۲۰- تَبعید و وِرگِرد

پادیشائی ای ایسرائیلی و یَهودِه هَر دو ضِدّی خُدِه گُنا هاکِرشُن اونُن عَدی کو کوهی سینِه با خُدِه دِبِسبیشُن، پَشیشِن. خُدِه تَوَسُّطی پِغَمبِرُن اونُنَه هُشدار هادا کو تُوْبَه کِرَن و ژو پِرِستِش هاکِرَن. اَمّا اونُن اِطاعِت ناکِرد.

پَس خُدِه اونُن تَنبیه کِرد و اِجازَه هادِش ژُن دُش مِنی ژُن نابود واکِرَن. اینی طِبایَه کو قُدرِت مِند با بِه اِسمی آشوری دَبا. آشوری با طِبایِههائی دیگِری خِلی بیرَم بیچَن. آشورییُن پادیشائی ایسرائیلی بِن پی بِبِرد. آشورییُن ایسرائیلییون بُکُشت و ژُن غارِت کِرشُن؛ خِلی ژُن سَرزِمینی بِسوزِنِهشُن.