct&)

Viʔi Isrèl noʔə̀ vətsèm, nə̀ nshə̀ʔtə̀sə Bal təghɨ təkàʔ nə̀ məwum ə̀ ntàyn (450), nkuʔ li a pfen ə Kamèl. Elajà ngàʔə̀ li à vəwenə, “Byì ghɔ̀ a ghə̀ŋ ə kwitə tətyɨm ə tyəŋ a lə̀ a? Mu Yawè dìʔ Nyìngòŋ, ghə̀ŋə nkuʔsə wen! Mu Bal dìʔ nyìngòŋ, ghə̀ŋə nkuʔsə wen!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-07.jpg?direct&)

Elajà gàʔ à nshə̀ʔtə̀sə Bal, “Zhwi nyàm ə̀ nyʉʔ a kəku à Nyìngòŋ a lì kə ghə̀ŋ à jàyn əzhiʔ. Nkàynə̀ mò a nè ta lì. Nyìngòŋ a ghə̀ a jàyn əzhiʔ dìʔə̀ nkàynə̀ Nyìngòŋ.” Nshə̀ʔtə̀sə Bal sə mə̀ shìtə̀ əfo ə kəku ə̀ vəwenə kèn la vəwenə jàynə̀ li əzhiʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-08.jpg?direct&)

Nshə̀ʔtə̀sə Bal sə jɨ̀m a Bal, “Zhʉ yə̀s a Bal!” Vəwenə zhʉsə kətsi kəmpfen tà a jɨ̀m, zɨmə̀, tyintə təwen tə vəwenə nə̀ mənyì, Bal ə ko nè kənyʉ̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-09.jpg?direct&)

A sə ndìʔ a mpfwomə, Elajà shìtə̀ kəwen kəku à Nyìngòŋ. Ghə̀ gàʔ à viʔi la və shʉʔ vəntòn və a mù njù sə̀bò à yì ə kwì. Vəwenə nshʉʔə li mə̀ lwin ə̀ shiʔə a chɨ, ə̀ zhʉ̀sə̀ nkòʔ nə̀ nse noʔə̀ ətsèm a wènə chɨ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-10.jpg?direct&)

Elajà ə̀ njɨ̀mə̀ li, “Yawè, Nyìngòŋ ə̀ Abàham, Azìk, nə̀ Yàkob, jìʔə̀ à yès layn la wù dìʔ Nyìngòŋ ə̀ Isrèl, mà dìʔ wù shyèʔ ə̀ wù. Nèə̀ kənyʉ a mà bèmə̀ ti viʔ və̀nə kɨ la wù dìʔ Nyìngòŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-11.jpg?direct&)

Tà a əzhʉ ayi, əzhiʔ ə shiʔə fa əkaŋ ə̀ nyʉ̀ʔ nyàm ə̀ wen, nə̀ nkòʔə̀, nə̀ ntomsə, tɛ̀ muʔu a mə̀ ndìʔ a nse. Viʔi avyi nyen a lì ə̀ bvɨ̀kə̀ a nse ə̀ gàʔ, “Yawè dìʔ Nyìngòŋ ! Yawè dìʔ Nyìngòŋ!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-12.jpg?direct&)

Elajà gàʔ, “Kə ghə̀ŋ kye ə̀ nshə̀ʔtə̀sə Bal shisə nyiŋkə!” Viʔi ghaʔtə nshə̀ʔtə̀sə Bal ashì ə̀ djʉ̀ nə̀ vəwenə ə̀ zhwi lə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-13.jpg?direct&)

Elajà gàʔ à fòyn Ahàb, “Zàŋsə̀ bwìnə̀ djʉ̀ a ntuʔ byì àndə əwʉ ə kuʔə.” A sə laʔtə əkaŋ ə fen ə̀ vì, kəntonto kə əwʉ kə zì. Yawè nkye li la əwʉ ə bɛ vì ə jìʔ la yì dìʔ nkànə̀ Nyìngòŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-14.jpg?direct&)

Əzhʉ ə Elajà nchòə̀ li, Nyìngòŋ tsuʔ Elishà la ghə̀ ə ndìʔ nshə̀ʔtə̀ ə̀ wen. Nyìngòŋ ə̀ nnèə̀ li Elishà nè ənyʉ ə̀ kanə və tà a kədɨ̀ŋ. Ghə̀ nnèə̀ kənyʉ kə̀ kanə kətsenkə a Namàn, kəchʉ kə vəsugèʔ, a əwen ə wen ə̀ nsèmə̀. Ghə̀ ə nzhʉ li byì Elishà, ə̀ djʉ̀ sensə Elishà la ghə̀ chʉʔ yì. Elishà ngàʔə̀ li a Namàn la ghə̀ djʉ̀ ə̀ bvɨ̀ a tyì à muʔu mə̀ Jodàn à ghayn ə̀ sòmbo.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-15.jpg?direct&)

Namàn ə̀ mfwisə li tyin kwòʔə̀ la à dìʔ ədəm a Elishà ə demə. Ghə̀ nkaʔ li ə̀ kwitə ətyɨm ə wen ə̀ djʉ̀ bvɨ̀ a muʔu mə̀ Jodàn amyì. Ghə̀ ə nè sə fʉ̀ fa muʔu a əzhʉ ə bàm mu nsèm yì mèə li, əwen ə wen ə bayn noʔə̀ nkayn. Nyìngòŋ ə̀ nchʉʔ li wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-16.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ ntɨmli nshə̀ʔtə̀ sə tà a kədɨ̀ŋ. Noʔə̀ vəwenə vətsèmə nshə̀ʔtə̀ a viʔi la kə vəwenə bɛ kuʔsə vənyìngòŋ və kəjàŋ, la vəwenə ntsiə nə̀ mbwaʔmə̀ lyèsə̀ ku viʔ vətsenə və. Nshə̀ʔtə̀sə ngàʔə̀ li a viʔi la sətsèn vəwenə dìʔ kə kye ənyʉ byɨfə və ə ntsi a jì a Nyìngòŋ ə̀ gàʔə̀, mu Nyìngòŋ a soʔ vəwenə, ə loʔ vəwenə nə̀ ngəʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-17.jpg?direct&)

Nghoʔə̀ mənzhʉ viʔi avyi nko tsi a jì a Nyìngòŋ ə̀ nkəŋə. Vəwenə ə̀ nyàblə̀ nə̀ nshə̀ʔtə̀sə, ə̀ zhwilə sətsen. Vəwenə nwye li nshə̀ʔtə̀ ə Jèrìmayà a nkwòŋ la ghə̀ pfɨ tsu. Ghə̀ ə nshiʔi li ə̀ djʉ̀ a chì kətsòʔ, fòyn bɛ kusə nshinsə a wen ə̀ gàʔ və shìsə Jèrìmayà ghə̀ bu tà to.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-19-18.jpg?direct&)

Nshə̀ʔtə̀ ashì sə ngàʔə̀ tà gàʔə a viʔi noʔə̀ tɛ àndə viʔi mbànə̀ vəwenə kèn la və zhʉtə̀. Vəwenə nshə̀ʔtə̀ li a viʔi la və dìʔ kɛ kwitə Nyìngòŋ à zhwilə vəwenə. Vəwenə mbɛ̀ dzɨ̀ŋtə̀ kənyʉ a viʔi à Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ la Mèzayà ə̀ lu vì.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: 1 Kiŋs 16-18; 2 Kiŋs 5; Jèrìmayà 38*

## 20. Vunə Isrèl və Fʉ̀ fa Jèlusalèm ə̀ bɛ̀ Bwìnə̀ Vì

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-20/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-20-01.jpg?direct&)

Ə̀loʔ ə Isrèl nə̀ ə̀loʔ ə Judà ə̀ nnèə̀ mbyɨ à Nyìngòŋ. Vəwenə nko nwʉ məkàyn a vəwenə ə̀ nwʉ wenə̀ və̀ Nyìngòŋ a pfen ə̀ Sanà. Nyìngòŋ ə̀ ntɨm li nshə̀ʔtə̀sə wen la sə gàʔ à vəwenə la vəwenə kwitə, a lì vəwenə ko zhʉtə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-20-02.jpg?direct&)

Nyìngòŋ mə̀ kye la viʔi kəbàyn ə̀ vəwenə zhɨ vəwenə a əghoŋ. Ə̀loʔ ə Asilà, noʔə̀ əloʔ ə to ghə, mə byɨfə, nsàstə̀ li əloʔ ə Isrèl. Viʔi Asilà ə nzhwilə li ngwàʔə̀ wìʔ a əloʔ ə Isrèl, ə̀ lyɨ̀ noʔə̀ əfo əko ətsèm, ə̀ nyʉ̀ʔ ə̀ nghoʔ əloʔ ayi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-20-03.jpg?direct&)

Viʔi Asilà ə ntsèntə̀ li əchʉ əchʉ ə Isrèl, nə̀ viʔ və ghoʔkə və, nə̀ viʔi a və ntofə noʔə̀ vətsèm ə̀ djʉ̀ nə̀ vəwenə a Asilà. A mfàŋ tà viʔi kəmfəm ə Isrèl a və nko zhwi a əloʔ ə Isrèl.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-20-04.jpg?direct&)

Viʔi Asilà ə nlyɨ̀ li viʔi fa əshi ə kəjàŋ ə̀ vì wʉ a əloʔ ə Isrèl. Viʔi ətɨm a vyi vì bwìnsə̀ bwom əloʔ ə Isrèl ə̀ lamkə viʔi a və nfaŋə tsu. Və ndzàŋə̀ viʔi Isrèl a və nlamə̀ viʔi ətɨm la Vəsàmalitàn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-20-05.jpg?direct&)

Viʔi Judà ə nyen li kənyʉ̀ a Nyìngòŋ ə̀ nnè a viʔi Isrèl byì əto ə kəchʉ ə̀ vəwenə. Vəwenə bɔ̀ sə̀ kuʔsə vənyìngòŋ və kəjàŋ tà kuʔsə, kuʔsə tɛ̀ vənyìngòŋ və viʔi Kanàn. Nyìngòŋ ə̀ ntɨm li nshə̀ʔtə̀sə ə sə tofsə vəwenə, vəwenə chen, və ko kwitə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-20-06.jpg?direct&)

Ngwʉ̀ʔsə nchò li ə saʔə ghɨ (100) fa əchʉʔ a viʔi Asilà ə̀ nsàstə̀ əloʔ ə Isrèl, Nyìngòŋ tɨm Nèbòkànezà, fòyn ə̀ Babilòyn, la ghə̀ djʉ̀ soyn Judà. Babilòyn ə̀ ndìʔ noʔə̀ əloʔ ə ŋàŋ. Fòyn ə Judà ə̀ mbyɨmə li la yì a ndìʔ kəkòs kə Nèbòkànezà, lòʔə̀ əko a wen noʔə̀ ngwʉ̀ʔsə̀ tsèm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-20-07.jpg?direct&)

Ngwʉ̀ʔsə nchò li tà sə̀shə̀ʔ a lə̀, fòyn ə Judà chen la yì ə ko bɛ̀ dìʔ kəkòs kə Babilòyn. Viʔi Babilòyn ə vì soyn ə wen ə̀ zhɨ əloʔ ə Judà. Vəwenə nshi li Yelusalèm, ə̀ sàstə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ, ə̀ lyɨ əfo əko noʔə̀ tsèm fa tsu.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-20-08.jpg?direct&)

Vəsugèʔ və Nèbòkànezà ə nzhwilə li vunə lyʉmə ə̀ fòyn ə̀ Judà a wen əshɨ ə̀ bɛ̀ tsuʔtə ashɨ ə wen byì àndə ghə̀ ə nto li kəchʉ à fòyn ə Babilòyn. Vəwenə nlyɨə̀ li fòyn ayì ghə̀ djʉ̀ pfɨ a mfɨŋ a Babilòyn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-20-09.jpg?direct&)

Nèbòkànezà wenə̀ vəsugèʔ və wen ə nlyɨ̀ə̀ li nghoʔə viʔi Judà ə̀ djʉ̀ a Babilòyn. Və nkye tà viʔi kənfem a bàm ə və nshyèʔə̀ a təsɨm. Və̀ dzàŋə̀ kəlyɨŋ kə əzhʉ akèn a və nsàŋə̀ viʔi Nyìngòŋ fà əloʔ a ghə̀ nku a vəwenə la Kənlyʉ̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-20-10.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nkye və shìsə̀ vunə Isrèl fa vəwenə təloʔ a lì ghə̀ ə ko lyèsə̀ ənyʉ̀ a ghə̀ ngàʔə̀ la yì ə lu nè à vəwenə̀. Nyìngòŋ ə̀ mbɔ tùʔmə̀ nə vəwenə, gàʔə̀ a vəwenə ə chò fà nshə̀ʔtə̀sə wen. Ghə̀ ə ngàʔə̀ li la ngwʉ̀ʔsə a chò mə̀wum ə̀ sòmbo yì kye vəwenə bwìnə̀ djʉ̀ à vəwenə təloʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-20-11.jpg?direct&)

Ngwʉ̀ʔsə ə nchòə̀ li mə̀wum ə̀ sòmbo, Saylùs, fòyn ə̀ viʔi Peshà, zhɨ Babilòyn a əghoŋ. Ə̀loʔ ə Peshà sə̀ soʔə əloʔ ə Babilòyn. Və ndzàŋə̀ viʔi Isrèl la Vəju. Və mbwi nghoʔ ə vəwenə a Babilòyn. A nkwòʔtə̀ tà Vəju vəshə̀ʔ a lə̀ kwòʔtə̀ Judà.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-20-12.jpg?direct&)

Əloʔ ə Peshà nto noʔə̀ nànto a lì ə̀ kusə nshinsə a viʔi a vəwenə nzhɨ a təghoŋ. Andə Saylùs ə̀ ndìʔ fòyn ə̀ viʔi Peshà, ghə̀ soʔ la noʔə̀ wìʔ a ghə̀ nlù fa Judà kòŋ ghə̀ lù fa Peshà ə̀ bwìnə̀ djʉ̀ a Judà. Ghə̀ ə nku li əko la vəwenə djʉ̀ bwìnsə̀ bwomə əngə̀ŋ ə Nyìngòŋ ə̀ vəwenə tsu! Ngwʉ̀ʔsə nchòə̀ li məwum ə̀ sòmbo fa ngwʉ̀ʔ ə̀ Kənlyʉ̀, təshɨ tə və Vəju tə bwìnə̀ djʉ̀ a Jèlusalèm a Judà.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-20-13.jpg?direct&)

Vəwenə nkwen li a Jèlusalèm, ə̀ bwìnsə̀ bwom əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ, ə̀ bàyn ə̀ kaʔsə əloʔ ə vəwenə. A nsoʔə tɛ̀ viʔi kəjàŋ soʔə vəwenə a lì vəwenə ndìʔ à vəwenə əloʔ yì a Nyìngòŋ ə̀ nku li bɛ kuʔsə Nyɨngòŋ a wenə ngə̀ŋ yì.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: 2 Kiŋs 17; 24-25; 2 Konikə̀ls 36; Ezra 1-10; Nèhèmayà 1-13*

## 21. Nyìngòŋ Gàʔ la Yì ə lu Ku Mbwòŋsə̀

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-21/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-01.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nwʉ̀ li fa kənzìtə̀ la yì ə lu tɨ́m Mèzayà. Nyìngòŋ ə̀ nzìtə̀ gàʔ byɨ̀ Mèzayà a Adàm wənə̀ If. Ghə̀ ngàʔə̀ la wù ə ngə̀ŋ ə̀ If ə lu sàstə̀ kəchʉ kə zhù ayì. zhù a ghə̀ nlobtə̀ If ndìʔ Satàyn. Kənyʉ̀ a Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ kə dìʔ la Mèzayà lu zhɨ Satàyn noʔə̀ laylay.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-02.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ li a Abàham yì ə lu bwaʔsə mbyi ətsèm ə chò fa wen. Mbwaʔmə̀ ayenə lu vì a əzhʉ a Mèzayà vìə̀. Ghə̀ ə lu nè la noʔə̀ viʔ vətsèm a mbyi kiʔi jì a və zì və bwoŋ fa tsu.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-03.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ li a Musìs la kəlyɨŋ kətsen kə lu kwʉ̀ʔ ə yì tɨmə nshə̀ʔtə̀ ətsen ta nə̀ Musìs. Wokèn kə jìʔə̀ la Mèzayà ndìʔə̀ lu vì a kəlyɨŋ kətsen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-04.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ li a fòyn ə Devìd la wù əngə̀ŋ ə̀ wen ə tsen ə lu soʔ a nè fòyn a kəchʉ ə viʔi Nyìngòŋ ə djʉ̀ ə zaʔə a kəmyètə̀ kə mbyi. Kə ndìʔə̀ la Mèzayà ə lu ndìʔ wù ngwàʔ ə̀ Devìd.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-05.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ntɨm li nshə̀ʔtə̀ Yèlə̀mayà ghə̀ shə̀ʔtə̀ məkàyn mə mfimə̀ ə̀ Nyìngòŋ, kèn la mə̀ dìʔ a nə̀ myìmə a ghə̀ nkiʔə̀ wenə̀ viʔi Isrèl a Sanà lì. A məkàyn mə mfimə̀ amèn, Nyìngòŋ dìʔə̀ nyòʔ təsoʔ tə wen a tətyɨm ə̀ viʔi, viʔi dìʔə̀ kɨ Nyìngòŋ noʔə̀ nkàyn, vəwenə a ndìʔ viʔi ə wen, Nyìngòŋ a lyèsə̀ ku mbyɨsə vəwenə. A lu zìtə̀ Mèzayà zìtə̀ məkàyn mə mfimə̀ amèn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-06.jpg?direct&)

Nshə̀ʔtə̀sə Nyìngòŋ sə ngàʔə̀ li la Mèzayà ə lu ndìʔ nshə̀ʔtə̀, njìʔsə̀, fòyn. Nshə̀ʔtə̀ dìʔ wìʔ a ghə̀ zhʉə əgàʔə̀ Nyìngòŋ chòsə̀ a viʔi. Mèzayà a Nyìngòŋ ə̀ lu tɨm ə lu ndìʔ nshə̀ʔtə̀ a ghə̀ kɨə noʔə̀ ənyʉ̀ ətsèm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-07.jpg?direct&)

Njìʔsə̀ sə Isrèl sə nku kəku a Nyìngòŋ a əzhiʔ ə̀ wìʔ a ghə̀ nè mbyɨ ti Nyìngòŋ lyèsə̀ ə̀ kuə wen. Njìʔsə̀ sə njɨ̀mə̀ a Nyìngòŋ a əzhiʔ ə viʔi. Mèzayà ə lu ndìʔ njìʔsə̀ ə to a ghə̀ ə lu ku əwen ə wen a Nyìngòŋ byì mbyɨsə viʔi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-08.jpg?direct&)

Fòyn ə̀ n dìʔ wìʔ a ghə̀ soʔə əloʔ, soʔə viʔi a əzhʉ a və nè ənyʉ̀ ə nshwè. Mèzayà ə̀ lu ndìʔ nges ə̀ fòyn a ghə̀ ə lu nwʉʔmə a kəfoyn ə tiʔ ə wen ə Devìd. Ghə̀ ə lu soʔ mbyi yèn ətsèm, ə djʉ̀ ə zaʔə a kəmyètə̀ kə mbyi. Ghə̀ ə lu nsoʔə viʔi nə̀ nəmwìn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-09.jpg?direct&)

Nshə̀ʔtə̀sə Nyìngòŋ sə ngàʔə̀ li la ənyʉ̀ ə lu fʉ̀ tà a kədɨ̀ŋ byì Mèzayà. Nshə̀ʔtə̀ ə Malàkay ngàʔə̀ li la nshə̀ʔtə̀ ə to ətsen ə lu vì a mbì ə̀ Mèzayà. Nshə̀ʔtə̀ ə Azayà ngàʔə̀ li la a lu mbwi ngòyn ə̀ wùwì ə bwi Mèzayà. Nshə̀ʔtə̀ ə Mikà ngàʔə̀ li la və lu bwi ə wen a əloʔ ə Betòlə̀him.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-10.jpg?direct&)

Nshə̀ʔtə̀ ə Azayà ngàʔə̀ li la Mèzayà ə lu ntsi a Galìli, ə tomsə viʔi a və yenə ngəʔ, ə bwòŋsə̀ viʔi a və dìʔə̀ a mfɨŋ. Ghə̀ ə mbɛ ngàʔə̀ la Mèzayà ə lu chʉʔ viʔi və kwaʔkə və, ə chʉʔ vəbɨbɨ̀, viʔi a və ko yenə̀, nə̀ vyi a və ko jèʔə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-11.jpg?direct&)

Nshə̀ʔtə̀ ə Azayà mbɛ ngàʔə̀ la viʔi lu bàyn Mèzayà tà kəjàŋ, ə chen ə wen. Nshə̀ʔtə̀ sətsen sə ngàʔə̀ li la viʔi a və lu zhwi Mèzayà ə lu təm bàʔ nə̀ njisə wen, ə̀ bɛ̀ gàʔ la a lu baʔlə wùndoŋ ə wen ə baʔlə wen. Nshə̀ʔtə̀ ə Zàkàliyà ngàʔə̀ li la və lu loʔ wùndoŋ ə wen ayì a ghə̀ a baʔlə Mèzayà nə̀ və̀ flàŋ məwum ə̀ ntaʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-12.jpg?direct&)

Nshə̀ʔtə̀sə mbɛ ngàʔə̀ jì a Mèzayà ə̀ lu pfɨ fa tsu. Azayà ngàʔə̀ li la viʔi lu chʉ mənte a əwen ə̀ Mèzayà, ə chəʔə wen, ə bɛ ghòmə̀ wen. Vəwenə lu bayntə wen ə ghə̀ pfɨ nə̀ zafə, a lì kèn la ghə̀ ə nèə̀ li noʔə̀ kənyʉ̀ kəshwè kətsen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-13.jpg?direct&)

Nshə̀ʔtə̀sə ngàʔə̀ li la Mèzayà ə ko lu nkiʔ noʔə̀ mbyɨ bwen. Ghə̀ ə lu pfɨ ti shi tà əlòʔ ə mbyɨsə viʔi. Əpfɨ ə wenə lu vì nə̀ mbwaʔmə̀ a viʔi bɛ̀nə̀ Nyìngòŋ. A lə̀ kənyʉ̀ a kə nnè la Nyìngòŋ kye la Mèzayà pfɨ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-14.jpg?direct&)

Nshə̀ʔtə̀sə ngàʔə̀ li la Mèzayà ə lu pfɨ ə Nyìngòŋ bɛ lùsə̀ wen fa əpfɨ. Əchò fa əpfɨ ə̀ Mèzayà bènə̀ lù ə wen fa əpfɨ, Nyìngòŋ ə̀lu bwòŋsə̀ viʔi fà vəwenə mbyɨsə ə zì məkàyn mə mfimə wenə̀ viʔi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-21-15.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ njìʔə̀ li ənyʉ tà a kədɨ̀ŋ byì Mèzayà à nshə̀ʔtə̀sə, a lì Mèzayà nsə vì mu nshə̀ʔtə̀ ashì sə pfɨkə li noʔə̀ sətsèm. Ngwʉ̀ʔsə tə̀ghɨ təkàʔ (400) sə nchòə̀ li fa əchʉʔ a Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ byì Mèzayà mimbu ghə̀ tɨmə wen a mbyi.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Jènesìs 3:15; 12:1-3; Dìtoromì 18:15; 2 Samwə̀l 7; Jèrìmayà 31; Azayà 59:16; Danyə̀l 7; Malàkay 4:5; Azayà 7:14; Mikà 5:2; Azayà 9:1-7; 35:3-5; 61; 53; Sam 22:18; 35:19; 69:4; 41:9; Zèkàliyà 11:12-13; Azayà 50:6; Sam 16:10-11*

## 22. Əbwi ə Jon

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-22/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-22-01.jpg?direct&)

A ndìʔ a mbì Nyìngòŋ ə̀̀ ngàʔə̀ a viʔi wen chòə̀ fà ntsɨ̀ŋsə ə əəngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ nə̀ nshə̀ʔtə̀sə. Ngwʉ̀ʔsə tə̀ghɨ tə̀kàʔ (400) sə chò ghə̀ ə ko gàʔ. Sətsèn ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ vì nə̀ ntɨm fà Nyìngòŋ à Zèkàliyà ghə̀ dìʔ noʔə̀ nshə̀ʔtə̀ ə to. Zèkàliyà wenə̀ wì ə wen, Elizabèt ə̀ fwanə̀ Nyìngòŋ, a lì kèn la ghə̀ ə nkiʔi li wàyn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-22-02.jpg?direct&)

Ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ li à Zèkàliyà, “Wì ə wù a bwi wàyn. Wù a chʉ əzhiʔ ə wen nə̀ Jon. Kəzhwì kə̀ nwoʔə kə a ndìʔ a wen. Ghə̀ a shìtə̀ jì a Mèzayà!” Zèkàliyà mbwìnsə̀ li, “Yuwù wì ə ghom ə to li nchò ə kiʔi wàyn! Ghə̀ ə lə a bwi a lɛ?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-22-03.jpg?direct&)

Ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ bwìnsə̀ gàʔ à Zèkàliyà, “A tɨ́m Nyìngòŋ ə̀ ntɨ́m mò ə mà vì ə̀ shə̀ʔtə̀ nges ə̀ kənyʉ̀ kèn à wù. Wù a kaʔkə bɨbɨ̀ ə zaʔə fa kətsi a wì ə wù a bwi fambu a wù ə ko byɨmə kənyʉ̀ a mà gàʔə̀.” Tà a əzhʉ ayì gɨ̀ ə Zèkàliyà lè. Ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ lù ə̀ kye Zèkàliyà. Zèkàliyà ə̀ mbwìnə̀ li ə̀ pfwoə a əngə̀ŋ wì ə wen chò nə̀ əbə̀mə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-22-04.jpg?direct&)

Əbə̀mə Elizabèt ə̀ nsə ndìʔ vəsàŋ ə̀ ntʉ̀fə ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ ayì vì à wù əngə̀ŋ ə̀ Elizabèt ə̀tsen, və dzàŋə̀ wen nə̀ Mèri. Ghə̀ ndìʔ tà ngòyn ə̀ wùwì dìʔ ə lam Jòsəf. Ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ gàʔ, “Wù a chò nə̀ əbə̀m ə bwi wàyn ə̀ wùlɨm. Wù a chʉ əzhiʔ ə wen nə̀ Yesù. Ghə̀ a ndìʔ wàyn ə̀ Nyìngòŋ a əkaŋ ə soʔ mbyi yèn.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-22-05.jpg?direct&)

Mèri mbwìnsə̀ li, “Nakèn kənyʉ̀ kə zì kə ndìʔ a lɛ mà bɔ bu tà ngòyn ə̀ wùwì a?” Ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ shìtə̀ ə̀ shə̀ʔtə̀ a wen, “Kəzhwì kə̀ nwoʔə kə ne vì à wù, ə kəjoʔ kə Nyìngòŋ kə shiʔə à wù. Wàyn ayì a ndìʔ wàyn ə̀ Nyìngòŋ.” Mèri mbyɨmə li ə̀ choʔsə kənyʉ̀ a ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-22-06.jpg?direct&)

Mèri ə nlaʔtə li tà a nteʔ ə̀ djʉ̀ ə ghayntə Elizabèt. Mèri ntoŋtə Elizabèt tà toŋtə, wàyn yì tsòʔ fa əbə̀m ə̀ Elizabèt. Kyìʔi avyi nsaŋlə li byì kənyʉ̀ a Nyìngòŋ ə̀ nnè li a vəwenə. Mèri ntsi li wenə̀ Elizabèt vəsàŋ vətaʔ mimbu bwinə̀ ə pfwo a wen ə gə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-22-07.jpg?direct&)

Elizabèt ə̀ bwi li wàyn ə wùlɨm yì, ə̀ chʉ əzhiʔ ə wen nə̀ Jon tà àndə ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ ngàʔə̀. Nyìngòŋ bwìnsə̀ bòʔtə̀ əchʉ ə Zèkàliyà ghə̀ bɛ̀ sə̀ gàʔə̀. Zèkàliyà gàʔ, “Əkuʔsə ghoʔə ghə à Nyìngòŋ, byì àndə ghə̀ ə kwoʔtə li viʔi wen! Wù, wàyn ə wùlɨm ə ghom, wù a ndìʔ nshə̀ʔtə̀ Nyìngòŋ a əkaŋ. Wù a shə̀ʔtə̀ a viʔi la Nyìngòŋ zì ghə̀ lyèsə̀ ə̀ ku mbyɨsə ə vəwenə!”

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Luk 1*

## 23. Və bwi Yesù

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-23/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-23-01.jpg?direct&)

Mèri ndìʔ ə lam Jòsəf à dìʔ wìʔ a ghə̀ mfwàyn ə̀ Nyìngòŋ. Ghə̀ nzhʉ li la Mèri ndìʔ nə̀ əbə̀mə ghə̀ kɨ la a ko kuə wen. Ghə̀ nkəŋə dzɨ̀m Mèri tà à chì a chi byì tà àndə ghə̀ ə nko kòŋə jìʔsə̀ kəchʉ kə wen. Tà àndə ghə̀ nkwòʔtə̀, ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ vì gàʔ a wen a jòm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-23-02.jpg?direct&)

Ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ gàʔ, “Jòsəf, kə a fwàyn ə lam Mèri. Wàyn yì a ghə̀ ə gùfə̀ lì lù fà Kəzhwì kə̀ nwoʔə kə. Ghə̀ a bwi wàyn ə wùlɨm. chʉ əzhiʔ ə wen nə̀ Yesù (à dìʔ la, ‘Yahwè ə bwòŋsə̀’), byì a ghə̀ a bwòŋsə̀ viʔi fa vəwenə mbyɨsə.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-23-03.jpg?direct&)

Jòsəf ə̀ mbyɨmə li ə̀ lam Mèri, a lə̀ kèn la ghə̀ ə tsi li wenə̀ wen ə zaʔə fa əzhʉ a ghə̀ mbwiə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-23-04.jpg?direct&)

Əzhʉ mboʔsə li a Mèri ndìʔə bwi, gumə̀nàŋ ə viʔi Romàyn gàʔ la noʔə̀ ndə̀ bwìnə̀ ə̀ djʉ̀ a wenə əloʔ və taŋ viʔi. Jòsəf wenə̀ Mèri ndìʔə jèʔ kəghaf fa Nazarèt ə djʉ̀ a Betòlòhim byì a vətìʔ və vəwenə a nə̀ Dèvid ə̀ nlù fa Betòlòhim.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-23-05.jpg?direct&)

Vəwenə zàʔa a Betòlòhim ko kəshi kə ndìʔ ə vəwenə tsi tsu. Vəwenə nkaʔ li ə̀ yen əngə̀ŋ ə̀ nyamsə tsen ə tsi tsu. Mèri mbwi li tsu vəwenə nyə̀ŋsə wàyn ayì a chì ə nchʉʔ ə nyamsə byì àndə kukwenə nko dìʔ. Vəwenə nchʉ li əzhiʔ ə wen la Yesù.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-23-06.jpg?direct&)

Ntsɨ̀ŋsə byisə tsensə ndìʔ a ətoʔ nə̀nchʉʔə ayì tsɨ̀ŋə̀ byisə vəwenə. Ə sə bvɨ̀tə̀, ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ ə̀ tsen fɨfə la bɨɨ vì à vəwenə, vəwenə sə̀ fwàynə̀. Ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ ayì gàʔ, “Kə ghə̀ŋ fwàyn, mà vì nə̀ ntɨm ə jùŋə à ghə̀ŋ. Və bwi li Mèsayà, fòyn, a Betòlòhim!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-23-07.jpg?direct&)

“Ghə̀ŋ djʉ̀ ə̀ kəŋ wàyn ayì. Ghə̀ŋ a yenə wen a təsòʔ tə njisə a chi ə nchʉʔ ə nyamsə.” Ə sə bvɨ̀tə̀, ntsɨ̀ŋsə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ sə lwin a əkaŋ ə sə̀ kuʔsə Nyìngòŋ, gàʔə̀, “Əghoʔsə a Nyìngòŋ à əkaŋ, mbwaʔmə̀ a viʔi mbyi a ghə̀ kòŋə̀!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-23-08.jpg?direct&)

Ntsɨ̀ŋsə byisə ashìsə njèʔə li ə̀ djʉ̀ kwen a kəshi a Yesù ndìʔ tsu. Vəwenə nyen li wen a nchʉʔ ə nyamsə ayì tà àndə ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ yì nshə̀ʔtə̀. Vəwenə nsaŋlə li noʔə̀ nànto. Ntsɨ̀ŋsə byisə ashìsə mbwìnə̀ li ə djʉ̀ a vəwenə ətoʔ ə byisə, kuʔsə Nyìngòŋ a kənyʉ̀ a vəwenə yì zhʉ mbɛ nyen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-23-09.jpg?direct&)

A nsə laʔtə, viʔi və tofə vətsenə və la vətaʔ a əloʔə kəghaf və yen fədzɨ̀ŋ fətsen a əkaŋ. Vəwenə nkɨ li la və bwi li fòyn ə Vəju ə fi. Vəwenə nlù ə jèʔ kəghaf ə djʉ̀ ə yen fòyn ayì. Vəwenə nvìə̀ li a Betòlòhim ə̀ kəŋ ə̀ yen kəshi a Yesù ndìʔ tsu wenə̀ vətìʔ və wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-23-10.jpg?direct&)

Viʔi və tofə və avyi nyen Yesù wenə̀ lì ə̀ wen ə̀ bwìnə̀ wen ə̀ kuʔsə ə wen. Vəwenə nkú li əfo əko a Yesù mimbu bwìnə̀ ə pfwoə.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 1; Luk 2*

## 24. Jon Ku Muʔu a Yesù

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-24/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-24-01.jpg?direct&)

Jon, wàyn ə̀ Zèkàliyà wenə̀ Elizabèt ə̀ nkwi li ə̀ sə dìʔ nshə̀ʔtə̀ əgàʔ ə Nyìngòŋ. Ghə̀ ntsiə a ətoʔ ə zɨm ghə, loə əlyʉ̀, pfiʔə ngùməsə. Və nshitə njisə wen nə̀ nyɨŋsə kàmel sə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-24-02.jpg?direct&)

Viʔi nvìə a ətoʔ ə zɨm ghə tà a kədɨ̀ŋ vì zhʉtə Jon. Ghə̀ nshə̀ʔtə̀ kənyʉ̀ kə Nyìngòŋ à vəwenə, gàʔə̀, “Ghə̀ŋ kyeə mbyɨ ə shəŋ, byì àndə kəshi kə fòyn ə Nyìngòŋ kə boʔsə li!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-24-03.jpg?direct&)

Viʔi vətsenə və a və nzhʉ gàʔ ə Jon nkye li mbyɨə vəwenə Jon ku muʔu à vəwenə. Əchʉ əchʉ ə Vəju vətsenə və nviə li la Jon ku muʔu à vəwenə, kèn la vəwenə kwitə li fa vəwenə mbyɨsə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-24-04.jpg?direct&)

Jon gàʔ à vəwenə, “Ghə̀ŋ ə wʉsə mbyɨ shəŋsə! Ghə̀ŋ kwitə ntsìnə̀ ghə̀ŋ. Və a tyin fəkòʔ a fə ko kumə ə nyʉ̀ʔ a chɨ.” Jon ə̀ nnè kənyʉ̀ a nshə̀ʔtə̀ sə mbì sə ngàʔə̀, “Yen a, mà a tɨm wìʔ à wù ə mbì ə ghə̀ shìtə̀ jì à wù.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-24-05.jpg?direct&)

Vəju vətsenə və mbə̀mə̀ li a Jon la ghə̀ dìʔ Mèzayà mulɔ. Jon bwìnsə̀, “Mà ə ko dìʔ Mèzayà, wìʔ dìʔ a ghə̀ vìə̀. Ghə̀ dìʔ noʔə̀ kəshi kəto kə, mà ə ko zì mà zàstə̀ tə gʉsə wen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-24-06.jpg?direct&)

Əchʉʔ ə nlayn li, Yesù vì la Jon ku muʔu à yì. Jon ə̀ nyenə wen, ə̀ gàʔ, “Yen a! Yen byìnjɨ̀ ə̀ Nyìngòŋ a ghə̀ a shʉ̀ ə mbyɨsə mbyi a.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-24-07.jpg?direct&)

Jon gàʔ a Yesù, “Mà ə ko kwʉ̀ʔ ə ku muʔu à wù. Kə bòŋ la à boŋsə ku wù ə̀ ku muʔu à mò.” Yesù gàʔ, “ku muʔu à mò, byì a dìʔ jì a kə dìʔ ə ndìʔ fa tsu.” Jon mə̀ ku muʔu à wen, a lì kèn la Yesù nkìʔə mbyɨ bwen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-24-08.jpg?direct&)

Andə Yesù mfʉ̀ə̀ fa chi à muʔu, Kəzhwì kə Nyìngòŋ kə shiə ə vì a nə̀ kəlàto a wen ə kəchʉ. Tà a əzhʉ ayi gɨ̀ ə̀ Nyìngòŋ gàʔ fa əkaŋ, “Wù diʔ wàyn ə ghom a ma kòŋə̀, mà saŋlə yuwù.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-24-09.jpg?direct&)

Nyìngòŋ gàʔə̀ li à Jon, “Kəzhwì kə̀ nwoʔə kə lu shiə a wen ə wutsen a wù ə a ku muʔu à wen. Wìʔ ayì dìʔ Wàyn ə Nyìngòŋ.” A dìʔ tà Nyìngòŋ mùʔ. A lə̀ ndìʔ a əzhʉ a Jon ə nku muʔu à Yesù, ghə̀ ə nzhʉ li Nyìngòŋ ə̀ Tìʔ ghə̀ gàʔ, ə̀ yen Nyìngòŋ ə̀ Wàyn, à dìʔ Yesù, ə̀ bɛ̀ yen Kəzhwì kə̀ nwoʔə kə.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 3; Mak 1:9-11; Luk 3:1-23*

## 25. Satàyn Mwòmsə̀ Yesù

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-25/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-25-01.jpg?direct&)

A ndə Yesù nshiə muʔu tà shiə, Kəzhwì kə̀ nwoʔə kə lyɨ̀ ə wen ə̀ djʉ̀sə̀ a ətoʔ ə zɨm ghə, ghə bamə əchʉ̀ məntsi nə̀ vənə̀nchʉʔə mə wum ə̀ nkàʔ. Satàyn vì a Yesù ə̀ mwòmsə̀ wen la ghə̀ nèə̀ mbyɨ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-25-02.jpg?direct&)

Satàyn ə̀ mwòmsə̀ li Yesù ə̀ gàʔ, “Mu wù dìʔ Wàyn ə̀ Nyìngòŋ, wù kaʔsə ngùʔ sènsə a kəbayn ə̀ zhɨ!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-25-03.jpg?direct&)

Yesù bwìnsə̀, “Kə dìʔ a nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ, ‘Wìʔ ə ko zì ghə̀ tsi a mbyi tà byì əfozhɨvə, viʔi dìʔ nzhʉ əgàʔ ə Nyìngòŋ bɛ tsi a jì a Nyìngòŋ ə gàʔə̀!’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-25-04.jpg?direct&)

Satàyn lyɨ̀ Yesù ə̀ kuʔ a kəchʉ kə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ , ə̀ gàʔ “Mu wù dìʔ Wàyn ə̀ Nyìngòŋ, wù ə̀ fəŋ fa shə̀, byì àndə kə dìʔ a nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ, ‘Nyìngòŋ a tɨmə ntsɨ̀ŋ sə əngə̀ŋ ə̀ wen ə sə ghaʔ wù kèn la kəwʉ kyəkə a kùmə̀ nse.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-25-05.jpg?direct&)

Yesù bwìnsə̀ a Satàyn nə̀ gàʔ fa nwàʔlə̀ə̀ Nyìngòŋ. Ghə̀ gàʔ, “Nyìngòŋ gàʔ a wenə nwàʔlə̀ a viʔi , ‘Kə a mwòmsə̀ Nyìngòŋ ə̀ wù.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-25-06.jpg?direct&)

Satàyn bɛ̀ jìʔ mbyi yèn noʔə̀ ətsèm a Yesù ə̀ gàʔ, “Sətsèn wù nyə̀ŋmə̀ a nse ə̀ kuʔsə mò mà a ku a wù.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-25-07.jpg?direct&)

Yesù bwìnsə̀, “Satàyn bwìnə fà mò ə bàm! Nyìngòŋ ə̀ gàʔə̀ li a viʔi ə wen, ‘kuʔsə tà Nyìngòŋ ə̀ wù ə̀ shyèʔ tà a wen.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-25-08.jpg?direct&)

Tà àndə Yesù nko fəŋ a mwòmə̀ ə Satàyn, Satàyn kyeə wen. Ntsɨ̀ŋ sə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ sə vì lyɨ̀ Yesù ə̀ tùʔmə̀ nə̀ wen.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 4:1-11; Mak 1:12-13; Luk 4:1-13*

## 26. Yesù Zìtə̀ Əshyèʔ ə Wen

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-26/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-26-01.jpg?direct&)

Yesù nchòə̀ li fa təmwòmsə̀ tə Satà àyn tyì Kəzhwì kə̀ nwoʔə kə bwìnsə̀ vìsə̀ wen ghə̀ sə̀ tsiə a Galìli. Yesù njèʔə̀ kaʔə̀ ziʔə̀ viʔi. Noʔə̀ viʔ vətsèm ə ngàʔə̀ ə gàʔ ə̀ juŋə ghə byì wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-26-02.jpg?direct&)

Yesù ə̀ ndjʉ̀ə̀ li a Nazarèt, a dìʔ kəshi a ghə̀ nkwiə tsu. A ndìʔ a kətsi kə kuʔsə Nyìngòŋ ghə̀ djʉ̀ a əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ. Və nku li nwàʔlə̀ Asayà a wen la ghə̀ dzàŋ. Yesù ə̀mbòʔə̀ li kəshi fa tsu ə̀ dzàŋ a viʔi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-26-03.jpg?direct&)

Yesù dzàŋ, “Nyìngòŋ ə̀ ku li kəzhwì kə wen à mò la mà shə̀ʔtə̀ əgàʔ ə wen a viʔi kəmfem, ə̀ shìsə̀ viʔi fa mfɨŋ, ə̀ nè viʔi və fɨfkə̀ və yen əshi, ə̀ bwòŋsə̀ viʔi fa kəkòs. Ə yèn dìʔ ə̀ ngwʉ̀ʔ a Nyìngòŋ a bwòŋsə̀ viʔi ə wen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-26-04.jpg?direct&)

Yesù ə̀ nwʉʔmə li a nse. Noʔə̀ viʔ vətsèm ə nkyiʔə wen. Vəwenə nkɨə kəshi akyì a ghə̀ ndzàŋə̀ li, kɨ la kə gàʔə̀ byì Mèzayà. Yesù gàʔ, “Ənyʉ̀ vənə a mà dzàŋə̀ à ghə̀ŋ lə̀ və chòə̀ luwèn.” Kənyʉ̀ əkyikə nghoʔ li viʔi, və bə̀m. “A ko dìʔ wàyn ə̀ Jòsef lə̀?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-26-05.jpg?direct&)

Yesù gàʔ, “A dìʔ nə̀mwìn la və ko nə mbyɨmə nshə̀ʔtə̀ a wenə əloʔ. A ndìʔ a kəlyɨŋ ə̀ nshə̀ʔtə̀ ə Elajà, kyìʔi ə mpfʉə ndìʔ a əloʔ ə Isrèl tà à a kədɨ̀ŋ. A ngwʉ̀ʔ shì sə̀tà aʔ a əwʉ nko nvìə̀ lì Nyìngòŋ ə̀ mbòŋsə̀ tɨm Elajà la ghə̀ djʉ̀ ə̀ gyàmtə̀ wùwì ə mpfʉ a əloʔ ə kəjàŋ, ghə̀ ə nko ntɨmə wen a wùwì ə mpfʉ a əloʔ ə Isrèl bwen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-26-06.jpg?direct&)

Yesù bɛ̀ gàʔ, “A ndìʔ a kəlyɨŋ ə̀ nshə̀ʔtə̀ ə Elishà, Viʔi ndìʔ a a əloʔ ə Isrèl tà a kədɨ̀ŋ nə̀ nkàsə a vəwenə təwen. A lì Elishà nko chʉʔ wìʔ fà vəwenə. Ghə̀ mbòŋsə̀ chʉʔ Namàn, a dìʔ kəchʉ kə vəsugèʔ və viʔi ə kəbàyn ə̀ Isrèl.” Viʔi a və nzhʉtə Yesù ndìʔ Vəju. Vəwenə zhʉ ənyʉ̀ a ghə̀ ə gàʔə̀ tyinsə vəwenə sə fwi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-26-07.jpg?direct&)

Viʔi Nazarèt ə gùf Yesù fa əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ ə̀ djʉ̀ nə̀ wen a kəchʉ kə bam la və a djʉ̀ ə mòʔə̀ wen ə zhwi. Yesù bòŋsə̀ jèʔ ə̀ chò fa ntìntìn ə̀ viʔi ə̀ lù fa Nazarèt.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-26-08.jpg?direct&)

Yesù sə̀ jèʔə̀ djʉ̀ a chì ə̀ Galìli shə̀ʔtə̀ kənyʉ̀ kə Nyìngòŋ, ngwàʔə̀ viʔi vìə̀ zhʉtə wen. Və nvìə̀ nə̀ viʔ vəkwaʔkə və, viʔi kəmfɨ̀f, viʔi kəmpfɨ̀ʔtə̀, vəbɨbɨ̀, Yesù chʉʔə vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-26-09.jpg?direct&)

Və nvìə̀ nə̀ kədɨ̀ŋ kə viʔi kəbwìn a Yesù a və nkyìʔə əzhɨ à vəwenə təbə̀m. Yesù nsoʔ li vəzhɨ avyi və fʉ̀kə̀ fa təbə̀m ə viʔi kəbwìn avyi. Və li fʉ̀ zɨmə̀, “Wù dìʔ Wayn ə̀ Nyìngòŋ!” Kənyʉ̀ əkyikə nchòə̀ li viʔi avyi vəwenə sə kuʔsə Nyìngòŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-26-10.jpg?direct&)

Yesù mə̀ tsuʔ viʔi njù sə̀bò ə̀ dzàŋ nə̀ ndzìmtə̀ sə wen. Ndzìmtə̀ sə wen ashìsə ə̀ njèʔə̀ wenə̀ və Yesù ghə̀ ziʔə̀ vəwenə.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 4:12-25; Mak 1:14-15, 35-39; 3:13-21; Luk 4:14-30, 38-44*

## 27. Fətitì fə Sàmalitàyn ə Jùŋə

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-27/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-27-01.jpg?direct&)

Əchuʔ ə tsenə ghə wutsen a ghə̀ nkɨə təsoʔ tə Vəju noʔə̀ nkàyn ghə̀ vi a Yesù ə mwòmsə̀ ə wen, ghə̀ bə̀m, “Njìʔsə̀, mà zì mà nè a lɛ ə kwen a kəshi kə fòyn ə Nyìngòŋ a?” Yesù bwìnsə̀ bə̀m, “Və nyòʔ la ghɔ̀ a əsoʔ ə Nyìngòŋ a?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-27-02.jpg?direct&)

Wìʔ yì a ghə̀ nkɨə təsoʔ tə Vəju noʔə̀ nkàyn bwìnsə̀ la əsoʔ ə Nyìngòŋ ə gàʔ, “Kòŋə̀ Nyìngòŋ ə̀ wù nə̀ ətyɨm ə wù ətsèm, nə̀ ŋàŋ ə̀ wù ətsèm, nə̀ kəzhwì ə kyə̀ kətsèm. Ə bɛ̀ kòŋ lə̀mə̀ wù tà àndə wù kòŋə̀ ə̀ wen ə wù.” Yesù bwìnsə̀, “Wù ə gàʔə̀ li nə̀mwìn! Nèə̀ ta li wù a bwòŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-27-03.jpg?direct&)

Wìʔ ayì a ghə̀ nkɨə təsoʔ tə Vəju noʔə̀ nkàyn lì nkəŋə jìʔ la yì dìʔə̀ nges ə̀ wìʔ, ghə̀ bə̀m, “Lə̀mə̀ ghom dìʔ ndə?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-27-04.jpg?direct&)

Yesù bwìnsə̀ wìʔ ayì a ghə̀ nkɨə təsoʔ tə Vəju noʔə̀ nkàyn nə̀ fətiti fə. “Ju ətsen ə̀ nlùə̀ fà Jèlusalèm ə̀ sə̀ djʉ̀ə̀ a Jèlikò.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-27-05.jpg?direct&)

“Wìʔ ayì njèʔə̀ djʉ̀, vətsòŋ ə ghaʔ ə wen a jì. Və nshitə li əfo ə wen noʔə̀ ətsèm ə̀ ghòmə̀ wen ghə̀ sə̀ boʔsə pfɨ. Vəwenə mə̀ mòʔtə̀ wen ə̀ nyɨŋkə.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-27-06.jpg?direct&)

“A sə laʔtə, njìʔsə̀ ətsen à dìʔ Ju vì chò fa jì ayì. Njìʔsə̀ ayì nyen li wìʔ yì a və ntsoŋ fa wen ə̀ ghòm ghə̀ sə̀ laʔtə pfɨ li, ghə̀ jàŋ ə̀ chò djʉ̀ a əshə ə jì ətsene yi ə̀ sə̀ djʉ̀ə̀ kèn la ghə̀ə gyàmtə̀ li wìʔ ayì.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-27-07.jpg?direct&)

“A sə laʔtə, wùngə̀ŋ ə̀ Levì ətsen sə̀ chòə̀ fa jì ayì (Viʔi əngə̀ŋ ə̀ Levì dìʔ Vəju a və ngyàmtə̀ vənjìʔsə̀ a əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ). Wùngə̀ŋ ə̀ Levì ayì mbɛ jàŋ ə̀ chò djʉ̀ a əshə ə jì ətsene yi ə̀ sə̀ djʉ̀ə̀ kèn la ghə̀ ə gyàmtə̀ li wìʔ ayì a və ntsoŋə fa wen ə̀ ghòm lì.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-27-08.jpg?direct&)

“Wìʔ a ghə̀ mbɛ̀ vìə̀ ndìʔ Sàmalitàyn. (Vəsàmalitàyn ə̀ ndìʔ vunə ə Vəju a və nlamə fa təloʔ tə kəjàŋ. Vəsàmalitàyn nə̀ Vəju mbànə̀ təwen tə vəwenə.) Sàmalitàyn ayì nyen li Ju ayì ə̀ kusə nshinsə a wen. Ghə̀ gyàmtə̀ ə̀ kwiʔ təfyɨŋ tə wen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-27-09.jpg?direct&)

“Sàmalitàyn ayì mbyèʔə̀ li wen à wen nduŋkyì ə̀ djʉ̀ nə̀ wen a əngə̀ŋ a viʔi nlòʔə̀ tsi tsu ə̀ tùʔmə̀ nə̀ wen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-27-10.jpg?direct&)

“Əchuʔ ə nlayn li ə Sàmalitàyn ayì bɛ njèʔə̀ djʉ̀. Mimbu ghə̀ sə lù ghə̀ ku əko à wù ə̀ngə̀ŋ ayì ə̀ gàʔ, ‘Tùʔmə̀ nə̀ wen noʔə̀ nkàyn. Sətsèn əko yenə dìʔ kə kwʉ̀ʔ mà ne lwinsə a əzhʉ a mà bwìnə̀.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-27-11.jpg?direct&)

Yesù mə̀ bə̀m à wìʔ ayì a ghə̀ nkɨə təsoʔ tə Vəju noʔə̀ nkàyn, “Wù kwòʔtə̀ la ghɔ̀? À dìʔ wìʔ kɔ a ntìntìn ə̀ viʔ və̀nə vətaʔ a ndìʔ lə̀mə̀ wìʔ yì a və ntsoŋə fa wen ə̀ ghòmə̀ wen lì a?” Ghə̀ bwìnsə̀, “Wìʔ yì a ghə̀ ngyàmtə̀ wen li.” Yesù gàʔ a wen, “Nkàyntə̀ wù djʉ̀ ə̀ bɛ̀ nè ta lì.”

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Luk 10:25-3*

## 28. Wùmbvòʔ ə̀ Wìʔ ə Ghoʔə

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-28/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-28-01.jpg?direct&)

Kətsi kətsen wùmbvòʔ ə̀ wìʔ ə̀ ghoʔə ətsen vi a Yesù ə̀ bə̀m, “Njìʔsə̀ ə̀ jùŋə, Mà zì mà nè a lɛ ti lu kiʔə əbwòŋ a ghə lu faŋ əghayn ə̀ mùʔ a?” Yesù bə̀m a wen, “Byì ghɔ̀ a wù dzàŋə̀ mò nə̀ wujùŋə a? Wujùŋə dìʔ tà mùʔ, à dìʔ Nyìngòŋ. Mu wù kəŋə ə kiʔə ə bwòŋ a ghə lu faŋ əghayn ə̀ mùʔ, wù wye təsoʔ tə Nyìngòŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-28-02.jpg?direct&)

Ghə̀ bə̀m, “à dìʔ təsoʔ tə Nyìngòŋ təkɔ̀ a mà dìʔə̀ wʉ a?” Yesù bwìnsə̀, “Kə a zhwi wìʔ. Kə a tsi nə̀ wì ə̀ wìʔ. Kə a tsoŋ. Kə a zhò ndzɨ̀ŋ . Kuʔsə tìʔ ə̀ wù bɛ̀nə̀ lì ə̀ wù, ə̀ bɛ̀ kòŋ lə̀mə̀ wù tà àndə wù kòŋə̀ əwen ə wù.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-28-03.jpg?direct&)

Wìʔ ayì gàʔ, “Mà ə wʉ li təsoʔ atèn noʔə̀ tətsèm noʔə̀ fa əchʉʔ a mà dìʔ wànjə̀. Mà zì mà bɛ nè ghɔ̀ ti lu bwòŋ a?” Yesù kyiʔə wen ə̀ kòŋə̀ wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-28-04.jpg?direct&)

Yesù bwìnsə̀, “Mu wù kəŋə ə layn, wù djʉ̀ə̀ baʔlə əfo ə vyə noʔə̀ ətsèm ə ku əko ə yi à viʔi kəmfem, ə̀ mə bwìnə̀ vì ə ndzɨ̀mtə̀ mò. Əghoʔə lu ndìʔ à wù a əkaŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-28-05.jpg?direct&)

Wughoʔə ayì ə nzhʉ li kənyʉ̀ a Yesù ngàʔə̀, kə kwen a wen əwen ghə̀ bwaʔ, byì a ghə̀ ndìʔ noʔə̀ wù əko kèn la ghə̀ nkòŋə̀ əku əfo ə wen noʔə̀ ətsèm. Ghə̀ ə nlù li fa bɛn ə̀ Yesù ə̀ pfwoə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-28-06.jpg?direct&)

Yesù mə̀ gàʔ à ndzɨ̀mtə̀sə wen, “Kə to ə wù əko kwen a kəshi kə fòyn ə̀ Nyìngòŋ! A dìʔ nə̀mwìn, kə bwaʔmə ənshen ə cho fa əshɨ ə nsoʔ chòə̀ ə wù əko kwen a kəshi kə fòyn ə̀ Nyìngòŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-28-07.jpg?direct&)

Ndzɨ̀mtə̀sə wen shì zhʉ kənyʉ̀ akèn a Yesù gàʔə̀ kə ghoʔ vəwenə vəwenə gàʔ, “A lə̀ lu bwòŋ ndə?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-28-08.jpg?direct&)

Yesù kyiə ndzɨ̀mtə̀sə wen ashì ə̀ gàʔ, “Kə toə a viʔi, a lì à Nyìngòŋ, kənyʉ̀ kə to kə ko dìʔ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-28-09.jpg?direct&)

Bità gàʔ a Yesù, “Yès ə wʉsə li noʔə̀ əfo ətsə̀m ə dzɨ̀mtə̀ wù. Yès ə lu se ghòʔə̀?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-28-10.jpg?direct&)

Yesù bwìnsə̀, “Noʔə̀ ndə a ghə̀ kye li kəbəŋ kə wen, vələ̀mə̀ və wen, vətìʔ və wen, vunə ə wen, nə̀ əfo ə wen byì mò, ghə̀ ə lu kiʔə a ghayn əghɨ ə bɛ kiʔə əbwòŋ a ghə lu faŋ ə ghayn ə̀ mùʔ. A lì ə̀ nghoʔ a ghə diʔə mbì ə lu ndìʔ ə̀ bam, ə̀ nghoʔ a ghə diʔə bam ə lu ndìʔ ə̀ mbì.”

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 19:16-30; Mak 10:17-31; Luk 18:18-30*

## 29. Fətitì fə Wù Əshyèʔ a Ghə̀ Nko Kusə Nshinsə

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-29/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-29-01.jpg?direct&)

Əchʉʔ ə tsenə ghə, Bità bə̀m a Yesù, “Masà, mà dìʔə̀ lyèsə̀ ə ku lə̀mə̀ ghom à ghayn ashə̀ʔ a əzhʉ a sətsèn ghə̀ nè mbyɨ à mò a? A ghayn ə̀ sòmbo?” Yesù gàʔ, “A ko dìʔ a ghayn ə̀ sòmbo bwen, à dìʔ aghayn məwum ə̀ sòmbo la sòmbo!” Yesù ngàʔə̀ akèn ti dìʔsə̀ la vəghəŋ dìʔə̀ nlyèsə̀ ə ku noʔə̀ mə̀ nzhʉ ətsèm. Yesù mə̀ shə̀ʔtə̀ fətitì fèn à vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-29-02.jpg?direct&)

Yesù gàʔ, “Kəshi kə fòyn ə̀ Nyìngòŋ kə dìʔ tà a nə̀ fòyn a ghə̀ nkəŋə la viʔi əshèʔ ə wen loʔ təko tə wen noʔə̀ tətsèm. Əko ə wen ndìʔ a wùshyèʔ ə wen ətsen noʔə̀ əghoʔ əghoʔə à dìʔ əmbò əko ə̀bò (200,000) a ghə̀ dìʔə̀ shyèʔ a ngwʉ̀ʔ ə mpfen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-29-03.jpg?direct&)

“Fòyn ayì gàʔ à ndə wùshyèʔ ayì nko zì ghə̀ loʔ, ‘Baʔlə wìʔ yèn nə̀ ngwàʔ ə̀ wen noʔə̀ ətsèm nə̀ nkòs ə wen ə̀ loʔ dək ə wen.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-29-04.jpg?direct&)

“Wùshyèʔ ayì bvɨ̀ a əshɨ ə fòyn, ə̀ gàʔ, ‘Kusə nshinsə à mò, mà ə ne loʔ əko wù noʔə̀ ətsèm.’ Fòyn ə nkusə li nshinsə à wùshyèʔ ayì ə̀ kàynsə dək ə wen ə̀ gàʔ la ghə̀ djʉ̀.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-29-05.jpg?direct&)

“Wùshyèʔ ayì lù fa ben ə̀ fòyn ə̀ sə mpfwo ə̀ yen ghə̀ wen wùshyèʔ a ghə̀ nkiʔ əko ə loʔ a wen à dìʔ əko ə shyèʔ ə vəsàŋ və kàʔ. Wùshyèʔ ayì ghaʔ ghə̀ wen wùshyèʔ yì ə̀ gàʔ, ‘Loʔə əko ghomə a ghə dìʔ à wù əbə̀m!’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-29-06.jpg?direct&)

“Wùshyèʔ ə̀ wen ayì bvɨ̀ a wenə əshɨ ə̀ gàʔ, ‘Kusə nshinsə à mò, màə ne loʔ əko wù noʔə̀ ətsèm.’ Wùshyèʔ ayì bòŋsə gàʔ ghə̀ wen wùshyèʔ yì ə̀ wye a mfɨŋ ə ghə̀ sè tsu ə zaʔə fa əchʉʔ a ghə̀ a loʔ əko ə wen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-29-07.jpg?direct&)

“Viʔi ə shyèʔ vətsenə və yen kənyʉ̀ a kə chòə̀ kə zaf vəwenə noʔə̀ nànto. Vəwenə djʉ̀ ə̀ shə̀ʔtə̀ kənyʉ̀ a fòyn a vəwenə yenə.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-29-08.jpg?direct&)

“Fòyn bwìnə̀ dzàŋ wùshyèʔ ayì ə̀ gàʔ, ‘Wù dìʔ wùshyèʔ ə byɨfə! Mà yì kusə nshinsə à wù fambu a wù yì sensə mò. Nkàyntə̀ wù ə ndìʔ ə nè tà a lì.’ Kə nzaf li fòyn ə̀ chòsə̀ ghə̀ wye wùshyèʔ ə byɨfə ayì a mfɨŋ ə ghə̀ sè tsu ə zaʔə fa əchʉʔ a ghə̀ a loʔ əko ə wen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-29-09.jpg?direct&)

Yesù gàʔ, “a lə̀ kənyʉ̀ a tìʔ ə̀ ghəŋ a ghə̀ dìʔ a əkaŋ ə lu nè a əzhʉ a wù chènkə lyèsə̀ ə ku lə̀mə̀ wù fà wù ətyɨm.”

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 18:21-35*

## 30. Yesù Nzhis li Viʔi Nkamsə Tàyn

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-30/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-30-01.jpg?direct&)

Yesù ə̀ ntɨm li ndzɨ̀mtə̀sə wen la sə djʉ̀ a əshi a əshi ə̀ shə̀ʔtə̀ a viʔi byì kəshi ke fòyn ə̀ Nyìngòŋ. Vəwenə mbwìnə̀ li ə̀ vì a kəshi a Yesù ndìʔ tsu, ə̀ shə̀ʔtə̀ ənyʉ̀ a wen a vəwenə nè. Yesù lyɨ̀ vəwenə ə̀ tɨm mo ə̀ djʉ̀ a kəshi kə lyòmtə̀ kə ə djʉ̀ ə zhwʉ̀ tə̀. Vəwenə ntɨm li ə̀ djʉ̀ a əndzèn əfwayn ətsenə ghə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-30-02.jpg?direct&)

A li ngwàʔ ə̀ wìʔ ə nyen li Yesù wenə̀ ndzɨ̀mtə̀sə wen tà àndə və tɨmə djʉ̀ə̀. Vəwenə nyɨŋ ə̀ tɨm fa əshə ə kəjaŋ. Yesù sə zaʔə tsu wenə̀ ndzɨ̀mtə̀sə wen mu viʔi sə̀ kə̀ʔtə̀ vəwenə kə̀ʔtə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-30-03.jpg?direct&)

Ənòyn ə viʔi avyi nkìʔ lyʉmə nkamsə tàyn, kèn la və taŋ li kyìʔi bɛ̀nə̀ vunjə. Yesù nkusə li nshinsə à vəwenə. Yesù nyen vəwenə dìʔ tà a nə̀ byisə kɛ̀nə̀ ntsɨ̀ŋ. Ghə̀ chʉʔ vəwenə, ə̀ ziʔi vəwenə ə̀ chʉʔ viʔi və kwaʔkəvə à vəwenə ntìntìn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-30-04.jpg?direct&)

A sə ndìʔ a mpfwomə zòyn ayì, ndzɨ̀mtə̀sə Yesù sə gàʔ a wen, “Əshi ə kutə li. Gə̀sə̀ viʔ və̀nə ti vəwenə djʉ̀ ə̀ kəŋ kəfo ə̀ zhɨ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-30-05.jpg?direct&)

Yesù bòŋsə̀ gàʔ à ndzɨ̀mtə̀sə wen, “Ghə̀ŋ ku kəfo vəwenə zhɨ!” Vəwenə bwìnsə̀, “Yès zhis vəwenə a lɛ? A dìʔ tà ntə̀mə kəbayn kə mənkalə̀ ə̀ tàyn nə̀ məshʉ̀tə mə̀ mbò a shə̀.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-30-06.jpg?direct&)

Yesù gàʔ à ndzɨ̀mtə̀sə wen vəwenə gàʔ a viʔi avyi və nwʉʔtə a nse, a əjuʔ məwum ə̀ ntàyn məwum ə̀ ntàyn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-30-07.jpg?direct&)

Yesù shi ntə̀mə kəbayn kə mənkalə̀ ə̀ tàyn avyi nə̀ məshʉ̀tə myì mə̀ mbò, ə̀ kyiʔi əkaŋ, ə̀ kù kəzoŋ ke Nyìngòŋ a əfozhɨvə avyi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-30-08.jpg?direct&)

Yesù byəʔtə kəbayn kə mənkalə̀ akyì nə̀ shʉ shìsə a byeʔ a byeʔ, ə̀ ku à ndzɨ̀mtə̀sə wen la sə gə̀tə̀ a viʔi. Ndzɨ̀mtə̀sə Yesù sə fàŋ ə̀ sə̀ gə̀tə̀ əfozhɨvə avyi, ko və lə mmè! Noʔə̀ viʔ vətsèm ə zhɨ li ə̀ kwiʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-30-09.jpg?direct&)

Və mmyètə̀ li ə̀ zhɨ, ndzɨ̀mtə̀sə Yesù sə boŋtə əbyeʔ əfozhɨvə a və ko nzhɨ və lwin a nkyèsə njù sə̀bò a wum! Əfozhɨvə avyi noʔə̀ ətsèm və̀ mfʉ̀ə̀ tà fa ntə̀mə kəbayn kə mənkalə̀ vyi ə̀ tàyn nə̀ məshʉ̀tə myì mə̀ mbò.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 14:13-21; Mak 6:31-44; Luk 9:10-17; Jon 6:5-15*

## 31. Yesù Njèʔə̀ li a Kwì a Muʔu

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-31/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-31-01.jpg?direct&)

Yesù gàʔ à ndzɨ̀mtə̀sə wen la vəwenə kwen a kəbaŋ ə̀ tɨm ə̀ djʉ̀ a əshə ə mo ətsenə ghə yì, yì bwìnsə̀ viʔi və pfwokə. Yesù ə mbwìnsə̀ li viʔi və pfwokə ə̀ mè ghə̀ kuʔ ə̀ djʉ̀ a kwì ə pfen ə jɨ̀m. Yesù ndìʔ tsu tà wen ə nyɨŋ ə̀ jɨ̀m ə zaʔə a ntìntìn ə̀ nə̀nchʉʔə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-31-02.jpg?direct&)

Ndzɨ̀mtə̀sə Yesù sə ntàŋkə̀ ə tɨm muʔu nə̀ kəbaŋ kə vəwenə, ətàŋkə̀ kə chòə̀ vəwenə ə zaʔə fa ntìntìn ə̀ nə̀nchʉʔə vəwenə bɔ bu tà kəntìntìn kə a muʔu. Kəbaŋ akyì kə ko ndjʉ̀ə̀ a nkàyn byì əfwof a ghə nchòə̀ nànto bwìnsə̀ tenə vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-31-03.jpg?direct&)

Yesù ə̀ njɨ̀mə̀ li ə̀ mè ə̀ djʉ̀ ə kwetə ndzɨ̀mtə̀sə wen. Ghə̀ jèʔ a kwì a muʔu ə djʉ̀ a vəwenə ben!

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-31-04.jpg?direct&)

ndzɨ̀mtə̀sə wen sə ə mfwànə̀ li noʔə̀ nànto à ndə vəwenə nyen Yesù ghə̀ jèʔə̀ viʔi a kwì a muʔu, byì tà àndə vəwenə nkwòʔtə̀ la à dìʔ ə mpfɨ ə nse. Yesù ə̀ nkɨ li la vəwenə mfwànə̀, ghə̀ dzàŋ vəwenə ə̀ gàʔ, “Kə ghə̀ŋ fwàyn. A dìʔ mò!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-31-05.jpg?direct&)

Bità gàʔ a Yesù, “Masà, mu à dìʔ wù, wù ku əsoʔ la mà jèʔ a kwì a muʔu ə̀ vì kwetè wù.” Yesù gàʔ a Bità, “Vìə!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-31-06.jpg?direct&)

Bità fʉ̀ fa kəbaŋ ə̀ sə̀ jèʔə̀ djʉ̀ a kwì a muʔu. Ghə̀ jèʔtə̀ tà nteʔ, ə̀ lyìsə̀ əkə̀ʔ ə wen fa əwen ə Yesù ə̀ sə̀ lyeŋə asoŋ ə muʔu nə̀ əfwof yi a ghə chòə̀ lì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-31-07.jpg?direct&)

Bità zì ə fwàyn ə̀ sə̀ shweə shiə a chì à muʔu byì əfwàn. Ghə̀ zɨmə, “Masà, gyàmtə̀ mò!” Yesù nàʔsə̀ kəvu kə wen ə̀ ghàʔə̀ wen, ə̀ gàʔ a Bità, “Əbyɨmə ə wù bwaʔə, byì ghɔ̀ a wù yì mmomə a?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-31-08.jpg?direct&)

Bità wenə̀ Yesù nkwen li tà kwenə a kəbaŋ əfwof yi chò, asoŋ ə muʔu yi bwaʔ. Kənyʉ̀ kyi kə mfwom li à ndzɨ̀mtə̀sə wen vəwenə sə kuʔsə Yesù, gàʔə̀ a wen, “A dìʔ nə̀mwin la wù dìʔ Wàyn ə̀ Nyìngòŋ.”

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 14:22-33; Mak 6:45-52; Jon 6:16-21*

## 32. Yesù Nchʉʔ li Wùlɨm ə Kəbwìn nə Wùwì nə Əkwaʔə To ghə

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-32/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-01.jpg?direct&)

Kətsi kətsen, Yesù wenə̀ ndzɨ̀mtə̀sə wen sə ntɨm li a kəbaŋ ə̀ djʉ̀ a əloʔ a viʔi Gèrèsen ə̀ ntsi tsu.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-02.jpg?direct&)

Vəwenə nzaʔə a əshə ə mo ayì, wùlɨm ətsen nə̀ əzhɨ a wenə əbə̀m nyɨŋ ə̀ vì a Yesù.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-03.jpg?direct&)

Ŋàŋ ə̀ ndìʔ a əwen ə̀ wìʔ ayen noʔə̀ nànto. Viʔi nkwiʔə wen nə̀ mpfɨ̀sə to sə, kwiʔə akwoŋ ə wen bɛ̀nə̀ afwin ghə̀ tyintə mpfɨ̀sə tà tyintə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-04.jpg?direct&)

Wìʔ ayèn ntsiə a kəshi a və mbvɨ̀mə̀ viʔi tsu. Ghə̀ nzì ghə̀ zɨmə kətsi kəmpfen ə zaʔə fa nə̀nchʉʔə. Ghə̀ ə nko mòʔə̀ njisə̀, bàstə̀ əshi a wen əwen nə̀ ngùʔsə noʔə̀ mənzhʉ əntsèm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-05.jpg?direct&)

Wìʔ ayì vì a Yesù, ə̀ fəŋ a wenə nchiʔsə alwi. Yesù gàʔ a əzhɨ ayì, “Fʉ̀ə̀ fa wen ə̀ wìʔ yèn!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-06.jpg?direct&)

Wìʔ ayì bə̀m a gɨ̀ ə to, “Wù kəŋə ghɔ̀ fà mò a, Yesù, Wàyn ə̀ Nyìngòŋ a ghə̀ dìʔ a əkaŋ? Nsensen ke a zhuŋsə mò!” Yesù bə̀m a əzhɨ ayì, “Əzhiʔ ə̀ wù dìʔ ndə?” Ghə̀ bwìnsə̀, “Əzhiʔ ə̀ ghomə dìʔ Ənòyn, byì tà àndə yès dìʔ ta kədɨ̀ŋ.” (“Ənòyn ” ə̀ ndìʔ jì a və ndzàŋə̀ vəsugèʔ və Romàyn a və ndìʔ a ə̀nòyn ə̀ mùʔ ə zaʔə nkamsə.)

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-07.jpg?direct&)

Vədeblə̀ avyi loyn Yesù, “Kə a dzɨ̀m yès fa əloʔ a shə̀!” Ənòyn ə vənkwʉnyàm ə nzhɨ a wen ətàŋ ətsenə ghə. Vədeblə̀ avyi loyn Yesù, “Nsensen bòŋsə̀ tɨm yès a tyin ə̀ vənkwʉnyàm vyi!” Yesù gàʔ, “Ghə̀ŋ djʉ̀ə!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-08.jpg?direct&)

Vədeblə̀ avyi fʉ̀ fa əwen ə̀ wìʔ ayì ə̀ djʉ̀ kwen a vənkwʉnyàm vyi. Vənkwʉnyàm avyi shiə nə̀ kənyɨŋkə ə̀ fəŋkə a chì à muʔu ə̀ lyəŋkə. Vənkwʉnyàm ə̀ ndìʔ ə zaʔə nkam sə̀bò (2,000) à ənòyn ayì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-09.jpg?direct&)

Viʔi a və ntùʔmə̀ nə̀ vənkwʉnyàm avyi nyen li kənyʉ̀ a Yesù nnè vəwenə nyɨŋ ə̀ djʉ̀ ə̀ shə̀ʔtə̀ a viʔi əloʔ vətsenə və la vəwenə yen li kənyʉ̀ kə kanə kə a Yesù nnè. viʔi lù fa əloʔ ə̀ djʉ̀ yen wìʔ yì a ghə̀ nkiʔi əzhɨ a wen əbə̀m li. Ghə̀ nwʉʔ nə̀ mbwaʔmə̀, mu ghə̀ ə mòʔə̀ li njisə, nèə̀ ta nə̀ wìʔ a ghə̀ dìʔ ta nkàyn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-10.jpg?direct&)

Viʔi avyi mfwànə̀ li ə̀ gàʔ a Yesù la ghə̀ lù fa vəwenə əloʔ. Yesù kwen a wenə kəbaŋ ə̀ sə̀ kəŋə lù. Wìʔ ayì a ghə̀ nkiʔə əzhɨ li loyn Yesù la Yesù byɨmə yì vì wen ə̀ wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-11.jpg?direct&)

Yesù tensə ə̀ gàʔ, “Pfwo a wù ə gə̀ ə̀ shə̀ʔtə̀ kənyʉ̀ a viʔi ə vyə a Nyìngòŋ nèə̀ a wù, jì a ghə̀ ə kusə li nshinsə à wù.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-12.jpg?direct&)

Wìʔ ayì lù ə̀ sə̀ shə̀ʔtə̀ djʉ̀ə̀ nə̀ kənyʉ̀ a Yesù nèə̀ a wen a viʔi. Kənyʉ̀ əkyikə ə nchòə̀ li noʔə̀ ndə a ghə̀ nzhʉə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-13.jpg?direct&)

Yesù bwìnə̀ tɨm a əshə ə mo ətsenə ghə yì. Ghə̀ ə nzaʔə li tà zaʔə ngwàʔə̀ wìʔ tsèntə̀ à wen ə ben. Wùwì ətsen ə̀ ndìʔ a ntìtìn ə̀ viʔi avyi mu ghə̀ nkwaʔə li ngwʉ̀ʔ njù sə̀bò nə̀ mənlyuŋ a ghə̀ nlèə̀. Ghə̀ ə nku li əko ə wen noʔə̀ ətsèm a viʔi kəfʉ̀ la və chʉʔə wen, əkwaʔə ə wenə ghoʔtə tà ghoʔtə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-14.jpg?direct&)

Ghə̀ ə nzhʉ li la Yesù nchʉʔ li viʔ vəkwaʔkə və tà a kədɨ̀ŋ ghə̀ wʉ a wen ə kəchʉ, “Mà kwòʔtə̀ la sətsèn mà kùm noʔə̀ tà njìsə̀ Yesù nkàyntə̀ mò à to!” Ghə̀ vì fa bàm ə Yesù ə̀ kùm ə̀ njisə wen. Ghə̀ kùm ə̀ njisə wen tà kùmə̀ mənlyuŋ myì tin!

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-15.jpg?direct&)

Tà a əzhʉ ayì Yesù kɨ la kəjoʔ kə fʉ̀ə̀ li fà yì əwen. Ghə̀ kaʔkə ə̀ bə̀m, “A kùm ndə̀ mò a?” Ndzɨ̀mtə̀sə wen sə bwìnsə̀, “Viʔi dìʔ a shə̀ tà a kədɨ̀ŋ kùmlə̀ wù tà mənshə̀ əntsèm. Wù bə̀m byìghɔ̀, ‘A kùm ndə̀ mò a?’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-32-16.jpg?direct&)

Wùwì ayì fwàyn noʔə̀ nànto ə̀ tsɨŋ ə̀ fəŋ a wenə nchiʔsə alwi a əshi ə Yesù. Ghə̀ shə̀ʔtə̀ kənyʉ̀ a wen a ghə̀ nè, ə̀ gàʔ a wen la əkwaʔə yì mèə̀ li. Yesù gàʔ a wen, “Əbyɨmə ə wù chʉʔ li wù. Djʉ̀ə̀ nə̀ mbwaʔmə̀.”

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 8:28-34; 9:20-22; Mak 5:1-20; 5:24b-34; Luk 8:26-39; 8:42b-48*

## 33. Fətitì fə Wùshyə̀ʔ ə̀ Əsɨm

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-33/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-33-01.jpg?direct&)

A ndìʔ kətsi kətsen, Yesù ə nziʔi ngwàʔə̀ viʔi a ben ə mo ətsen. Tənòyn tə viʔi tə nvìə̀ li ə zhʉtə əziʔi ə Yesù, ghə̀ kwen a kəbaŋ ti kiʔi kəshi ə tɨmə tsu ə gàʔ a vəwenə. Ghə̀ ə nwʉʔmə li a chì kəbaŋ yì ə̀ sə̀ ziʔi viʔi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-33-02.jpg?direct&)

Yesù ə nshə̀ʔtə̀ li fətitì. “Wùshyə̀ʔ ə̀ əsɨm nlù li ə djʉ̀ ə wye əfo ə wen. Ghə̀ sə mmòʔə̀ ngwàʔsə əfo, ashɨ ətsenə ghə fəŋkə a jì, mənyin vì boŋtə ə pfiʔ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-33-03.jpg?direct&)

“Ngwàʔsə tsense ə fəŋkə li a təwu, nse dìʔ tsu ta fəndeʔ. Ngwàʔ shìsə a təwu li fʉ̀ ə̀ zìtə̀ sə̀ kwiʔə, aghaŋ ə yì ghɔ jì ə djʉ̀ tà àndə nse nko ghoʔtə. Chwìchwì mbayn li ə̀ ghoʔtə əshi zɨm, əfo avyi zɨm ə̀ pfɨkə.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-33-04.jpg?direct&)

“Ngwàʔ sətsen sə mfəŋkə li a chì ətoʔ. Sə mfʉ̀ə̀ li ə̀ zìtə̀ ə kwi ta chì kəfʉ̀ʔ. Əfo avyì nkwi li ə̀ jèfkə tà kəjàŋ və ko kumə byì àndə və nko suə əzɨm ayì.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-33-05.jpg?direct&)

“Ashɨ atsene ghə mfəŋkə li a nse ə jùŋə. Ghə nkwi li ə̀ kumə ashɨ məwum ə̀ ntaʔ, məwum ə̀ nchʉfə, ə zaʔə tɛ̀ a ghayn əghɨ. Wìʔ a ghə̀ kiʔə ətyiʔityiʔi, ghə̀ zhʉtə!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-33-06.jpg?direct&)

Fətitì afen fə nchò li ndzɨ̀mtə̀ sə wen. Yesù shìtə̀ shə̀ʔtə̀ a vəwenə, “Ngwàʔ shisə dìʔ əgàʔ ə Nyìngòŋ. Jì yì dìʔ tà a nə̀ wìʔ a ghə̀ zhʉ əgàʔ ə Nyìngòŋ, dəblə̀ nè ghə̀ ə ko wʉə ətof fəwen tsu, əgàʔ ayì nchò tà kəjàŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-33-07.jpg?direct&)

“Təwu tyì dìʔ tà a nə̀ wìʔ a ghə̀ zhʉ əgàʔ ə Nyìngòŋ ə mbyɨmə nə̀ saŋlə ghə, a lì kənyʉ̀ kətsen kə mfʉ̀ wen tà fʉ̀ə̀, ghə̀ ə mfəŋ fa wenə byɨmə.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-33-08.jpg?direct&)

“Əsɨm ə kəfʉ̀ʔ yì dìʔ tà a nə̀ wìʔ a ghə̀ zhʉ əgàʔ ə Nyìngòŋ, məntsi nsə chòə̀, mənyʉ̀tə̀ mə̀ kwìə nse a shə̀ mə nè əkòŋ ə Nyìngòŋ ghə mmè fa wen ətyɨm. A jì ayì kənyʉ̀ kə Nyìngòŋ a ghə̀ zhʉ li kə nsè tà kəjàŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-33-09.jpg?direct&)

“Nse ə jùŋə dìʔ tà a nə̀ wìʔ a ghə̀ zhʉ əgàʔ ə Nyìngòŋ, ə mbyɨmə ə sə tsi a jì a Nyìngòŋ ə̀ gàʔə̀.”

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 13:1-8, 18-23; Mak 4:1-8, 13-20; Luk 8:4-15*

## 34. Yesù bɛ̀ Shə̀ʔtə̀ Mətitì Məntsenə̀

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-34/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-34-01.jpg?direct&)

Yesù ə nshə̀ʔtə̀ li mətitì məntenə tà a kədɨ̀ŋ, a nə̀ fèn, byì kəshi kə fòyn ə̀ Nyìngòŋ “Kəshi kə fòyn ə̀ Nyìngòŋ kə dìʔ tà a nə̀ fəndeʔ fə əshɨ ə fəkòʔ a wìʔ wyeə a nse. Mà gàʔə̀ byì əshɨ ə fəkòʔ ghə̀ dìʔ noʔə̀ tà fəndeʔ a lə̀.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-34-02.jpg?direct&)

“A əzhʉ a fəndeʔ fə əshɨ ə fəkòʔ afyì fə kwiə fə ə̀ kaʔkə a mpfɨ ə̀ fəkòʔ. Fə ə̀ ghoʔ mənyinə sə vì bvɨ̀ə̀ à yì ə tətam zhʉ̀tə̀.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-34-03.jpg?direct&)

Yesù bɛ̀ gàʔ fətitì fətsen, “Kəshi kə fòyn ə̀ Nyìngòŋ kə dìʔ tà a nə kəfo a və zì və wye a chì kətsen kə ə̀ fɨ̀ŋ kə jèʔ tsu noʔə̀ kətsèm.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-34-04.jpg?direct&)

“Kəshi kə fòyn ə̀ Nyìngòŋ kə bɛ̀ dìʔ tà a nə kəmbò kə əko ə̀ wìʔ a ghə̀ nlyòmtə̀ a chì ətoʔ. Wutsen vì yen kəmbò kə əko akyì ə̀ lyɨ̀ ə̀ djʉ̀ lyòmtə̀ a kəshi kə kəjàŋ. Kənyʉ̀ əkyikə bòŋ a wen ghə̀ djʉ̀ bàʔlə̀ əfo ə wen noʔə̀ ətsèm ə̀ djʉ̀ zen kəshi a ghə̀ yì lyòmtə̀ kəmbò kə əko kyi tsu.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-34-05.jpg?direct&)

“Kəshi kə fòyn ə̀ Nyìngòŋ kə bɛ̀ dìʔ tà a nə fəngùʔ fə əko fətsen. Wutsen a ghə̀ mbaʔlə ngùʔsə əko ə̀ nyen fətsen ə̀ djʉ̀ ə̀ bàʔlə̀ əfo ə wen noʔə̀ ətsèm ə̀ zen fəngùʔ afyì.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-34-06.jpg?direct&)

Yesù gàʔ fətitɨ̀ byì viʔi vətsenə və a və choʔsə a vəwenə ənyʉ̀ ə̀ juŋəvə, chəʔə viʔi vətsenəvə la vəwenə ko nè njùŋ. Ghə̀ gàʔ, “Viʔ və̀bò nkwen a əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ əjɨ̀m. Wìʔ fà vəwenə ndìʔ wù shiə əko ə gumə̀nà, ghə tsen dìʔ nshə̀ʔtə̀ a əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-34-07.jpg?direct&)

“Nshə̀ʔtə̀ yì a əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ j̀ɨ̀m, ‘Kəzòŋ, a mbwom, la mà ə ko dìʔ a nə̀ viʔ vətsenəvə—a nə̀ vətsoŋ, viʔi mənàŋ, viʔi a və tsi nə̀ kyìʔ ə viʔi, kèn la mà dìʔ a nə̀ wù shiə əko ə gumə̀nà yì.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-34-08.jpg?direct&)

“Yen a, mà bamə əchʉ̀ à ghayn àbò a əwoŋ ə mpfen bɛ ku kəmùʔ à wù noʔə̀ fa əfo ə wum ətsèm a mà kiʔi.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-34-09.jpg?direct&)

“Wù shiə əko ə gumə̀nà yì tɨmə noʔə̀ kəghaf fà nshə̀ʔtə̀ a əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ ayì, kèn la ghə̀ kuʔsə li tɛ̀ kəchʉ kə wen ə kiʔi əkaŋ. Ghə̀ bòŋsə̀ ghòm əwen ə wen ə̀ jɨ̀m, ‘Nyìngòŋ, nsensen, kusə nshinsə a mò byì a mà ə nèə̀ li mbyɨ nchòə̀.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-34-10.jpg?direct&)

Yesù mə̀ gàʔ, “Mà gàʔə̀ nə̀mwìn à wù, Nyìngòŋ ə nzhʉ li əjɨ̀m ə wù shiə əko ə gumə̀nà yì ə̀ gàʔ la ghə̀ dìʔ wujùŋə. Ghə̀ ə nko kòŋ əjɨ̀m ə wìʔ yì a ghə̀ ngàʔə̀ la yì dìʔ wù Nyìngòŋ lì. Nyìngòŋ à shiʔsə noʔə̀ ndə̀ a nse a ghə̀ kuʔsə əwen ə wen, ə kuʔsə wìʔ a ghə̀ shiʔsə əwen ə wen.”

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 13:31-33, 44-46; Mak 4:30-32; Luk 13:18-21; 18:9-14*

## 35. Fətitì fə Tìʔ ə̀ Wàyn a Ghə̀ Nkusə Nshinsə

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-35/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-35-01.jpg?direct&)

Əchʉʔ ə tsenə ghə, Yesù ngàʔə̀ a viʔi əshiə əko ə gumə̀nà vətsenə və nə̀ viʔ a və nèə̀ mbyɨ a və nvì tsèntə̀ a wen ə ben.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-35-02.jpg?direct&)

Njìʔsə̀ sə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ sətsen sə a sə ndìʔ tsu sə yen Yesù gàʔə̀ wenə̀ viʔi avyi tà sə a dìʔ viʔ vəjuŋə və, a lì à dìʔ viʔi a və nèə̀ mbyɨ. Vəwenə nzìtə̀ li ə̀ sə̀ gàʔlə̀ byì wen a vəwenə ntìntìn. Yesù mə̀ shə̀ʔtə̀ fətitì à vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-35-03.jpg?direct&)

“Wutsen ə̀ nkyìʔ vunə lyʉmə vəbò. Wàyn ə wùlɨm ə chetə ə wen gàʔ, ‘Tìʔ ə ghom, mà kòŋ la wù ku ə vwomə əfo luwèn!’ Wuto ayì gə̀tə̀ əfo ə wen a vunə lyʉmə ə wen avyì vəbò.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-35-04.jpg?direct&)

“A sə laʔtə wàyn ə chetə yì tsèntə̀ əko ə wen noʔə̀ ətsèm ə̀ djʉ̀ noʔə̀ kəghaf ə̀ sàs, ə̀ nè ənyʉ̀ ə̀ byɨvə tà a kədɨ̀ŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-35-05.jpg?direct&)

“Əko ə wenə ne mmè jɨ̀ŋ ku a əloʔ ayì a ghə̀ ndìʔ tsu, ghə̀ sə̀ ghoʔə noʔə̀ tà kəfo kə zhɨkə. Ghə̀ kəŋ əshyèʔ, və ku əshyèʔ a wen la ghə̀ ə nzhisə vənkʉnyàm. Jɨ̀ŋ ə̀ nzafə wen a jì a ghə̀ nsonə nzhɨə əfozhɨvə ə̀ vənkʉnyàm vyi.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-35-06.jpg?direct&)

“Ghə̀ bə̀m, ‘Mà nè ghɔ̀ a shə̀ a? Viʔi ə əshyèʔ ə̀ tìʔ ə ghom kiʔi əfozhɨvə tà a kədɨ̀ŋ mà dìʔ à shə̀ pfɨə jɨ̀ŋ. Mà a bwìn ə djʉ̀ à tìʔ ə ghom ə sensə wen la ghə̀ lyɨ mò mà a nshyèʔə̀ a wen.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-35-07.jpg?direct&)

“Wàyn ayì lù ə̀ sə̀ bwìnə̀ djʉ̀ə̀ à gə̀ ə̀ tìʔ ə wen. Ghə̀ mbu tà kəghaf tìʔ ə wen yenə wen ə̀ kusə nshinsə a wen. Ghə̀ nyɨŋ ə̀ djʉ̀ ə̀ shisə ə wen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-35-08.jpg?direct&)

“Wàyn ayì gàʔ, ‘Tìʔ ə ghom, Mà ə nèə̀ li mbyɨ à Nyìngòŋ bɛ̀nə̀ à wù. Mà ə ko kwʉ̀ʔ ə ndìʔ wàyn ə̀ wù.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-35-09.jpg?direct&)

“Tìʔ ə wen bòŋsə̀ gàʔ à wùshyèʔ ə wen ətsen, ‘Zàŋsə̀ djʉ̀ ə̀ vì nə̀ nges ə njisə ə̀ mòʔ a əwen ə̀ wàyn ə̀ ghom yèn! Wye mfɨŋ à wenə kəvu ə̀ wyesə gwʉsə a wenə awʉ. Ghaʔ noʔə̀ nges ə̀ wàyn ə̀ nyàm ə̀ zhwi vəghəŋ pfiʔ ə̀ saŋlə, byì tà àndə wàyn ə̀ ghomə ti pfɨ, luwèn ghə̀ mbɛ nlù fa əpfɨ! Ghə̀ ə tə̀ lè, luwèn mà ə mbɛ nyen ə wen!’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-35-10.jpg?direct&)

“Vəwenə zìtə̀ sə̀ nànə̀ saŋlə. A sə laʔtə wàyn ə wùlɨm ə to yì bwìnə̀ pfwoə fa əsɨm. Ghə zhʉ tà àndə və bɨʔə kəbòʔ benə ə̀ sə̀ kanə la à chòə̀ ghɔ̀ lɔ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-35-11.jpg?direct&)

“A ndìʔ a əzhʉ a wàyn ə wùlɨm ə to yì zhʉ la və nsaŋlə byì tà àndə lə̀mə̀ wen ə bwìnə̀ li nvì kənyʉ̀ ə kyikə zaf ə wen ghə̀ chen la yì ə ko a kwen a əngə̀ŋ. Tìʔ ə wen fʉ̀ vì ə̀ sensə wen la ghə̀ kwen wenə̀ vəwenə nsaŋlə, ghə̀ chen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-35-12.jpg?direct&)

“Wàyn ə wùlɨm ə to yì gàʔ à tìʔ ə wen, ‘Mà ə shyèʔə̀ li à wù ngwʉ̀ʔ sèn tà a kədɨ̀ŋ! Mà ə nko tɨm ə̀ to kəchʉ à wù, a li wù ə nko tɨmə̀ ku tɛ̀ fəndəʔ fə byi la mà pfiʔ ə̀ saŋlə yuwù viʔi ndoŋsə ə̀ mò. A lì wàyn ə byɨ ə̀ wù yèn a ghə̀ ə sàsə̀ li ə̀ko ə̀ wù a jì ə byɨ ə̀ mbwìnə̀ vì, wù ə nshə nges ə̀ nyàm a wen!’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-35-13.jpg?direct&)

“Tìʔ ə wen bwìnsə̀, ‘Wàyn ə̀ ghom, wù dìʔ yuwù mə nzhʉ əntsèm, əfo a mà kyiʔ noʔə̀ ətsèm à dìʔ ə̀ vyə. Vəghəŋ saŋlə byì tà àndə lə̀mə̀ wù yènə ti pfɨ, luwèn ghə̀ mbɛ nlù fa əpfɨ! Ghə̀ ə tə̀ lì, luwèn yuwù mbɛ nyen ə wen!’”

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Luk 15:11-32*

## 36. Musìs nə Elajà Vì a Yesù

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-36/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-36-01.jpg?direct&)

Kətsi kətsen Yesù bɛ̀nə̀ ndzɨ̀mtə̀sə wen sətaʔ, Bità, Jems, nə̀ Jon ə njèʔə̀ djʉ̀ə̀. (Jon nko dìʔ ə yì a ghə̀ nku muʔu a Yesù lì.) Vəwenə nkuʔ li ə̀ djʉ̀ a kwì ə pfèn ə̀ djʉ̀ ə jɨ̀m.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-36-02.jpg?direct&)

Yesù sə njɨ̀mə̀, əkə̀ʔ ə wenə zìtə̀ sə banə vì tà a nə̀ əchʉzhʉ, njisə wen sə fɨf ə̀ vì la bɨɨ, ə̀ fɨf ə̀ chò noʔə̀ ghɔ̀ a wìʔ zì ghə̀ shitə a mbyi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-36-03.jpg?direct&)

Musìs wenə Elajà vì. Viʔ avənə ntsi li a mbyi ngwʉ̀ʔsə təghɨ tà a kədɨ̀ŋ mimbu və bwi Yesù. Vəwenə ngàʔ wenə̀ və Yesù byì əpfɨ ə wen a ghə̀ vìə̀ a Jèlusalèm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-36-04.jpg?direct&)

Andə Musìs wenə Elajà ngàʔə̀ à Yesù, Bità gàʔ a wen, “Kə bòŋ la vəghəŋ ə ndìʔ a shə̀. Yès a kwiʔ təto tətaʔ, əmùʔ à wù, əmùʔ à Musìs, nə̀ əmùʔ à Elajà.” Bità nkoə kɨ kənyʉ̀ a ghə̀ ngàʔə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-36-05.jpg?direct&)

Andə Bità ngàʔə̀, mbòʔ shiə fa əkaŋ banə la wooŋ ə̀ ləm vəwenə, gɨ̀ gàʔ fa chì mbòʔ ayì, “A dìʔ Wàyn ə̀ ghom a mà kòŋə̀ lə̀. Mà saŋlə yuwen. Ghə̀ŋ byɨmə kənyʉ̀ a ghə̀ gàʔə̀ a ghəŋ.” Ndzɨ̀mtə̀sə Yesù a shì sətaʔ sə mfwànə̀ li ə̀ bvɨ̀kə̀ a nse.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-36-06.jpg?direct&)

Yesù kùmlə̀ vəwenə ə̀ gàʔ, “Kə ghə̀ŋ fwàyn. Ghə̀ŋ lù.” Vəwenə nlùə̀ li ə̀ kyìʔə̀ ə̀ kàʔ, ə̀ yen tà Yesù wenə nyɨŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-36-07.jpg?direct&)

Yesù mbwìnə̀ li ə̀ shiə fa kwì ə pfen ayì wen ə̀ Ndzɨ̀mtə̀sə wen shì sətaʔ. Yesù gàʔ à vəwenə, “Kə ghə̀ŋ à shə̀ʔtə̀ kənyʉ̀ a ghə̀ŋ yì yen mbɔ̀. A laʔtə mà pfɨ ə̀ bɛ̀ bwìnə̀ lù fa əpfɨ. A əzhʉ ayì ghə̀ŋ zì ghə̀ŋ shə̀ʔtə̀ à vyi.”

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 17:1-9; Mak 9:2-8; Luk 9:28-36*

## 37. Yesù Lùsə̀ Lazaròs fa Əpfɨ

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-37/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-37-01.jpg?direct&)

Əchʉʔ ə tsenə ghə, ntɨm vì a Yesù la Lazaròs ə̀ kwaʔə. Lazaròs wenə̀ vələ̀mə̀ və wen ə kyìʔi vəbò, Mèri wenə̀ Matà, ndìʔ viʔi ndoŋsə ə̀ Yesù. Yesù nzhʉ byì əkwaʔə ayi ə̀ gàʔ, “Əkwaʔə yenə ko dìʔ əpfɨ, à dìʔ jì ə Nyìngòŋ a jiʔ kəjoʔ kə wen fa tsu.” Tɛ̀ àndə Yesù nkòŋə̀ viʔi ndoŋsə ə̀ wen lì, ghə̀ ə nko ə̀ lɨf. Ghə̀ ə ntsi li məntsi mbò mimbu djʉ̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-37-02.jpg?direct&)

Məntsi amyì chò mbò, Yesù gàʔ à ndzɨ̀mtə̀sə wen, “Vəghəŋ bwìnə̀ ə̀ djʉ̀ a Jùdeyà.” Ndzɨ̀mtə̀sə wen sə bwìnsə̀, “A və tə̀ ə nkəŋə ə zhwi wù tsu tà zòyn zòyn!” Yesù gàʔ, “Wùndoŋ ə vəghəŋ ə Lazaròs ə djʉ̀ə̀ li a mbinsə, mà dìʔ ə djʉ̀ zhòmə wen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-37-03.jpg?direct&)

Ndzɨ̀mtə̀sə Yesù sə gàʔ, “Masà, mu Lazaròs ə̀ bɨnə ghə̀ a to.” Yesù gàʔ a vəwenə tà fəchìʔ, “Lazaròs ə̀ pfɨ li. Mà saŋlə byì andə ghə̀ŋ a byɨmə a mò fambu a mà shə̀ʔtə̀ à ghə̀n kèn la mà yì ndìʔ tsu.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-37-04.jpg?direct&)

Yesù sə zaʔə a əloʔ ə Lazaròs mu à sə̀ dìʔ məntsi nkàʔ fa əchʉʔ a Lazaròs tə̀ pfɨ. Matà fʉ̀ ə̀ kwetə Yesù ə̀ gàʔ, “Masà, wù ti ndìʔ a shə̀ mu lə̀mə̀ ghomə ko tə̀ pfɨ. A lì mà kɨ la Nyìngòŋ a nè noʔə̀ ghɔ̀ a wù bə̀mə̀ a wen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-37-05.jpg?direct&)

Yesù bwìnsə̀, “A dìʔ mò a mà ku kəzhwì nə̀ mbyi a viʔi. Noʔə̀ ndə̀ a ghə̀ byɨmə à mò kòŋ ghə̀ pfɨ ghə̀ lu bwòŋ. Noʔə̀ ndə̀ a ghə̀ byɨmə à mò ghə ko lu pfɨ. Ghə̀ŋ ə byɨmə li kənyʉ̀ a mà gàʔə̀?” Matà bwìnsə̀, “Əŋ, Masà! Mà ə byɨmə li la wù dìʔ Mèsayà, Wàyn ə̀ Nyìngòŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-37-06.jpg?direct&)

Tà a əzhʉ ayì, Mèri vì, ə̀ fəŋ a əshɨ ə̀ Yesù ə̀ gàʔ, “Masà, wù ti ndìʔ a shə̀ mu lə̀mə̀ ghomə ko tə̀ pfɨ.” Yesù bə̀m à vəwenə, “Ghə̀ŋ bvɨ̀mə̀ Lazaròs fenə?” Və gàʔ a wen, “A əsè. Vì ə̀ yen.” Yesù dì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-37-07.jpg?direct&)

Viʔi əloʔ avyi nchiʔtə̀ ngùʔsə a təchʉ̀ tə təsè. Yesù nzaʔə li tsu ə̀ gàʔ à vəwenə, “Ghə̀ŋ lyìsə̀ ngùʔ yì.” Matà gàʔ, “A sə̀ dìʔ məntsi nkàʔ fa əchʉʔ a ghə̀ tə̀ pfɨ. Əshi a lèm a jì ə byɨfə.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-37-08.jpg?direct&)

Yesù gàʔ, “A mà ə yì gàʔ a ghə̀ŋ la ghə̀ŋ a yen kəjoʔ kə Nyìngòŋ a əzhʉ a sətsèn ghə̀ŋ byɨmə à mò?” Vəwenə mə̀ buŋə ngùʔ ayì ə̀ lyìsə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-37-09.jpg?direct&)

Yesù kyiʔi əkaŋ ə̀ gàʔ, “Tìʔ ə̀ ghom, kəzòŋ tà àndə wù zhʉə mò. Mà kɨ li la wù nə nzhʉtə mò. Mà gàʔə̀ byì viʔi vənə a və dìʔ a shə̀ lə̀, ti vəwenə byɨmə la à tɨm wù ntɨm mò.” Yesù gàʔ, “Lazaròs, fʉ̀ə̀ vì!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-37-10.jpg?direct&)

Lazaròs fʉ̀! Ghə̀ mbɔ̀ ndìʔ tà nə̀ njisə a və mbvɨ̀mə̀ wen nə̀ səwen. Yesù gàʔ à vəwenə, “Ghə̀ŋ gyàmtə̀ wen ə̀ tsuʔtə njishì fa wen ə wen ə̀ mòʔtə̀ wen ghə̀ djʉ̀!” Vəju mbyɨmə li a Yesù tà a kədɨ̀ŋ byì kənyʉ̀ kə̀ kanə akèn a ghə̀ nnè lə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-37-11.jpg?direct&)

A lì njìʔsə̀ sə Vəju sə mbòŋsə̀ ghə̀ʔə̀ Yesu. Vəwenə ntsèntə̀ li ə myə̀ʔsə̀ jì a vəwenə a zhwi Yesù wenə̀ Lazaròs fa tsu.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Jon 11:1-46*

## 38. Və Mbaʔlə Yesù

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-38/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-01.jpg?direct&)

Vəju ə̀ zhɨə kətsi kə ghoʔə kyì a və nzaʔsə aloʔ ə vəwenə noʔə̀ ngwʉ̀ʔsə̀ tsèm. Vəwenə nsaŋlə kwòʔtə̀ kətsi a Nyìngòŋ ə̀ nshìsə̀ vəwenə fa əloʔ ə Igyìb. Ngwʉ̀ʔsə nchòə̀ li ə zaʔə sətaʔ fa əchʉʔ a Yesù nzìtə̀ ə̀ sə̀ ziʔi viʔi, Yesù gàʔ à ndzɨ̀mtə̀sə wen la vəwenə djʉ̀ ə̀ zhɨ kətsi kə ghoʔə akyì a Jèlusalèm. Ghə̀ bɛ̀ gàʔ la və a zhwi wen tsu

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-02.jpg?direct&)

Əzhiʔ ə ndzɨ̀mtə̀ ə̀ Yesù ətsen ndìʔ Judàs. Judàs ə̀ ndìʔ wìʔ a ghə̀ nwʉə əko, a lì bɛ kòŋə̀ ə ntsoŋtə əko fà vəwenə kəmbò byì àndə ghə̀ nkòŋə̀ əko nànto. Yesù wenə ndzɨ̀mtə̀ sə wen sə nkwen li a Jèlusalèm, Judàs djʉ̀ a əchʉ əchʉ ə Vəju ə gàʔ la yì a baʔlə Yesù. Ghə̀ ə nkɨ li la əchʉ əchʉ ə Vəju avyi nkoə byɨmə la Yesù dìʔ Mèzayà. Ghə̀ ə nkɨ li la vəwenə nkəŋə jì ə zhwi ə wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-03.jpg?direct&)

Əchʉ əchʉ ə Vəju avyi, nloʔə̀ li Judàs flaŋ məwum ə̀ ntaʔ ti ghə̀ baʔlə Yesù à vəwenə. Wokèn kə njèʔə̀ tà a jì a nshə̀ʔtə̀ Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀. Judàs ə̀ mbyɨmə li, ə̀ shi əko ayi, ə̀ djʉ̀. Ghə̀ mə̀ zìtə̀ ə̀ sə̀ kəŋə jì a ghə a nə̀ ə və ghaʔ Yesù.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-04.jpg?direct&)

Yesù ə̀ nzhɨ li kətsi kəghoʔ kə wenə̀ ndzɨmtə̀sə wen a Jèlusalèm. Vəwenə nwʉʔmə li ə zhɨ, Yesù nkwàʔə̀ li kəbayn kə mənkalə̀ ə̀ gàʔ, “Ghə̀ŋ ghaʔ. A dìʔ ə njò əwen ə̀ mò lə̀, a mà ku à ghə̀ŋ. Ghə̀ŋ ə nnèə̀ tà a lə̀ kwòʔtə̀ mò.” A dìʔ jì a Yesù nshə̀ʔtə̀ à vəwenə la və ne zhwi wen byì viʔi

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-05.jpg?direct&)

Yesù ə̀ tsòʔsə̀ ndoŋ ə̀ gàʔ, “Ghə̀ŋ nyʉ mèn. A dìʔ mənlyuŋ ə́ mwomə̀ à mà kuə a məkàyn mə mfimə̀ ə shʉ̀ ə mbyɨsə viʔi. Ghə̀ŋ ə nnèə̀ tà a lə̀ nyʉə noʔə̀ mənzhʉ əntsèm kwòʔtə̀ mò.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-06.jpg?direct&)

Yesù gàʔ à ndzɨmtə̀sə wen, “Wìʔ fà ghə̀ŋ ə ne baʔlə mò.” Kənyʉ̀ əkyikə ghoʔə ndzɨmtə̀sə Yesù, sə bə̀m la a ne nè ndə wokèn kənyʉ̀ à? Yesù gàʔ, “A dìʔ wìʔ a wìʔ a mà a ku kəntə̀mə kə kəbayn kə mənkalə̀ kèn a wen.” Ghə̀ ku a Judàs.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-07.jpg?direct&)

Judàs ə̀ nshi li kəntə̀mə kə kəbayn kə mənkalə̀ akyì Satàyn kwen à wen əwen ghə̀ lù djʉ̀ ə gyàmtə̀ əchʉ əchʉ ə Vəju vyi ə və ghaʔ Yesù. A ndìʔ nə̀nchʉʔə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-08.jpg?direct&)

Yesù wenə̀ ndzɨmtə̀sə wen sə zhɨ ə̀ mè, ə̀ jèʔ ə̀ djʉ̀ a pfen ə̀ Olif. Yesù gàʔ, “Ghə̀ŋ ə ne chen mò layn. Kə dìʔ a nwàʔlə̀ Nyìngòŋ la, ‘Mà ə lu ghaʔə ntsɨ̀ŋ ə byisə sàskə̀.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-09.jpg?direct&)

Bità bwìnsə̀ gàʔ, “kòŋ viʔi kye wù noʔə̀ vətsèm, kò mà kye!” Yesù gàʔ a Bità, “Satàyn ə̀ kəŋə kiʔi ghə̀ŋ noʔə̀ vətsèm, a lì mà ə jɨ̀mə̀ li à wù ə Bità, la əbyɨmə ə wù to kə wù à fəŋ. Tɛ̀ a lì mimbu nkəʔ nè sə toŋ a ghayn à taʔ nənchʉʔə ə layn, wù ə ne tensə la wù ə ko kɨ mò.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-10.jpg?direct&)

Bità gàʔ a Yesù, “A dìʔ tɛ̀ la mà a pfɨ kò mà lù chen wù!” ndzɨmtə̀sə wen noʔə̀ sətsèm sə gàʔ ta lì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-11.jpg?direct&)

Yesù mə̀ djʉ̀ wenə̀ ndzɨmtə̀sə wen a kəshi və dzàŋə̀ nə̀ Gètsemanì. Yesù gàʔ à ndzɨmtə̀sə wen la vəwenə njɨ̀mə̀ la kə vəwenə à fəŋ a mwòmsə̀. Yesù mə̀ djʉ̀ ə jìm tà wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-12.jpg?direct&)

Yesù jɨ̀m à ghayn à taʔ, “Tìʔ ə̀ ghom, shi ndoŋ yèn fà mò a əzhʉ a jì dìʔə̀. Jì dìʔ kə ndìʔ wù ə nèə a jì a wù kòŋə̀.” Kənyʉ̀ akèn kə̀ nlɨ̀mə̀ a əwen ə Yesù ghə̀ zhʉʔsə mənlyuŋ shiʔə . Nyìngòŋ ə̀ ntɨm li ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə wen la ghə̀ vi ə̀ ku ətyɨm ə to ghə a Yesù.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-13.jpg?direct&)

Yesù ə̀ mmyètə̀ jɨ̀mə̀ noʔə̀ əzhʉ kɔ̀ ghə̀ bwìnə̀ vì ə lyeə ndzɨmtə̀sə wen. Noʔə̀ zɛnə a ghə̀ nvì, vəwenə bɨnə tà bɨnə. Ghə̀ bwìnə̀ vì a mənzhʉ ntaʔ ə̀ gàʔ, “Ghə̀ŋ lùkə! Wìʔ yì ə vì li ə baʔlə̀ mò.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-14.jpg?direct&)

Judàs ə̀ nvìə̀ li wenə̀ əchʉ əchʉ ə Vəju vyi, bɛ̀nə̀ Vəsugèʔ, nə̀ ngwàʔ ə̀ wìʔ. Vəwenə nvìə̀ nə̀ nyisə nə̀ mənyì. Judàs vì a Yesù ə̀ gàʔ, “Mà toŋtə a Njìʔsə̀,” ə̀ ghaʔtə ə wen. A dìʔ jì a ghə̀ njìʔə̀ wìʔ a əchʉ əchʉ ə Vəju vi ə və ghaʔ. Yesù bə̀m, “Judàs, wù ghaʔtə mò à mə dìʔ jì a wù baʔlə mò a?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-38-15.jpg?direct&)

Vəsugèʔ avyi ghaʔ Yesù, Bità tsuʔ fənyì fəwen ə tyin kətiʔətiʔə kə sugèʔ ə tsen. Yesù gàʔ, “Bwìnsə̀ wye fənyì fyì! Mà zì mà gàʔ Nyìngòŋ tɨm ə ntsɨ̀ŋsə ngə̀ŋ ə̀ wen sə vì gyàmtə̀ mò. A lì mà dìʔ ə zhʉ Tìʔ ə ghom” Yesù bwìnsə̀ baʔsə kə̀tiʔitiʔi kə wutsen. Və nghaʔ li Yesù tà ghaʔə, ndzɨ̀mtə̀sə wen noʔə̀ sə̀ tsèm sə nyɨŋkə.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 26:14-56; Mak 14:10-50; Luk 22:1-53; Jon 12:6; 18:1-11*

## 39. Və Soʔ Yesù

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-39/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-39-01.jpg?direct&)

A nsə̀ dìʔ ntìntìn ə̀ nə̀nchʉʔə. Vəsugèʔ vyi lyɨ Yesù ə̀ djʉ̀ nə̀ wen a əngə̀ŋ ə̀ kəchʉ kə nshə̀ʔtə̀sə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ ghə̀ soʔə wen. Bità sə̀ dzɨmtə̀ fa bàm a bàm. Və kwensə Yesù a əngə̀ŋ, Bità sè a kəbəŋ ə̀ sə̀ sostə əzhiʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-39-02.jpg?direct&)

Və kwen a əngə̀ŋ, əchʉ əchʉ ə Vəju zìtə̀ ə̀ sə̀ soʔə Yesù. Vəwenə vì nə̀ viʔi tà a kədɨ̀ŋ və zhò ndzɨ̀ŋsə byì Yesù. Tɛ̀ a lì təgàʔ tə vəwenə nko zhɨmə, əchʉ əchʉ ə Vəju gho jì ə gàʔ la Yesù ə bvɨ̀ li nsoʔ. Yesù ə̀ nchiʔ tà la kùʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-39-03.jpg?direct&)

Kəchʉ kə nshə̀ʔtə̀sə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ kyì lyeə Yesù tà fəchìʔ ə̀ gàʔ, “Shə̀ʔtə̀ à yès, wù dìʔ Mèsayà, Wàyn ə̀ Nyìngòŋ à?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-39-04.jpg?direct&)

Yesù gàʔ, “Mà dìʔ, wù ə lu yen mò mà nwʉ yuwù Nyìngòŋ a əkaŋ.” Kəchʉ kə nshə̀ʔtə̀sə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ akyì bàstə̀ njisə wen a tyin ə fwi ə̀ zɨmə gàʔ a viʔ vətsevenə vyi, “Ghə̀ŋ ə bɛ kəŋə wìʔ ə ghə̀ vì shə̀ʔtə̀ ənyʉ̀ ə wìʔ yèn! Ghə̀ŋ ə zhʉ li tà àndə ghə̀ gàʔ la yì dìʔ the Wàyn ə̀ Nyìngòŋ. Ghə̀ŋ chòsə̀ nsoʔ la ghò byì wen a?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-39-05.jpg?direct&)

Əchʉ əchʉ ə Vəju noʔə̀ ətsèm ə bwìnsə a Kəchʉ kə nshə̀ʔtə̀sə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ akyì, “Kə bòŋ la ghə̀ pfɨ!” Vəwenə mə̀ kwiʔ ashɨ ə Yesù, ə̀ chʉlə mənte a wen əwen, ə̀ ghòmə̀ wen, ə̀ chəʔə wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-39-06.jpg?direct&)

Tà àndə Bità nkə̀ʔtə̀ a kəbəŋ li, wùwì ətsen a ghə̀ nshèʔə̀ tsu vì gàʔ, “Wù yì ndìʔ wye Yesù!” Bità tensə. A sə laʔtə wùwì ətsen bɛ vì gàʔ tà a li, Bità bɛ tensə ta tensə. Viʔi bɛ gàʔ, “Yès ə kɨ li la wù yì ndìʔ wye Yesù byì àndə wyewen vətsem lù fa Galìli.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-39-07.jpg?direct&)

Bità kàyn, ə̀ gàʔ, “Mu mà kɨ wìʔ yèn Nyìngòŋ ə̀ lɨŋ mò!” Tà a əzhʉ ayi, nkə̀ʔ toŋ, Yesù kaʔkə ə̀ lyeə Bità.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-39-08.jpg?direct&)

Bità lù ə̀ sə̀ dìə̀ djʉ̀ə̀. Judàs, a ghə̀ mbaʔlə Yesù, yen la əchʉ əchʉ ə Vəju vi byɨmə li la və zhwi Yesù. Judàs kusə nshinsə noʔə̀ nànto ə̀ lù ə̀ djʉ̀ sɨŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-39-09.jpg?direct&)

Əchʉʔ ə nlayn li, əchʉ əchʉ ə Vəju djʉ̀ nə̀ Yesù a Palèt, fòyn ə̀ əloʔ ə Romàyn. Vəwenə njɨ̀mə̀ la Palèt gàʔ la Yesù ə bvɨə li nsoʔ ə nè la və zhwi wen. Palèt bə̀m a Yesù, “Wù dìʔ fòyn ə̀ Vəju à?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-39-10.jpg?direct&)

Yesù bwìnsə̀, “Wù ə gàʔə̀ li, a lì mà ə ko dìʔ fòyn a kwì nse a shə̀ bwen. A ti ndìʔ a li mu viʔi vwomə a soyn a mò. Mà vì a nse a shə̀ ə shə̀ʔtə̀ nə̀mwìn a viʔi byì Nyìngòŋ. Noʔə̀ ndə̀ a ghə̀ kòŋə̀ nə̀mwìn ə zhʉtə mò.” Palèt bə̀m, “Nə̀mwìn dìʔ la ghò?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-39-11.jpg?direct&)

Palèt gàʔ wenə̀ Yesù, ə̀ fʉ̀ ə̀ djʉ̀ a viʔ vyi ə̀ gàʔ, “Wìʔ yèn ə ko bvɨ nsoʔ bwen.” A lì əchʉ əchʉ ə Vəju nə̀ viʔi zɨmə, “Bayntə wen a fəkòʔ fə kəntò!” Palèt bwìnsə̀, “Ghə̀ ə ko bvɨ̀ nsoʔ bwen.” Vəwenə zɨmə tà zɨmə. Palèt gàʔ ə zaʔə aghayn à taʔ, “Ghə̀ ə ko bvɨ̀ nsoʔ bwen!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-39-12.jpg?direct&)

Palèt fwàyn la viʔi a fwisə tyin ə vì nə̀ ngəʔ a wenə əloʔ, ghə̀ byɨmə la və zhwi Yesù. Vəsugèʔ və Romàyn ə ghòm Yesù ə̀ mòʔ dàlə ə̀ fòyn a wen əwen ə̀ chiʔ əsòʔ ə ndzoŋsə a wen ə kəchʉ. Ə sə̀ chəʔə wen gàʔə̀, “Yen a, Fòyn ə̀ Vəju!”

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 26:57-27:26; Mak 14:53-15:15; Luk 22:54-23:25; Jon 18:12-19:16*

## 40. Və Bayntə Yesù a Fəkòʔ fə Kəntò

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-40/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-40-01.jpg?direct&)

Vəsugèʔ avyi nchəʔ li Yesù, ə̀ lyɨ̀ wen ə djʉ̀ ə bayntə a fəkòʔ fə kəntò. Vəwenə sùmə̀ ghə̀ byèʔə̀ fəkòʔ fə kəntò afyì a və a bayntə wen tsu lì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-40-02.jpg?direct&)

Vəwenə lyɨ̀ Yesù ə̀ djʉ̀ a kəshi a və dzàŋə̀ la “Sə̀kul” ə̀ bayntə avu ə wen bɛ̀nə̀ afwin ə wen a fəkòʔ fə kəntò. Yesù gàʔ, “Tìʔ ə ghom, lyèsə̀ ə̀ ku vəwenə, byì a vəwenə ko kɨ kənyʉ̀ a vəwenə nèə̀.” Palèt ku əsoʔ la vəwenə nyòʔ, “Fòyn ə̀ Vəju” a kəchʉ kə fəkòʔ fə kəntò afyì a və bayntə Yesù tsu lì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-40-03.jpg?direct&)

Vəsugèʔ avyì mòʔ bàʔ ti gètə̀ njisə Yesù. Vəwenə nè a lì byì kənyʉ̀ a nshə̀ʔtə̀ ə̀ Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ la kə lu ndìʔ, “Vəwenə ngètə̀ njisə shomsə, ə̀ mòʔ bàʔ nè səwen sə.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-40-04.jpg?direct&)

Və mbayntə Yesù a kəntìntìn ə̀ vətsoŋ la vəbò. Ghə̀ mùʔ chəʔ Yesù, ghə tsen yì bə̀m, “Ghə̀ŋ ə ko fwànə̀ Nyìngòŋ? Yès dìʔ vətsoŋ, wìʔ yèn ə ko nè kənyʉ̀ kəbyɨkə.” Ghə̀ gàʔ a Yesù, “Nsensen nè kwòʔtə̀ mò à wù ə kəshi kə̀ fòyn.” Yesù gàʔ a wen, “Tà layn lə̀ wù a ndìʔ a kəshi kə fòyn ə Nyìngòŋ yuwù.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-40-05.jpg?direct&)

Əchʉ əchʉ ə Vəju nə̀ viʔ vətsenə və a ntìntìn ə̀ viʔi chəʔ Yesù. Vəwenə gàʔ a wen, “Mu wù dìʔ Wàyn ə̀ Nyìngòŋ, wù shiə fa fəkòʔ fə kəntò fyì ə̀ bwòŋsə̀ əwen ə wù! Yès a byɨmə à wù.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-40-06.jpg?direct&)

A sə tsèn əshi fen. Əshi mfen tà a ntìntìn ə̀ nə̀nchwì. Əshi mfen tà a li ə̀ zaʔə a təzhʉ tətaʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-40-07.jpg?direct&)

Yesù mə̀ zɨmə ə̀ gàʔ, “Kə mèə̀ li! Tìʔ ə ghom, Mà ə wye li kəzhwì ə kom à wù ə kəvu.” Ghə̀ mə̀ zhə̀ŋsə̀ kəchʉ kə wen ə̀ pfɨ. Ghə̀ pfɨ noʔə̀ əzhʉ əkɔ̀ nse nɨ̀ʔ ə̀ njishì a sə ngə̀sə̀ viʔi fà Nyìngòŋ a əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ lì sə tinə aghayn àbò a kəntìntìn, fà gè ə̀ kwì ə̀ shiə zaʔə a gə̀ ə̀ tèyn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-40-08.jpg?direct&)

Əpfɨ ə wen ə̀ ndìʔ jì a Yesù mbòʔə̀ la viʔi ə nkiʔ jì ə djʉ̀ à Nyìngòŋ tà fəchìʔ. Sugèʔ ə nyen li kənyʉ̀ a kə mfʉ̀ a Yesù ghə̀ gàʔ, “A dìʔ nə̀mwìn la wìʔ yèn yì ndìʔ wù jùŋə. Ghə̀ dìʔ Wàyn ə̀ Nyìngòŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-40-09.jpg?direct&)

Jòsef wenə̀ Nìkòdemùs, əchʉ əchʉ ə Vəju vəbò a və mbyɨmə la Yesù ndìʔ Mèzayà, loyn kəmpfɨ kə Yesù fa Palèt. Vəwenə nləm li a chì ə njisə ə̀ djʉ̀ bvɨ̀mə̀. Vəwenə mbuŋsə li mpfɨ ə̀ ngùʔ ə̀ chiʔtə ə̀ əsə̀ ə wen tsu.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 27:27-61; Mak 15:16-47; Luk 23:26-56; Jon 19:17-42*

## 41. Nyìngòŋ Lùsə̀ Yesù fa Əpfɨ

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-41/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-41-01.jpg?direct&)

Vəsugèʔ ə mmyètə̀ li ə̀ bayntə Yesù a fəkòʔ fə kəntò, əchʉ əchʉ ə Vəju vyi a və nko byɨmə à Yesù gàʔ a Palèt, “Yesù ə wùndzìŋ yì, tə̀ gàʔ la yì a lù fa əpfɨ a bàmə məntsi ntaʔ. Kə bòŋ la wìʔ tsɨŋ əsè ayì kə ndzɨ̀mtə̀ sə wen sə ne tsoŋ kəmpfɨ kə wen ə̀ gàʔ la ghə̀ ə lù li fa əpfɨ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-41-02.jpg?direct&)

Palèt gàʔ, “Lyɨ̀ə̀ vəsugèʔ vətsenə və ə̀ djʉ̀ tsɨ̀ŋ əsè ayì noʔə̀ nkàyn.” Vəwenə djʉ̀ laŋsə ngùʔ yì a əchʉ̀ ə əsè ə̀ wʉ̀ vəsugèʔ tsu la və tsɨŋ kə wìʔ à tsoŋ kəmpfɨ kə Yesù.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-41-03.jpg?direct&)

Və mbvɨ̀mə̀ Yesù əchʉʔ ə layn à sə̀ dìʔ kətsi kə kuʔsə Nyìngòŋ, kèn la Vəju nzì və djʉ̀ a əsè a kətsi akyì. Kətsi kə kuʔsə Nyìngòŋ akyìkə chò ə chʉʔ ə sə ntsi lanə, kyìʔi baʔtə əfo ə djʉ̀ a əsè ə̀ Yesù ə djʉ̀ əzuʔ wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-41-04.jpg?direct&)

A sə laʔtə nse nɨ̀ʔ noʔə̀ nànto. Ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ banə la wooŋ shiə fa əkaŋ. Ghə̀ lyisə̀ ngùʔ yì fa əchʉ̀ əsə̀ yì ə̀ nwʉmə tsu. Vəsugèʔ a və ntsɨ̀ŋə̀ əsè ayì fwàyn ə̀ fəŋkə a nse a nə̀ mpfɨ ə viʔi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-41-05.jpg?direct&)

Kyìʔi vyi zaʔə a əsè ayì, ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ ayì gàʔ, “Kə ghə̀ŋ fwàyn. Yesù ko dìʔ a shə̀. Ghə̀ ə lù li fa əpfɨ, tà àndə ghə̀ tə̀ gàʔ la kə a ndìʔ! Ghə̀ŋ lye a wen ə chì əsè ə yen a.” Kyìʔi avyi lye ə̀ yen kəshi a kəmpfɨ kə Yesù kə tə̀ ndìʔ tsu. Kə nko bɛ̀ dìʔ tsu bwen!

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-41-06.jpg?direct&)

Ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ gàʔ à kyìʔi avyi, “Ghə̀ŋ djʉ̀ ə̀ shə̀ʔtə̀ à ndzɨ̀mtə̀sə Yesù, ‘Yesù ə lù li fa əpfɨ. Ghə̀ a djʉ̀ə̀ li a Galìli à ghə̀ŋ ə mbì.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-41-07.jpg?direct&)

Kyìʔi avyi ndìʔ nə̀ əfwàynə bɛ̀nə̀ əsaŋlə ghə. Vəwenə nyɨŋ li ə djʉ̀ ə shə̀ʔtə̀ nges ə̀ kənyʉ̀ akyì à ndzɨ̀mtə̀ sə Yesù.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-41-08.jpg?direct&)

Andə kyìʔi avyi nyɨŋə ə djʉ̀ə̀ shə̀ʔtə̀ nges ə̀ kənyʉ̀ akyì à ndzɨ̀mtə̀sə Yesù, Yesù vì à vəwenə, vəwenə kuʔsə wen. Yesù gàʔ, “Kə ghə̀ŋ fwàyn. Ghə̀ŋ djʉ̀ ə̀ shə̀ʔtə̀ à ndzɨ̀mtə̀ shom la vəwenə djʉ̀ a Galìli. Vəwenə a yen mò tsu.”

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 27:62-28:15; Mak 16:1-11; Luk 24:1-12; Jon 20:1-18*

## 42. Yesù Bwìnə̀ Kuʔ a Əkaŋ

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-42/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-42-01.jpg?direct&)

A kətsi a Yesù nlùə̀ fa əpfɨ, ndzɨ̀mtə̀sə wen səbò sə ndjʉ̀ a ntə̀ʔ ətsen a mboʔsə. Vəwenə njèʔə̀ djʉ̀ə̀ gàʔə̀ byì kənyʉ̀ a kə fʉ̀ nə̀ Yesù. Vəwenə nkɨə la ghə̀ ndìʔ Mèzayà, sətsèn və bòŋsə̀ zhwìə wen. Luwèn kyìʔi vyi ngàʔ la ghə̀ ə lù li fa əpfɨ. Vəwenə nko mbɛ̀ kɨ kənyʉ̀ ə kwòʔtə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-42-02.jpg?direct&)

Yesù kwetə vəwenə ə̀ sə̀ jèʔə̀ djʉ̀ə̀ wenə̀ vəwenə, a lì vəwenə nko kɨ la à dìʔə̀ wen. Ghə̀ bə̀m la vəwenə gàʔə̀ byì ghɔ̀ lɔ, vəwenə shə̀ʔtə̀ ənyʉ̀ ə̀ kanə vyi noʔə̀ ətsèm a və fʉ̀ a Yesù a məntsi amyì. Vəwenə nkwòʔə̀ la vəwenə ngàʔə̀ à wùghayn a ghə̀ ə nko kɨ ənyʉ̀ a və nchòə̀ a Jèlusalèm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-42-03.jpg?direct&)

Yesù shìtə̀ shə̀ʔtə̀ kənyʉ̀ a vəwenə a kə dìʔ a əgàʔ ə̀ Nyìngòŋ byì Mèzayà. Ghə̀ dzɨ̀ŋtə̀ vəwenə la nshə̀ʔtə̀ ə̀ Nyìngòŋ ə ngàʔə̀ li la Mèzayà ə lu yen ə ngəʔ ə və zhwiə wen, ghə̀ lù fa əpfɨ a bàm ə məntsi ə̀ ntaʔ. Vəwenə sə kwen a ntə̀ʔ yì a vəwenə ndjʉ̀ tsu mu əchʉʔ ə jɨ li.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-42-04.jpg?direct&)

Lyʉmə vyi vəbò gàʔ la Yesù vì ə̀ tsi à vəwenə ə̀əngə̀ŋ. Ghə̀ djʉ̀. Vəwenə sə nzhɨ əfozhɨvə mpfwomə, Yesù lyè kebayn kə mənkalə̀, ə̀ ku kəzòŋ kə Nyìngòŋ, ə̀ tin. Vəwenə mə̀ kɨ la à yì ndìʔ Yesù. Tà a əzhʉ ayì, ghə̀ lè fà vəwenə əshɨ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-42-05.jpg?direct&)

Lyʉmə avyi vəbò və gàʔ, “A yì ndìʔ Yesù lì! A yì nè kənyʉ̀ əkyikə tətyɨm tə yuwù tə sə lɨ̀mə̀ a əzhʉ a ghə̀ yì nshə̀ʔtə̀ byì əgàʔ ə Nyìngòŋ a yuwù!” Tà a əzhʉ ayì, vəwenə bwìnə̀ djʉ̀ a Jèlusalèm. Vəwenə zaʔə tà zaʔə, ə̀ shə̀ʔtə̀ à ndzɨ̀mtə̀sə Yesù, “Yesù ə lù li fa əpfɨ! Yès ə yen li wen!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-42-06.jpg?direct&)

Tà àndə ndzɨ̀mtə̀sə Yesù sə ngàʔə̀, Yesù bvɨ̀tə̀ fʉ̀ a əngə̀ŋ ayì ə̀ gàʔ, “Mbwaʔmə̀ ndìʔ à ghə̀ŋ!” ndzɨ̀mtə̀sə wen sə sə̀ kwòʔə̀ la ghə̀ dìʔ mpfɨ ə nse. Yesù bə̀m, “Ghə̀ŋ ə fwànə̀ ghɔ̀ bɛ momə a? Ghə̀ŋ yen avu əghomə nə̀ afwin aghomə a. Vəmpfɨ və nse ko kiʔ təwen tà àndə mà kiʔ lə̀.” Ə jìʔ à vəwenə la ghə̀ ə ko dìʔ mpfɨ ə nse, ghə̀ bə̀m kəfo ə zhɨ. Vəwenə ku kəshi kə shʉ̀ ə pfèə a wen, ghə̀ pfɨʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-42-07.jpg?direct&)

Yesù gàʔ, “Mà ə ngàʔ li à ghə̀ŋ la noʔə̀ ghɔ̀ a və nyòʔə̀ byì mò a nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ ə lu fʉ̀.” Ghə̀ bòʔtə̀ təchɨm tə vəwenə ti vəwenə zhʉ əgàʔ ə Nyìngòŋ a nkàyn. Ghə̀ gàʔ, “Kə dìʔ a nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ la Mèzayà ə lu yenə ngəʔ, ə pfɨ, ə lù fa əpfɨ a bàmə məntsi ə ntaʔ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-42-08.jpg?direct&)

“Kə dìʔ a nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ la ndzɨ̀mtə̀ shomsə lu shə̀ʔtə̀ a viʔi la noʔə̀ ndə̀ byɨmə ə̀ kwitə ti bwòŋ fa wenə mbyɨsə. Vəwenə a zìtə̀ a Jèlusalèm, ə djʉ̀ a chì mbyi yèn noʔə̀ ətsèm. Ghə̀ŋ ə yen li ənyʉ̀ vənə.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-42-09.jpg?direct&)

A chì məntsi məwum ə̀ nkàʔ, Yesù vì à ndzɨ̀mtə̀sə wen aghayn tà a kədɨ̀ŋ. Ghə̀ ə nvì a viʔi təghɨ tətàyn (500) tà əzhʉ əmùʔ kətsi kətsen! Ghə̀ ə njìʔə̀ li a ndzɨ̀mtə̀sə wen la ghə̀ ə lù li fa əpfɨ, ə̀ bɛ̀ gàʔ à vəwenə byì kəshi kə fòyn ə Nyìngòŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-42-10.jpg?direct&)

Yesù gàʔ a ndzɨ̀mtə̀sə wen, “Nyìngòŋ ə ku li noʔə̀ kəjoʔ kətsèm a əkaŋ bɛ̀nə̀ a nse à mò. Ghə̀ŋ djʉ̀, ə̀ nè viʔi byɨmə à mò, ghə̀ŋ ku muʔu à vəwenə a əzhiʔ ə̀ Tìʔ, ə̀ Wàyn, nə̀ Kəzhwì kə nwoʔə kə, ə̀ jìʔsə̀ ənyʉ̀ à vəwenə noʔə̀ ətsèm a mà jìʔsə̀ à ghə̀ŋ. Ghə̀ŋ kɨ la mà a dìʔ vəghəŋ noʔə̀ mənzhʉ əntsèm.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-42-11.jpg?direct&)

Məntsi nchòə̀ li məwum ə̀ nkàʔ fà kətsi a Yesù nlù fa əpfɨ, ghə̀ gàʔ à ndzɨ̀mtə̀sə wen, “Ghə̀ŋ sè tà a Jèlusalèm ə̀ zaʔə fa əchʉʔ a Tìʔ ə̀ ghom ə lu ku kəjoʔ à ghə̀ŋ a əzhʉ a Kəzhwì kə nwoʔə kə lu vì à ghə̀ŋ.” Yesù kuʔ a əkaŋ, mbòʔ chiʔtə wen fà vəwenə. Yesù nwʉʔmə a əkwoŋ ə̀ to ghə ə̀ Nyìngòŋ ə soʔ mbyi yèn noʔə̀ ətsèm.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 28:16-20; Mak 16:12-20; Luk 24:13-53; Jon 20:19-23; Acts 1:1-11*

## 43. Və Zìtə̀ Əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-43/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-43-01.jpg?direct&)

Yesù mbwìnə̀ li ə̀ kuʔ a əkaŋ, ndzɨ̀mtə̀ sə wen sə sè a Yèrusalèm tà àndə Yesù ngàʔə̀ la vəwenə nè. Viʔi a və mbyɨmə li və ntsèntə̀ noʔə̀ mənzhʉ əntsèm jɨ̀mə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-43-02.jpg?direct&)

Ngwʉ̀ʔsə nchòə̀ məwum ə̀ ntàyn Vəju ə̀ zhɨ kətsi kəghoʔə kətsen və dzàŋə̀ nə̀ Pentekòs. Vəwenə nzhɨə kətsi kyì a Nyìngòŋ ə̀ nzaʔsə aloʔ ə vəwenə və mə̀ zhɨ Pentekòs. Vəju ntsèntə̀ a Jèlusalèm noʔə̀ fa ətɨm ətsèm ə saŋlə byì əfozhɨvə a vəwenə mpfìə̀. Vəwenə nzhɨə Pentekòs a mwuʔu. A nchòə̀ tà ngàm mùʔ fa kətsi a Yesù mbwìnə̀ kuʔ a əkaŋ və mə̀ zhɨ Pentekòs a ngwʉ̀ʔ ayì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-43-03.jpg?direct&)

Viʔ və byɨmə vyi ndìʔ a mwuʔu, à sə laʔtə əfwof ətsenə ghə kwen a əngə̀ŋ a vəwenə ndìʔ tsu. Əlwàŋ ə əzhiʔ ə kuʔ a əchʉ ə viʔ və byɨmə avyi. Kəzhwì kə nwoʔə̀ kə kwen à vəwenə təwen, vəwenə zìtə̀ sə̀ gàʔə̀ təgàʔ tà a kədɨ̀ŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-43-04.jpg?direct&)

Viʔi Yèrusalèm nzhʉ àndə və wasə gàʔə̀ vəwenə tsèntə̀ vi ə lye la à chòə̀ ghɔ̀ lɔ. Viʔ avyi nzhʉ li tà àndə viʔ vəbyɨmə vyi gàʔə̀ byì ənyʉ̀ ə̀ juŋə və ə̀ Nyìngòŋ, kə chò vəwenə byì àndə noʔə̀ ndə̀ nzhʉ və gàʔə̀ a wenə gàʔ əloʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-43-05.jpg?direct&)

Viʔi vətsenə və gàʔ la ndzɨ̀mtə̀ sə Yesù sə bomə li mənlyùʔ. Bità lù ə̀ tɨmə ə̀ gàʔ à vəwenə, “Ghə̀ŋ zhʉtə mò! Viʔ vənə ko bomə mənlyùʔ bwen! A dìʔ kənyʉ̀ a nshə̀ʔtə̀ ə̀ Nyìngòŋ ə Jwel ngàʔə̀, ‘A lu ndìʔ a əchʉʔ ə bàm, mà ə lu ku Kəzhwì ə̀ kom à ghə̀ŋ.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-43-06.jpg?direct&)

“Viʔi Isrèl, Yesù ndìʔ wìʔ a ghə̀ nnè ənyʉ̀ ə̀ kanə və byì kəjoʔ kə Nyìngòŋ, tà àndə ghə̀ŋ nkɨ li ə̀ bɛ̀ yen. Ghə̀ŋ bòŋsə̀ bayntə wen a fəkòʔ fə kəntò!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-43-07.jpg?direct&)

“Yesù mpfɨ li, Nyìngòŋ lùsə̀ wen fa əpfɨ. Wokèn kə dìʔ kənyʉ̀ a və ngàʔə̀ byì Nyìngòŋ, ‘Wù ə ko lu kye Wayn ə̀ wù ə ghə̀ fwè a əsè.’ Yès ə yen li la Nyìngòŋ ə lùsə̀ li Yesù fa əpfɨ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-43-08.jpg?direct&)

“Yesù dìʔ luwèn a əkwoŋ ə̀ to ghə ə̀ Nyìngòŋ ə Tìʔ. Yesù ə tɨm li Kəzhwì kə nwoʔə̀ kə tà àndə ghə̀ ngàʔə̀ la yì a tɨm. A nè kəzhwì kə nwoʔə̀ kə ənyʉ̀ a ghə̀ŋ ə yen bɛ zhʉ lə̀ və fʉ̀ə̀.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-43-09.jpg?direct&)

“Ghə̀ŋ ə̀ tə̀ bayntə Yesù a fəkòʔ fə kəntò. Ghə̀ŋ kɨ la Nyìngòŋ ə nèə̀ li la Yesù ndìʔ Nyìngòŋ, dìʔ Mèzayà!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-43-10.jpg?direct&)

Ənyʉ̀ a Bità ngàʔə̀ və nkwen li a əwen ə viʔi vyi a və nzhʉtə wen lì. Vəwenə bə̀m a Bità bɛ̀nə̀ à ndzɨ̀mtə̀sə Yesù, “Vələ̀mə̀, yès nè ghɔ̀ luwèn a?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-43-11.jpg?direct&)

Bità gàʔ à vəwenə, “Ghə̀ŋ byɨmə ə̀ shi muʔu a əzhiʔ nə̀ Yesù Kristò ti Nyìngòŋ lyèsə̀ ə̀ ku mbyɨ shə̀ŋsə̀. Ghə̀ bɛ a ku Kəzhwì kə nwoʔə̀ kə à ghə̀ŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-43-12.jpg?direct&)

Viʔi nkam sətaʔ (3,000) mbyɨmə li kənyʉ̀ a Bità ngàʔə̀ ə̀ sə̀ dìʔ ndzɨ̀mtə̀sə Yesù. Və ku muʔu à vəwenə, vəwenə sə̀ dìʔ viʔi əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ a Jèlusalèm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-43-13.jpg?direct&)

Viʔi a və mbyɨmə və nzhʉtə ziʔi ə ndzɨ̀mtə̀sə Yesù, dìʔ a mwuʔu, zhɨə a mwuʔu, jɨ̀mə̀ a mwuʔu. Vəwenə nsaŋlə ə nkuʔsə Nyìngòŋ a mwuʔu bɛ gə̀tə̀ əfo à vəwenə ntìntìn. Noʔə̀ viʔ vətsèm ə̀ ngàʔə̀ njùŋ byì vəwenə. Kətsi kə sə̀ chò, viʔi byɨmə ghoʔtə djʉ̀ tà djʉ̀ə̀.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Aks 2*

## 44. Bità wenə̀ Jon Nchʉʔ Wù Kəmpfìʔtə̀

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-44/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-44-01.jpg?direct&)

Kətsi kətsen, Bità wenə̀ Jon ə̀ ndjʉ̀ə̀ a əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ. Vəwenə sə nkwenə djʉ̀ a əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ ayì ə̀ yen wù kəmpfìʔtə̀ ghə̀ lonə əko.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-44-02.jpg?direct&)

Bità kyi wù kəmpfìʔtə̀ ayì ə̀ gàʔ, “Mà ə ko kiʔ əko ə ku à wù. Mà ə ku tà əkyìkə à wù a mà kiʔə lì. A əzhiʔ nə̀ Yesù, lù ə̀ jèʔ!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-44-03.jpg?direct&)

Tà a əzhʉ ayì Nyìngòŋ chʉʔ wù kəmpfìʔtə̀ ayì, ghə̀ lù ə̀ sə̀ jèʔə̀, tsòʔə̀, kuʔsə̀ Nyìngòŋ. Kənyʉ̀ əkyikə nchòə̀ li viʔi a və dìʔ a fətin fə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ afyì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-44-04.jpg?direct&)

Ngwàʔ ə̀ wìʔ ntsèntə̀ li ə yen wìʔ ayì a və nchʉʔə lì. Bità gàʔ à vəwenə, “Byìghɔ̀ a kə fwàynsə̀ à ghə̀ŋ la və chʉʔ li wìʔ yèn a? Yès ə ko chʉʔ ə wen nə̀ kəjoʔ ə kyes. A dìʔ byì kəjoʔ kə Yesù bɛ̀nə̀ əbyɨmə a Yesù kuə a wìʔ yèn ghə̀ ə nto.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-44-05.jpg?direct&)

“A tə̀ gàʔ ghə̀ŋ la fòyn ə̀ viʔi Romàyn zhwi Yesù. Ghə̀ŋ tə̀ zhwi wìʔ a ghə̀ ku ə̀bwòŋ, Nyìngòŋ bwìnsə̀ lùsə̀ wen fa əpfɨ! Ghə̀ŋ ə nkoə kɨ kənyʉ̀ a ghə̀ŋ ə nè a lì Nyìngòŋ chò fa tsu ə̀ nè kənyʉ̀ a kə ndìʔə̀ ndìʔ, la Mèzayà lu yen əngəʔ ə pfɨ. Luwèn, ghə̀ŋ kwitə ə̀ byɨmə à Nyìngòŋ ti ghə̀ shʉ̀ə̀ mbyɨ shəŋsə.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-44-06.jpg?direct&)

Əchʉ əchʉ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ və fwisə tyin byì kənyʉ̀ a Bità wenə̀ Jon ə̀ ngàʔə̀. Və wenə ghaʔ Bità wenə̀ Jon ə̀ wye a mfɨŋ. A lì ngwàʔə̀ wìʔ byɨmə kənyʉ̀ a Bità wenə̀ Jon ngàʔə̀, viʔi a və mbyɨmə a Yesù zòyn ayì və zaʔə nkam sətàyn (5,000).

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-44-07.jpg?direct&)

Əchʉʔ ə layn, əchʉ əchʉ ə Vəju djʉ̀ nə̀ Bità wenə̀ Jon à kəchʉ kə nshə̀ʔtə̀sə ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ wenə̀ əchʉ əchʉ ə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ vətsenə və. Vəwenə bə̀m a Bità wenə̀ Jon, “Ghə̀ŋ tə̀ lyɨ̀ kəjoʔ fa fənə ə chʉʔ wù kəmpfìʔtə̀ yèn a?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-44-08.jpg?direct&)

Bità gàʔ à vəwenə, “Wìʔ yèn ə ti a shə̀ mu à chʉʔ kəjoʔ kə Yesù, Mèzayà ə nchʉʔə wen. Ghə̀ŋ ə mbayntə Yesù a fəkòʔ fə kəntò, Nyìngòŋ bwìnsə̀ lùsə̀ wen fa əpfɨ! Ghə̀ŋ chenə wen, a lì jì ətsen ə ko dìʔ a wìʔ zì ghə̀ bwoŋ kèn la ghə̀ chò fà Yesù!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-44-09.jpg?direct&)

Kə nchòə̀ li əchʉ əchʉ ə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ avyì la Bità wenə̀ Jon ngàʔə̀ nkyi ətof ayì kèn la vəwenə nkɨ li nwàʔlə̀. Vəwenə mə̀ kwòʔtə̀ la viʔ a venə ndìʔ wenə̀ və Yesù. Vəwenə gàʔ a Bità wenə̀ Jon la kə vəwenə bɛ à mwòm, ə̀ mòʔtə̀ la vəwenə djʉ̀.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Aks 3:1-4:22*

## 45. Stivə̀n wenə̀ Filib

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-45/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-45-01.jpg?direct&)

Stivə̀n ə̀ ndìʔ wìʔ fa bisə viʔi a və nghaʔ kənyʉ̀ kə Nyìngòŋ ke to. Viʔi nkɨə wen noʔə̀ nkàyn kɨ la a dìʔ wu juŋə kiʔ Kəzhwì kə nwoʔə kə bɛ̀nə̀ ətof. Stivə̀n ə nèə̀ li ənyʉ̀ ə̀ kanə və tà a kədɨ̀ŋ ə̀ shə̀ʔtə̀ a viʔi la kə bòŋ la vewenə byɨmə à Yesù.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-45-02.jpg?direct&)

Əchʉʔ ə tsenə ghə, Stivə̀n sə ngàʔə̀ kənyʉ kə Nyìngòŋ, Vəju vətsenə və a və nko byɨmə a Yesù və zìtə̀ ə̀ sə̀ taŋmə wenə̀ və̀ Stivə̀n. Tyinsə vəwenə sə mfwi li vəwenə djʉ̀ ə̀ zhò ntsɨ̀ŋ byì Stivə̀n à əchʉ əchʉ ə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ. Vəwenə gàʔ, “Yès yì zhʉ wìʔ yèn gàʔə̀ ənyʉ̀ ə̀ byɨfə və byì Musìs bɛ̀nə̀ Nyìngòŋ!” Əchʉ əchʉ ə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ ə mə̀ ghaʔ Stivə̀n ə̀ djʉ̀ nə̀ wen à kəchʉ kə nshə̀ʔtə̀sə ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ wenə̀ əchʉ əchʉ ə Vəju vətsenə və, viʔi vətsenə və bɛ̀ kwʉ̀ʔsə̀ ndzɨ̀ŋ sətsen byì Stivə̀n.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-45-03.jpg?direct&)

Kəchʉ kə nshə̀ʔtə̀sə ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ kə bə̀m à Stivə̀n, “A dìʔ nə̀mwìn à?” Stivə̀n zìtə̀ ə̀ shə̀ʔtə̀ ənyʉ̀ ə̀ kanə və à vəwenə a Nyìngòŋ ə nèə̀ li fa kəlyɨŋ kə Abàham ə zaʔə a kəlyɨŋ ə̀ Yesù, a lì viʔi ə Nyìngòŋ toə kəchʉ tà toə a wen. Ghə̀ bɛ̀ gàʔ, “Ghə̀ŋ ə viʔi ə toə kəchʉ ghə̀ŋ ə chen li Kəzhwì kə nwoʔə kə, tà a jì a vətìʔ ə vəŋə ə̀ nchen Nyìngòŋ fa tsu ə̀ zhwilə nshə̀ʔtə̀ sə wen. Ghə̀ŋ ə nnèə̀ li kənyʉ̀ a kə byɨfə chò kə vəwenə kə! Ghə̀ŋ ə nzhwi li Mèzayà!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-45-04.jpg?direct&)

Əchʉ əchʉ ə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ avyì nzhʉ li wokèn kə zaf vəwenə ə̀ chòsə̀, vəwenə chiʔtə̀ ətyiʔityiʔi vəwenə ə̀ zɨmə. Vəwenə gùf Stivə̀n ə̀ fʉ̀ fa chì əloʔ ə̀ temə wen nə̀ ngùʔsə ti zhwi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-45-05.jpg?direct&)

Stivə̀n sə mpfɨə djʉ̀ə̀ ə̀ gàʔ, “Yesù, shisə kəzhwì ə̀ kom.” Ghə̀ shiə a wen ə nchiʔsə alwi ə̀ jɨ̀m, “Masà, lyèsə̀ ə̀ ku vəwenə.” Ghə̀ mə̀ pfɨ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-45-06.jpg?direct&)

Wùlɨm ə tsen a və ndzàŋə̀ nə̀ Sɔ nkòŋə̀ li tà àndə və nzhwi Stivə̀n. Sɔ ə̀ ntsɨ̀ŋə̀ njisə viʔi a və ntəmə Stivə̀n nə̀ nkuʔsə li. Əzìtə̀ fa zòyn ayì viʔi sə̀ nyàblə̀ nə̀ viʔ və byɨmə və a Jèlusalèm, vəwenə sàskə̀ ə̀ djʉ̀ a təloʔ tə kəjàŋ. Tɛ̀ a lì, vəwenə ngàʔə̀ djʉ̀ byì Yesù noʔə̀ fənə a vəwenə ndjʉ̀ə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-45-07.jpg?direct&)

Ndzɨ̀mtə̀ ə̀ Yesù ətsen və dzàŋə̀ nə̀ Filib ndìʔ fa viʔi a və nnyɨŋə fa Jèlusalèm byì ngəʔ a viʔi nkuə à viʔ və byɨmə və. Ghə̀ nyɨŋ ə̀ djʉ̀ a Sàmalyà ə̀ sə̀ shə̀ʔtə̀ byì Yesù tsu. Viʔi mbyɨmə li noʔə̀ vəghoʔə. Kətsi kətsen, ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ gàʔ a Filib la ghə̀ djʉ̀ a jì ətsen ghə̀ zɨmə tà la kwas. Tà àndə ghə̀ njèʔə̀ djʉ̀ə̀ a jì ayì, Filib yen wù əloʔ ə Itopyà ə ghoʔə tsen à wen ə məntù. Kəzhwì kə nwoʔə kə gàʔ a Filib la ghə̀ djʉ̀ ə̀ gàʔ à wìʔ ayì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-45-08.jpg?direct&)

Filib djʉ̀ a wen ə məntù amyì ə̀ zhʉ ghə̀ dzàŋə̀ fa nwàʔlə̀ Azayà. Wìʔ ayì dzàŋə̀, “Vəwenə ntensə ə wen tà a nə̀ byìnjɨ̀, a nə̀ byìnjɨ̀, ghə̀ djʉ̀ə̀ tà à chì a chi. Vəwenə nyàblə̀ nə̀ wen, ə̀ zhwiə wen.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-45-09.jpg?direct&)

Filib bə̀m à wù əloʔ ə Itopyà ayì, “Wù zhʉ ətof a kənyʉ̀ a wù dzàŋə̀ lə̀ à?” Wù əloʔ ə Itopyà bwìnsə̀, “Aiʔ. Wìʔ dìʔ kə shə̀ʔtə̀ à mò ko mà əzhʉ ətof tsu bwen. Nsensen vì nwʉ̀ʔmə̀ à mò ə ben. Azayà nnyoʔə̀ byì wen mula ghə̀ nnyòʔə̀ byì wù kəjàŋ à?”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-45-10.jpg?direct&)

Filib shìtə̀ shə̀ʔtə̀ à wù əloʔ ə Itopyà la Azayà nnyòʔə̀ byì Yesù. Filib shə̀ʔtə̀ byì Yesù a wen fa əshi nwàʔlə̀ Nyìngòŋ ə kəjàŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-45-11.jpg?direct&)

Andə Filib wenə̀ wù əloʔ ə Itopyà ayì ndjʉ̀ zaʔə a muʔu məntsenə mə̀. Wù əloʔ ə Itopyà yì gàʔ, “Yen a! Yen muʔu a fà a! Ku muʔu à mò?” Ghə̀ gàʔ à ngùf ə̀ wen la ghə̀ tɨmə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-45-12.jpg?direct&)

Vəwenə shiə ə̀ djʉ̀ a muʔu amyì, Filib ku muʔu à wù əloʔ ə Itopyà ayì. Vəwenə fʉ̀ fa a muʔu amyì, Kəzhwì kə nwoʔə kə lyɨ̀ Filib ə̀ djʉ̀sə̀ a kəshi kə kəjàŋ ghə̀ bɛ̀ sə̀ shə̀ʔtə̀ djʉ̀ə̀ byì Yesù.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-45-13.jpg?direct&)

Wù əloʔ ə Itopyà sə̀ pfwoə tà wen, saŋlə djʉ̀ la yì ə kɨ li Yesù, mbyɨmə a wen.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Aks 6:8-8:5; 8:26-40*

## 46. Pɔ Byɨmə à Nyìngòŋ

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-46/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-46-01.jpg?direct&)

Sɔ ə̀ ndìʔ wìʔ yì a ghə̀ ntsɨ̀ŋə̀ njisə viʔ lyʉmə vyi a və nzhwi Stivə̀n lì. Ghə̀ ə nko byɨmə a Yesù bwen ə̀ sə̀ kəŋə jì ə sàs viʔ və byɨmə və. Ghə̀ njèʔə̀ fa təchʉ̀ tə aloʔ a Jèlusalèm ghaʔtə lyʉmə nə̀ kyìʔi və byɨmə və djʉ̀ə̀ wyeə a mfɨŋ. Kəchʉ kə nshə̀ʔtə̀sə ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ kə bɛ̀ ku nwàʔlə̀ a Sɔ la ghə̀ djʉ̀ a Dàmaskùs ə̀ djʉ̀ ə̀ ghaʔtə viʔ və byɨmə və fa tsu ə̀ vì nə̀ vəwene a Jèlusalèm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-46-02.jpg?direct&)

Sɔ ə̀ ndìʔ a jì djʉ̀ə̀ a Dàmaskùs, əshi bvɨ̀tə̀ ə̀ bayn a wen ə̀kə̀ʔ, ə̀ fəŋ a nse. Sɔ ə̀ zhʉ gɨ̀ gàʔ a wen, “Sɔ! Sɔ! Wù ku ngəʔ ə̀ ghɔ̀ à mò a?” Sɔ bə̀m, “Masà, wù dìʔ ndə?” Yesù bwìnsə̀ a wen, “Mà dìʔ Yesù. Wù sàsə̀ viʔi ə vwomə!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-46-03.jpg?direct&)

Sɔ sə lù fa nse mu ghə̀ fyɨ̀fə̀ li. Və jìʔ jì a wen ghə̀ djʉ̀ a Dàmaskùs. Sɔ ə̀ ntsi li məntsi ə̀ ntaʔ ghə̀ ə ko zhɨ kəfo kèn la ghə̀ ə nyʉ li kəfo.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-46-04.jpg?direct&)

Ndzɨ̀mtə̀ ə̀ Yesù ətsen ndìʔ a Dàmaskùs əzhiʔ ə wenə dìʔ Anàyas. Nyìngòŋ gàʔ a wen, “Djʉ̀ə̀ a əngə̀ŋ a Sɔ ə tsiə tsu ə̀ nyə̀ŋsə̀ avu ə wu a wen əwen ti ashɨ ə wenə bwìnsə̀ bòʔtə̀.” Anàyas gàʔ, “Masà, mà ə zhʉ li jì a wìʔ yen ə bànə̀ viʔ və byɨmə və fa tsu ghaʔtə vəwenə djʉ̀ə̀ wye a mfɨŋ.” Nyìngòŋ bwìnsə̀ gàʔ, “Djʉ̀ə! Mà ə tsuʔ li wen la ghə̀ shə̀ʔtə̀ byì mò à Vəju bɛ̀nə̀ viʔi təloʔ tə kəjàŋ. Ghə̀ a yenə ngəʔ byì mò.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-46-05.jpg?direct&)

Anàyas mə̀ djʉ̀ a Sɔ, ənyə̀ŋsə̀ avu a wen əwen, ə̀ gàʔ, “Yesù, a ghə̀ nvìə̀ à wù a jì tà àndə wù nvì a shə̀ li yì tɨm mò à wù ti ashɨ ə wù ghə bòʔtə̀ Kəzhwì kə nwoʔə kə kwen a wù ətyɨm.” Tà a əzhʉ ayì ashɨ ə Sɔ bòʔkə̀ ghə̀ bɛ̀ sə̀ yenə əshi, Anàyas ku muʔu a wen. Sɔ zhɨ kəfo kəjoʔ kə bwìnə̀ vì a wen əwen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-46-06.jpg?direct&)

Sɔ mə̀ zìtə̀ tà a əzhʉ ayì ə̀ sə̀ shə̀ʔtə̀ kənyʉ̀ kə Nyìngòŋ a Vəju a Dàmaskùs, ghə̀ ngàʔə̀, “Yesù dìʔ Wàyn ə̀ Nyìngòŋ!” Vəju ə ndìʔ nə̀ kanə la wìʔ a ghə̀ nsàsə̀ viʔ və byɨmə və nkaʔkə li ə̀ byɨmə à Yesù! Sɔ ə̀ nshə̀ʔtə̀ li à Vəju la Yesù ndìʔ Mèzayà.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-46-07.jpg?direct&)

Məntsi nchòə̀ li mənshə̀ʔ a lə̀ Vəju kəŋ jì a vəwenə a zhwi Sɔ. Vəwenə tɨm viʔi la və djʉ̀ kəŋə wen fa chi əloʔ ə̀ zhwi. Sɔ ə̀ zhʉ li kənyʉ̀ a vəwenə kə nè, viʔi ndoŋsə ə wen gyàmtə̀ wen ghə̀ nyɨŋ. Və nshiʔsə wen fa wèn əŋgə̀ŋ a chì ə̀ nkyè nə̀nchʉʔə. Sɔ ə̀ nyɨŋ fa Dàmaskùs ə̀ sə̀ gàʔə̀ kənyʉ̀ kə Nyìngòŋ djʉ̀ə̀.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-46-08.jpg?direct&)

Sɔ ə̀ ndjʉ̀ə̀ li a Jèlusalèm ə yen ndzɨ̀mtə̀ sə Yesù, vəwenə sə̀ fwànə̀ wen. Wu byɨmə ətsen və dzàŋə̀ wen nə̀ Bànabàs lyɨ̀ Sɔ ə̀ djʉ̀ kwetə ndzɨ̀mtə̀ sə Yesù ə̀ shə̀ʔtə̀ à vəwenə la Sɔ ti ngàʔə̀ kənyʉ̀ kə Nyìngòŋ a Dàmaskùs. Ndzɨ̀mtə̀ sə Yesù sə nzhʉ li a lì ə̀ byɨmə la Sɔ ə ndìʔ wenə̀ vəwenə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-46-09.jpg?direct&)

Viʔ və byɨmə vətsenə və a və nnyɨŋə̀ fa Jèlusalèm və ndjʉ̀ə̀ li a əloʔ ə Antìyòʔ ə̀ shə̀ʔtə̀ byì Yesù. nghoʔ ə viʔi Antìyòʔ ə nko dìʔ Vəju, a lì vəwenə byɨmə və noʔə̀ kədɨ̀ŋ. Bànabàs wenə̀ Sɔ ə ndjʉ̀ə̀ li tsu ə ziʔi viʔ və byɨmə və byì ə̀gàʔ ə Nyìngòŋ ə bɛ tomsə vəwenə à vəwenə əbyɨmə. A ndìʔ a Antìyòʔ a və̀ nzìtə̀ dzàŋ viʔi a və byɨmə a Yesùla “Viʔ və byɨmə və.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-46-10.jpg?direct&)

Kətsi kətsen, viʔ və byɨmə və a Antìyòʔ və mbamə əchʉ̀ jɨ̀mə̀, Kəzhwì kə nwoʔə kə gàʔ à vəwenə, “Ghə̀ŋ tsuʔ Bànabàs wenə̀ Sɔ vəwenə nè əshèʔ à mà a ku à vəwenə.” Viʔ və byɨmə və Antìyòʔ və jɨ̀m a Bànabàs wenə̀ Sɔ ə̀ nyə̀ŋsə̀ avu à vəwenə əwen. Vəwenə ntɨm li Bànabàs wenə̀ Sɔ la vəwenə djʉ̀ ə̀ shə̀ʔtə̀ byì Yesù a ngwàʔə̀ əshi. Bànabàs wenə̀ Sɔ ə̀ njìʔsə̀ viʔi təloʔ tə kəjàŋ, ngwàʔə̀ wìʔ byɨmə à Yesù.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Aks 8:3; 9:1-31; 11:19-26; 13:1-3*

## 47. Pɔ nə Salàs a Filìba

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-47/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-47-01.jpg?direct&)

Andə Sɔ ə̀ njèʔə̀ fa əloʔ ə Romàyn, və zìtə̀ sə̀ dzàŋə̀ wen a wen əzhiʔ ə Romàyn, “Pɔ.” Kətsi kətsen, Pɔ wenə̀ wùndoŋ ə wenə Salàs djʉ̀ a kətɨm kə Filìpa ə gàʔ byì Yesù. Vəwenə djʉ̀ a wen a muʔu a viʔi ntsèntə̀ tsu jɨ̀mə̀. Vəwenə nkwetə li wùwì ətsen tsu əzhiʔ ə wenə dìʔ Lidyà. A ndìʔ wù mbàʔ ə̀ nkùm. Ghə̀ nkòŋə̀ Nyìngòŋ kuʔsə̀ wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-47-02.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə mbwaʔsə li ətyɨm ə Lidyà’s ghə̀ byɨmə kənyʉ̀ kə Nyìngòŋ, ə̀ shi muʔu wenə̀ ngwàʔ ə̀ wen. Ghə̀ ə ndzàŋə̀ li Pɔ wenə̀ Salàs la vəwenə vì ə̀ tsi à wenə əngə̀ŋ, vəwenə və ə̀ tsi tsu.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-47-03.jpg?direct&)

Pɔ wenə̀ Salàs nkɨə djʉ̀ ə̀ bùmtə̀ viʔi a kəshi kə jɨ̀m kyì. Noʔə̀ zenə a vəwenə njèʔə̀ djʉ̀ə̀ tsu, wàyn ə wùwì kəkòs ətsen nə̀ zhɨ a wen əbə̀m ə̀ ndzɨ̀mtə̀ vəwenə. Zhɨ ayì ngyàmtə̀ wen ghə̀ shəŋə fənyoʔ shə̀ʔtə̀ ənyʉ̀ a viʔi a və lu fʉ̀ à vəwenə. Ghə̀ nshèʔə̀ kədɨ̀ŋ kə əko a masà ə wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-47-04.jpg?direct&)

Wàyn ə wùwì kəkòs ayì nzɨmə tà àndə vəwenə njèʔə̀ chòə̀, “Viʔ vənə dìʔ vyi əshyèʔ ə̀ Nyìngòŋ a ghə̀ dìʔ a əkaŋ. Vəwenə shə̀ʔtə̀ jì ə ghə̀ŋ bwoŋ fa tsu!” Ghə̀ ngàʔə̀ tà a lə̀ noʔə̀ mənzhʉ ə̀ntsèm, kənyʉ̀ əkyikə kaʔ ə̀ zaf Pɔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-47-05.jpg?direct&)

Kətsi kətsen ke wàyn ə wùwì kəkòs ayì zìtə̀ ə̀ sə̀ zɨmə, Pɔ kaʔkə a wen ə̀ gàʔ a zhɨ ayì, “A əzhiʔ nə̀ Yesù, fʉ̀ə̀ fa wen əwen.” Zhɨ ayì mfʉ̀ə̀ li tà a əzhʉ ayì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-47-06.jpg?direct&)

Kə nzaf li viʔi a və̀ nkiʔə̀ wàyn ə wùwì kəkòs ayì! Vəwenə nkɨ li la zhɨ ayì dìʔ kɛ ndìʔ kɔ̀ wàyn ə wùwì kəkòs ayì à shəŋ fənyoʔ a viʔi. Ghə̀ dìʔ kə bɛ shəŋ fənyoʔ ko əko bɛ a ndìʔ ə̀ ghə̀ ku a viʔi a və nkiʔə wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-47-07.jpg?direct&)

Viʔi a və nkiʔə wàyn ə wùwì kəkòs ayì mə̀ ghàʔ Pɔ wenə̀ Salàs ə djʉ̀ à əchʉ əchʉ ə Romàyn, və ghòm vəwenə ə̀ wye vəwenə a mfɨŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-47-08.jpg?direct&)

Vəwenə nwye Pɔ wenə̀ Salàs noʔə̀ kəshi a vəwenə ko zì və fʉ̀ə̀ ə̀ bɛ̀ kwiʔ afwin ə vəwenə noʔə̀ nkayn. A sə ndìʔ a ntìntìn ə̀ nə̀nchʉʔə, Pɔ wenə̀ Salàs zìtə̀ sə̀ zhɨmə ndzàŋsə kuʔsə Nyìngòŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-47-09.jpg?direct&)

A sə laʔtə əshi nɨ̀ʔ noʔə̀ nànto! Təchʉ tə mfɨŋ tə bòʔmə̀ noʔə̀ tətsèm, mpfɨ̀sə a və nkwiʔ vəwenə tsu sə tyinkə noʔə̀ sətsèm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-47-10.jpg?direct&)

Wìʔ a ghə̀ ntsɨ̀ŋə̀ mfɨŋ kɨ̀blə̀. Ghə̀ yen la təchʉ tə mfɨŋ tə dìʔ təboʔə ghə̀ fwàyn! Ghə̀ nkwòʔə̀ la viʔi nyɨŋkə li noʔə̀ vətsèm fa mfɨŋ, ghə̀ sə̀ kəŋə djʉ̀ ə zhwi əwen ə wen. (Ghə̀ ə nkɨ li la sətsèn yì kye viʔi nyɨŋkə fa mfɨŋ əchʉ əchʉ əloʔ Romàyn à zhwiə yì.) Pɔ nyen li wen ə̀ zɨmə, “Kə mwòm! Kə a zhwi əwen ə wù. Yès dìʔ a shə̀ tà vətsèm.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-47-11.jpg?direct&)

Ntsɨŋ ə̀ mfɨŋ ayì mfwànə̀ li ə̀ nyɨŋ ə̀ vì a Pɔ wenə̀ Salàs ə̀ bə̀m, “Mà nè ghɔ̀ ti bwòŋ a?” Pɔ gàʔ a wen, “Byɨmə a Yesù, Masà, wù bɛ̀nə̀ ngwàʔə̀ əngə̀ŋ ə̀ wù à bwòŋ.” Ntsɨŋ ə̀ mfɨŋ ayì lyɨ̀ Pɔ wenə̀ Salàs ə̀ djʉ̀ a wenə̀ gə̀ ə̀ shʉ̀ təfɨŋ tə vəwenə. Pɔ ngàʔə̀ li byì Yesù a viʔi a və ndìʔ a wenə kəbəŋ noʔə̀ vətsèm.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-47-12.jpg?direct&)

Ntsɨŋ ə̀ mfɨŋ ayì wenə̀ ngwàʔə̀ əngə̀ŋ ə̀ wen ə byɨmə li a Yesù ə̀ shi muʔu. Ntsɨŋ ə̀ mfɨŋ ayì bɛ̀ ku əfozhɨvə a Pɔ wenə̀ Salàs vəwenə zhɨ ə̀ saŋlə a mwuʔu.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-47-13.jpg?direct&)

Əchʉʔ ə nlayn li və shìsə̀ Pɔ wenə̀ Salàs fa mfɨŋ ə̀ gàʔ à vəwenə la vəwenə djʉ̀ fa Filìpa. Pɔ wenə̀ Salàs djʉ̀ ə̀ ghayntə Lidyà bɛ̀nə̀ viʔi ndoŋsə ə̀ vəwenə vətsenə və ə̀ mə̀ djʉ̀ la Filìpa. Kənyʉ̀ kə Nyìngòŋ kə ndjʉ̀ tà nə̀ mbì viʔ və byɨmə ghoʔtə djʉ̀ tà djʉ̀ə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-47-14.jpg?direct&)

Pɔ wenə̀ əchʉ ə chʉ ə viʔ vəbyɨmə vətsenə və nghayntə li əshi tà a kədɨ̀ŋ, shə̀ʔtə̀ djʉ̀ə̀ byì Yesù bɛ ziʔi əgàʔ ə Nyìngòŋ. Pɔ ə nyoʔə li vənwàʔlə̀ à viʔ vəbyɨmə və ta əshi a əshi ə tomsə vəwenə à vəwenə əbyɨmə. Nghoʔ ə̀ vənwàʔlə̀ avyi dìʔ a Babə̀lə̀.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Aks 16:11-40*

## 48. Yesù Dìʔə Mbwòŋsə̀ a Nyìngòŋ ə̀ Ntɨmə̀

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-48/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-48-01.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nshìtə̀ ə mbyi ghə̀ bòŋ, əfo ətsèm ə dìʔ tà a nkàyn. Mbyɨ ə nko dìʔ bwen. Adàm wenə̀ If nkòŋə̀ təwen tə vəwenə, bɛ kòŋə̀ Nyìngòŋ. Əkwaʔə wenə̀ əpfɨ nko dìʔ. A dìʔ jì a Nyìngòŋ nkəŋə la mbyi ndìʔ fa tsu.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-48-02.jpg?direct&)

Satàyn vì a nə̀ zhù ə̀ vì lobtə If. Wenə̀ Adàm to kəchʉ à Nyìngòŋ. Tà àndə vəwenə nto kəchʉ ə̀ nè mbyɨ li, noʔə̀ viʔ vətsèm a mbyi sə kwaʔkə bɛ pfɨkə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-48-03.jpg?direct&)

Byì àndə Adàm wenə̀ If nnèə mbyɨ lì, ngəʔ ə ghoʔə sə̀ dìʔ. Vəwenə nsə̀ dìʔ viʔi ə kəbàyn ə̀ Nyìngòŋ. Kə nè la fa əchʉʔ ayì, və bwi noʔə̀ ndə̀ tà nə̀ mbyɨ ghə̀ dìʔ tà wù kəbàyn ə̀ Nyìngòŋ. Mbyɨ ə mbyɨfsə li jì a Nyìngòŋ ə̀ nkòŋə̀ ntsi fa tsu wenə̀ viʔi. Nyìngòŋ ə̀ nkəŋ li jì ə bwìnsə̀ nè la wenə̀ viʔi ndìʔ a nkàyn.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-48-04.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nwʉ li la wù əngə̀ŋ ə If ətsen ə lu sàstə̀ kəchʉ kə Satàyn, Satàyn ə lu lɨm ə̀ bàm əfwin ə̀ wen. Wokèn kə ndìʔ la Satàyn ə lu zhwi Mèzayà, ə Nyìngòŋ bɛ lùsə̀ ə wen fa əpfɨ, Mèzayà lu fa əpfɨ ə̀ mə̀ zhɨ Satàyn. Ngwʉ̀sə nchòə̀ li tà a kədɨ̀ŋ, Nyìngòŋ jìʔ la Yesù dìʔ Mèzayà ayì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-48-05.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ mbɨsə mbyi nə̀ muʔu li ə̀ ku kəbaŋ la kə bwòŋsə̀ viʔi a və mbyɨmə a wen. Kə jìʔə̀ la noʔə̀ ndə̀ dìʔ ə yenə ngəʔ byì mbyɨsə wen, a lì Nyìngòŋ tɨm Yesù la ghə̀ vì gyàmtə̀ ə̀ bwòŋsə̀ viʔi a və a byɨmə a wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-48-06.jpg?direct&)

A chì ngwʉ̀ʔsə təghɨ təkàʔ (400), nshə̀ʔtə̀ sə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ sə nkuə kəku a Nyìngòŋ byì mbyɨsə viʔi. A lì kəku akyìkə nko shʉ̀ə̀ mbyɨsə viʔi bwen. Yesù dìʔ noʔə̀ kəchʉ kə nshə̀ʔtə̀sə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ. Ghə̀ ə nku li əwen ə wen a nə̀ kəku a kə a shʉ̀ə̀ mbyɨsə viʔi a kwì ə mbyi. Yesù ndìʔ ə nges ə̀ kəchʉ kə nshə̀ʔtə̀sə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ byì fàmbu a ghə̀ mbyèʔə̀ noʔə̀ mbyɨ a viʔi nnèə̀ li bɛ̀nə̀ shìsə a və lu nè.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-48-07.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ ngàʔə̀ li a Abàham, “Mà ə lu chò fà wù ə bwaʔsə mbyi yèn noʔə̀ ətsèm.” Yesù ndìʔ wù ngwàʔ ə̀ Abàham. Nyìngòŋ ə bwaʔsə li mbyi yèn noʔə̀ ətsèm ə chò fa wen, byì àndə Nyìngòŋ ə lyèsə̀ ku noʔə̀ ndə̀ a ghə̀ byɨmə a Yesù, ghə̀ ə mə̀ sə dìʔ wù ngwàʔ ə̀ Abàham a kəzhwì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-48-08.jpg?direct&)

A ndìʔ tà àndə Nyìngòŋ ə ngàʔə̀ a Abàham la ghə̀ ku wàyn ə̀ wen ə Azìk, a nə̀ kəku kə lì, Nyìngòŋ ə nku li byìnjɨ̀ a wen la ghə̀ zhwi ə̀ kye Azìk. Vəghəŋ vətsèm dìʔə pfɨ byì mbyɨsə vəghəŋ! A lì Nyìngòŋ ə nku Yesù, byìnjɨ̀ ə̀ Nyìngòŋ, a nə̀ kəku ə ghə̀ pfɨ à vəghəŋ ə kəshi.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-48-09.jpg?direct&)

A ndìʔ tà àndə Nyìngòŋ ntɨmə əpfɨ a Igyìb, ghə̀ gàʔ à vʉnə Isrèl la vəwenə zhwi ngesə̀ byìnjɨ̀ ə̀ zuʔ mənlyuŋ ə myimə a kəchʉ kə əchʉ̀ ə əngə̀ŋ. Nyìngòŋ ə̀ nyenə mənlyuŋ amyì ghə̀ chòə̀ kèn la ghə̀ a zhwì wàyn ə̀ mbyì ə̀ kəbəŋ ayì. Adìʔ kənyʉ̀ a və dzàŋə̀ nə̀ zaʔsə aloʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-48-10.jpg?direct&)

Yesù dìʔ byìnjɨ̀ ə̀ zaʔsə aloʔ ə vəghəŋ. Ghə̀ ə nko kiʔə mbyɨ bwen. Və nzhwi wen a əzhwʉ ə zaʔsə əngə̀ŋ. Sətsèn wìʔ byɨmə à Yesù, mənlyuŋ mə̀ Yesù ə̀ shʉ̀ə̀ mbyɨsə, tyin ə fwi ə̀ Nyìngòŋ ə̀ zaʔsə wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-48-11.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə̀ nkyìʔ məkayn wenə̀ vʉnə Isrèl, viʔi ə wen a ghə̀ nkòŋə̀. Luwèn Nyìngòŋ ə nkàyn məkàyn mə mfimə̀ wenə̀ viʔ vətsèm. Noʔə̀ ndə̀, noʔə̀ fa əloʔ əkɔ̀ zì ghə̀ byɨmə a Yesù ndìʔ wàyn ə̀ Nyìngòŋ byì məkàyn mə mfimə̀ amèn mə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-48-12.jpg?direct&)

Musìs ndìʔ noʔə̀ nshə̀ʔtə̀ Nyìngòŋ ə to a ghə̀ nshə̀ʔtə̀ əgàʔ ə Nyìngòŋ. A lì Yesù dìʔə nshə̀ʔtə̀ a ghə̀ chòə̀ noʔə̀ nshə̀ʔtə̀ sətsèm. Ghə̀ dìʔ Nyìngòŋ, noʔə̀ ənyʉ̀ ətsèm a ghə̀ ngàʔə̀ bɛ nèə̀ a ndìʔ ənyʉ̀ ə Nyìngòŋ. A nè kənyʉ̀ əkyi və dzàŋ Yesù la Əgàʔ ə Nyìngòŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-48-13.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə ngàʔə̀ li à fòyn Devìd la wù ngwàʔ ə̀ wen ə lu ndiʔ fòyn ə̀ mbyi yèn ə soʔ viʔi Nyìngòŋ vətsèm. Byì àndə Yesù dìʔ Wàyn ə̀ Nyìngòŋ, dìʔ Mèzayà, ghə̀ dìʔ wù ngwàʔ ə̀ Devìd ayì a ghə̀ lu soʔ viʔi Nyìngòŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-48-14.jpg?direct&)

Devìd ə̀ ndìʔ fòyn ə̀ əloʔ ə Isrèl, Yesù dìʔ fòyn ə̀ mbyi ətsèm! Ghə̀ ə lu bwìnə̀ ə vì ə soʔə mbyi yèn nə̀ kòŋə bɛ̀ nə̀ mbwaʔmə̀.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Jènesìs1-3, 6, 14, 22; Eksedòs 12, 20; 2 Samwə̀l 7; Hibù 3:1-6, 4:14-5:10, 7:1-8:13, 9:11-10:18; Lèvèleshòn 21*

## 49. Məkàyn mə Mfimə̀ ə̀ Nyìngòŋ

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-49/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-01.jpg?direct&)

Ntsɨ̀ŋ ə̀ əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ ngàʔə̀ à ngòyn ə̀ wùwì ə Mèri la ghə̀ a bwi Wàyn ə̀ Nyìngòŋ. Ghə̀ mbɔ̀ bu tà ngòyn ə̀ wùwì the Kəzhwì kə nwoʔə kə shiə à wen əwen ghə̀ chò nə̀ əbə̀m. Ghə̀ ə mbwi li wàyn ə wùlɨm ə̀ chʉ əzhiʔ ə wen nə̀ Yesù. A dìʔ la Yesù dìʔ Nyìngòŋ bɛ dìʔ wìʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-02.jpg?direct&)

Yesù ə nnèə̀ li ənyʉ̀ ə̀ kanə və tà a kədɨ̀ŋ ə jìʔ la ghə̀ dìʔ Nyìngòŋ. Ghə̀ ə njèʔə̀ li a kwì a muʔu, ə̀ ghaʔ əfwof la kə ghə bɛ chò, ə̀ chʉʔ viʔ vəkwaʔkə və, ə̀ shìsə̀ vəzhɨ nə̀ kəbwìn fa viʔi, ə̀ lùsə̀ viʔ vəkwaʔkə və fa əpfɨ, ə̀ zhis viʔi nkamsə tàyn (5,000) nè ntèmə kəbayn kə mənkalə̀ ə̀ tàyn nə̀ məndeʔ ndəʔ mə̀ shʉsə səbò.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-03.jpg?direct&)

Yesù ndìʔə nges ə̀ njìʔsə̀. Ghə̀ nziʔə nə̀ kəjoʔ kə byì àndə ghə̀ ndìʔ Wàyn ə̀ Nyìngòŋ. Ghə̀ nziʔə la wìʔ kòŋ lə̀mə̀ wen tà àndə ghə̀ kòŋə̀ əwen ə wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-04.jpg?direct&)

Ghə̀ ə mbɛ nziʔə̀ la wìʔ dìʔə̀ kòŋ Nyìngòŋ ə chò noʔə̀ əfo ətsèm a mbyi, tɛ̀ bɛ̀ əko.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-05.jpg?direct&)

Yesù ngàʔə̀ la kəshi kə fòyn ə̀ Nyìngòŋ kə bòŋə̀ chò noʔə̀ əfo ətsèm a mbyi. Kənyʉ̀ kə to kə a viʔ vətsèm kə dìʔ la wìʔ kwen a kəshi kə fòyn ə̀ Nyìngòŋ. Ə kwen a kəshi kə fòyn ə̀ Nyìngòŋ, wìʔ dìʔə bwòŋ fa wenə̀ mbyɨsə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-06.jpg?direct&)

Yesù ngàʔə̀ li la viʔ vətsenə və a byɨmə à yì ə bwòŋ, vətsenə və chen yì. Ghə̀ ə ngàʔə̀ li la viʔ vətsenə və dìʔ a nə̀ nse ə jùŋə. Vəwenə zhʉə byì Yesù və byɨmə ə̀ bwòŋ. Viʔ vətsenə və dìʔ a nə̀ nse ə byɨfə a əgàʔ ə Nyìngòŋ ə fəŋə tsu kèn la ghə kwi li. Vəwenə ko byɨmə ə gàʔ ə Nyìngòŋ kèn la vəwenə lu kwen a kəshi kə fòyn ə̀ Nyìngòŋ bwen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-07.jpg?direct&)

Yesù ə nziʔi li viʔi la Nyìngòŋ ə kòŋə̀ viʔ və byɨfə və. Ghə̀ kòŋə̀ ə shʉ̀ə̀ mbyɨsə vəwenə ə nè la vəwenə ndìʔ vunə wen.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-08.jpg?direct&)

Yesù ə mbɛ ziʔi vəghəŋ la Nyìngòŋ ə bànə̀ mbyɨ. Adàm wenə̀ If ə̀ nnèə̀ mbyɨ ghə̀ chò ə̀ shiə a viʔi noʔə̀ vətsèm. Noʔə̀ viʔ vətsèm a mbyi kiʔ mbyɨsə a sə gèsə̀ vəwenə fà Nyìngòŋ. A dìʔ la Noʔə̀ viʔ vətsèm dìʔ viʔi kəbàyn ə̀ Nyìngòŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-09.jpg?direct&)

A lì Nyìngòŋ ə nkòŋə̀ li mbyi yen noʔə̀ nànto ə̀ ku Wàyn ə̀ wen tà la əmùʔ lə̀ la noʔə̀ ndə̀ a ghə̀ byɨmə a wen ghə ko lu lè. Ghə̀ ə lu kiʔə əbwòŋ a ghə lu sè əghayn əmùʔ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-10.jpg?direct&)

Wù ə ndìʔ ə pfɨ byì mbyɨ ə wù. Tyin ə̀ Nyìngòŋ ə ndìʔ ə fwi à wù a jì ə byɨfə, a lì ghə̀ bòŋsə̀ jìʔ tyin əfwi ayì a Yesù ghə̀ yenə ngəʔ. Yesù mpfɨ a fəkòʔ fə kəntò byì mbyɨ shəsə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-11.jpg?direct&)

Yesù nko nè noʔə̀ mbyɨ ətsen bwen, a lì ghə̀ byɨmə ə yenə ngəʔ à wù ə kəshi bɛ̀nə̀ a əzhiʔ ə viʔi noʔə̀ vətsèm a mbyi. Nyìngòŋ zì ghə̀ lyèsə̀ ə̀ kuə mbyɨ shəsə noʔə̀ sətsèm, tɛ̀ mbyɨsə byɨfə sə, byì əpfɨ ə Yesù.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-12.jpg?direct&)

Əshyèʔ ə juŋə ghə nə̀ ənyʉ̀ ə juŋə və ko zì və bwoŋsə wù. Kənyʉ̀ kə ko dìʔ a wù zì wù nè ti Nyìngòŋ bwòŋsə̀ wù. A zì a shʉ̀ tà Yesù ə̀ shʉ̀ mbyɨ shə̀sə. Wù dìʔ ə byɨmə la Yesù dìʔ Wàyn ə̀ Nyìngòŋ, la ghə̀ ə mpfɨ li a fəkòʔ fə kəntò à wù ə kəshi, la Nyìngòŋ ə nlùsə̀ li wen fa əpfɨ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-13.jpg?direct&)

Nyìngòŋ a bwòŋsə̀ noʔə̀ viʔ vətsèm a və byɨmə la Yesù dìʔə mbwòŋsə̀ ə̀ vəwenə. Ghə̀ ə ko a bwòŋsə̀ viʔi a və ko byɨmə a wen bwen. Kòŋ wù ə ndìʔ wù əko, wù kəmfem, wùlɨm, wùwì, wuto, wanjə̀, kòŋ wù ə ntsi tɛ̀ fenə. Nyìngòŋ ə kòŋə̀ wù kəŋə la wù byɨmə a Yesù ti ghə̀ ə ndìʔ wùndoŋ ə̀ wù.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-14.jpg?direct&)

Yesù ə dzàŋə̀ wù la wù vì ə̀ byɨmə a wen ə̀ shi muʔu. Wù ə lə̀ byɨmə li la Yesù dìʔ Mèzayà a, dìʔ Wàyn ə̀ Nyìngòŋ a? Wù ə byɨmə li la wù ə nè li mbyɨ mu Nyìngòŋ ə ndìʔ ə fwisə tyin à wù ə loʔ wù a? Wù ə byɨmə li la Yesù mpfɨ a fəkòʔ fə kəntò ti shʉ̀ə̀ mbyɨ shəsə a?

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-15.jpg?direct&)

Mu wù ə byɨmə li a Yesù bɛ̀nə̀ a kənyʉ̀ a ghə̀ ə nnèə̀ li à wù, mu wù sə̀ dìʔ wubyɨmə! Nyìngòŋ ə shìsə̀ li wù fà əshə ə mfɨnə̀ ə Satàyn ə nkwensə wù à əshə ə Nyìngòŋ ə banə ghə. Nyìngòŋ ə kwitə li wù fa jì ə byɨ yì a wù ntsi a mbyɨ li, ə nku jì ə fi la wù ə ntsiə fa tsu.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-16.jpg?direct&)

A sətsèn a ndìʔ la wù ə byɨmə li, mu Nyìngòŋ ə lyèsə̀ li nku wù à wù ə mbyɨsə byì kənyʉ̀ a Yesù nnèə̀. Luwèn, Nyìngòŋ ə lyɨ̀ə̀ la wù dìʔ wùndoŋ ə yì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-17.jpg?direct&)

Wù sətsèn ə ndìʔ wùndoŋ ə̀ Nyìngòŋ dìʔ wùshyèʔ ə̀ Yesù, wù à kòŋ ə ntsi a jì a Yesù ə ziʔə la wù ə ntsiə fa tsu. Wù dìʔ tɛ̀ wubyɨmə a lì mənzhʉ məntsenə mə dìʔ a wù a nkiʔ təmwòmsə̀ ə nèə mbyɨ. A lì Nyìngòŋ dìʔ Nyìngòŋ ə jùŋə ə ngàʔ la sətsèn wù dì a yì la wù ə fəŋ li a mbyɨ, yì à lyèsə̀ ku à wù. Ghə̀ a ku kəjoʔ à wù, ə gyàmtə̀ wù ti wù nyɨŋ fa mbyɨ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-49-18.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə kəŋə la wù ə njɨ̀mə̀, lanə̀ kənyʉ̀ kə Nyìngòŋ, tsèntə̀ wyè ə viʔ vəbyɨmə vətsenə və kuʔsə̀ Nyìngòŋ, bɛ shə̀ʔtə̀ kənyʉ̀ a viʔ vətsenə və a Nyìngòŋ nè à wù. Ənyʉ̀ a vənə noʔə̀ ətsèm və gyàmtə̀ wù kwiʔə à wù ə əbyɨmə.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Romayns 3:21-26, 5:1-11; Jon 3:16; Mak 16:16; Kòlosyàns 1:13-14; 2 Kòlintyèns 5:17-21; 1 Jon 1:5-10*

## 50. Yesù ə lu Bwìnə̀ ə Vì

https://openbiblestories.org/l/bbk/story-50/

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-01.jpg?direct&)

Ngwʉ̀ʔsə chòə̀ li nkam sə̀bò (2,000) luwèn viʔi zhʉə djʉ̀ə̀ tà djʉ̀ə̀ byì Yesù ə Mèzayà. Vìʔ vəbyɨmə və ghoʔtə djʉ̀ tà djʉ̀ə. Yesù ngàʔə̀ li la yì ə lu bwìnə̀ ə vì a əchʉʔ ə bàm. Ghə̀ ə ko tɨmə̀ bwìnə̀ nvì a lì dìʔə lu vì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-02.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ə kəŋə la vəghəŋ sə nkə̀ʔə̀ Yesù vəghəŋ ə ntsi a jì ə juŋə a ghə̀ bòŋə̀ à Nyìngòŋ. Ghə̀ kəŋə la vəghəŋ ə nshə̀ʔtə̀ à viʔ vətsenə və byì kəshi kə fòyn ə̀ Nyìngòŋ. A ndìʔ àndə Yesù mbu a mbyi a shə̀ ghə̀ gàʔ, “Ndzɨ̀mtə̀ shomsə lu shə̀ʔtə̀ byì kəshi kə fòyn of Nyìngòŋ a mbyi yèn ətsèm mimbu mà bwìnə̀ vì.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-03.jpg?direct&)

Viʔi ko tɨmə̀ zhʉ byì Yesù a əshi tà a kədɨ̀ŋ a mbyi yèn. Mimbu ghə̀ sə bwìnə̀ ə kuʔ a əkaŋ, Yesù ngàʔə̀ a ndzɨ̀mtə̀ sə wen la sə shə̀ʔtə̀ əgàʔ ə wen a viʔi a və ko tɨmə zhʉ. Ghə̀ gàʔ, “Ghə̀ŋ djʉ̀ ə̀ gàʔ byì mò a viʔi a chì mbyi yèn noʔə̀ ətsèm!” ghə̀ bɛ gàʔ, “Təsɨm tə sə̀ dìʔ a mə̀pfì!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-04.jpg?direct&)

Yesù mbɛ̀ gàʔ, “Wùshyèʔ ə ko chòə̀ masà ə wen. Viʔi mbyi vənə ne bàyn ghə̀ŋ, ə nyàblə̀ nə̀ ghə̀ŋ tà a jì a vəwenə tə̀ nè nə̀ mò. Ghə̀ŋ ə nyenə tɛ̀ ngəʔ a mbyi, ghə̀ŋ ə ntosə tà ətyɨm byì àndə mà a zhɨli Satàyn a dìʔ fòyn ə̀ mbyi yèn. Ghə̀ŋ tò ta lì ə̀ djʉ̀ zaʔə a kəmyètə̀, Nyìngòŋ à bwòŋsə̀ ghə̀ŋ!”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-05.jpg?direct&)

Yesù ə nshə̀ʔtə̀ li fətitì à ndzɨ̀mtə̀ sə wen ti vəwenə kɨ kənyʉ̀ a kə lu ndìʔ a kətsi kə bàm. Ghə̀ gàʔ, “Wìʔ nwye ashɨ əfo ajuŋə ghə à wenə əsɨm. Ghə̀ sə mbɨnə, wù kəbàyn ə̀ wen nyeʔtə̀ vì wye kəfʉ̀ʔ tsu.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-06.jpg?direct&)

“Əfo avyi fʉ̀ ə̀ sə nkwiə, viʔi əshyèʔ ə̀ wìʔ ayì bə̀m a wen, ‘Masà, wù nwye ashɨ əfo ajuŋə ghə a əsɨm yenə, kəfʉ̀ʔ kə nlù fa fənə tsu a lə̀ a?’ Masà ayì bwìnsə̀, ‘A dìʔ a lə̀ mu à wye wù kəbàyn ə̀ mò ə nwye kəfʉʔ akèn.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-07.jpg?direct&)

“Viʔi əshyèʔ ə wen bwìnsə̀ a wen, ‘Yès su kəfʉ̀ʔ akèn à?’ Masà ayì bwìnsə̀, ‘Jòʔ. Sətsèn ghə̀ŋ su, ghə̀ŋ à tsuʔtə əfozhɨvə ətsenə və. Ghə̀ŋ kə̀ʔtə̀ əzhʉ a və sə̀ pfìə̀, ghə̀ŋ mu tsèntə̀ kəfʉ̀ʔ ə̀ nyùʔ ə̀ pfwòə̀ nə̀ əfozhɨvə a əngə̀ŋ.’”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-08.jpg?direct&)

Ndzɨ̀mtə̀ sə wen sə nko kɨ la fətitì a fèn fə dìʔ la ghɔ̀ lɔ. Vəwenə gàʔ la Yesù shə̀ʔtə̀ à vəwenə. Yesù gàʔ, “Wìʔ yì a ghə̀ nwye ashɨ əfo ajuŋə ghə lì dìʔ Mèzayà. Əsɨm ə dìʔə mbyi yèn. Ashɨ əfo ajuŋə ghə dìʔ viʔi a və byɨmə à Nyìngòŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-09.jpg?direct&)

“Kəfʉ̀ʔ kyikə dìʔ viʔi a və ko byɨmə à Nyìngòŋ. Wù kəbàyn yì a ghə̀ nwye kəfʉ̀ʔ kyì dìʔ Satàyn. Əzhʉ ə pfì əfo dìʔ kəmyètə̀ kə mbyi, viʔ və pfìə və dìʔ ntsɨ̀ŋsə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-10.jpg?direct&)

“A lu ndìʔ a kətsi kə bàm, ntsɨ̀ŋsə əngə̀ŋ ə̀ Nyìngòŋ sə lu tsèntə̀ viʔi ə Satàyn ə màʔà à chì əzhiʔ ə to ghə, ə vəwenə mfwiə, nyenə ngəʔ tsu. Viʔ və byɨmə və lu nsaŋlə, zhʉə a nkàyn a kəshi kə fòyn ə̀ Nyìngòŋ.”

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-11.jpg?direct&)

Yesù mbɛ gàʔ la yì ə lu bwìnə̀ ə vì mimbu mbyi yèn mèə̀. Ghə̀ ə lu bwìnə̀ ə shiə tà a jì a ghə̀ nkuʔ. A dìʔ la ghə̀ ə lu ndìʔ wìʔ nə̀ əwen ə wen, ə shiə a mbòʔsə. A lu ndìʔ a kətsi a Yesù bwìnə̀ ə̀ vì, viʔ vəbyɨmə və a və pfɨkə li və lu lù fa əpfɨ ə kuʔ ə bùmtə̀ ə wen a əkaŋ.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-12.jpg?direct&)

Viʔ və byɨmə və a və bu a nse və mə dzɨ̀mtə̀ ə̀ kuʔ a əkaŋ ə̀ kwetə viʔ və byɨmə vyi a və yì lù fa əpfɨ lì. Noʔə̀ vəwenə vətsèm ə lu ndìʔ wenə̀ və̀ Yesù tsu. Yesù ə lu ntsiə wenə̀ viʔi ə wen a bwàʔmə̀ nə̀ saŋlə ghə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-13.jpg?direct&)

Yesù ə ngàʔə̀ li la yì ə lu ku əsòʔ ə əbwòŋ a noʔə̀ mə ndə̀ a ghə̀ byɨmə à yì. Vəwenə lu sè wenə̀ və̀ Nyìngòŋ nə̀ bwàʔmə̀ bɛ̀nə̀ saŋlə ghə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-14.jpg?direct&)

A lì Nyìngòŋ ə lu soʔ viʔi a və ko mbyɨmə à Yesù. Ghə̀ ə lu wye vəwenə a chì təzhiʔ ə vəwenə mfwiə fa tsu zhʉə əzaf. Əzhiʔ ayì ko lu mè. Əzhiʔ ə lu mfwiʔə vəwenə a lì kèn la vəwenə pfɨkə.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-15.jpg?direct&)

Yesù ə̀ lu bwìnə̀ ə vì ə mə myètə̀ ə zhwi Satàyn bɛ̀nə̀ mfɨnə̀ ə wen. Ghə̀ ə lu wye Satàyn a chì təzhiʔ nkayntə wen ə mfwi fa tsu wenə̀ viʔ vyi a və nko byɨmə à Nyìngòŋ lì.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-16.jpg?direct&)

Nyìngòŋ ngàʔə̀ li la yì ə lu byɨfsə mbyi yèn byì mbyɨ a Adàm wenə̀ If ə̀ nnèə̀. Əchʉʔ ətsenə ghə lu kwʉ̀ʔ ə Nyìngòŋ shə̀tə̀ əkaŋ ə fighə nə nse ə fi kɛ̀nə̀ mbyɨ tsu.

![](https://cdn.door43.org/obs/jpg/360px/obs-en-50-17.jpg?direct&)

Yesù wenə̀ viʔi ə wen və lu ntsi a mbyi ə fi ayì. Ghə̀ ə lu nsoʔə mbyi yen noʔə̀ ətsèm. Ghə̀ ə lu chì mənshɨ noʔə̀ məntsèm fa viʔi ashɨ. Ngəʔ nə kusə nshensə nə̀ mbyɨ bɛ̀nə̀ əpfɨ ə lu mè. Yesù ə lu soʔ kəshi kə fòyn ə wen nə̀ bwàʔmə̀ bɛ̀nə̀ əkòŋ. Ghə ə lu ndìʔ nə̀ saŋlə ghə wenə̀ viʔi ə wen.

*Fətitì fa nwàʔlə̀ ə̀ Nyìngòŋ: Machò 24:14; 28:18; Jon 15:20, 16:33; Lèvèlashòn 2:10; Machò 13:24-30, 36-42; 1 Tèsàlonyàns 4:13-5:11; Jems 1:12; Machò 22:13; Lèvèlashòn 20:10, 21:1-22:21*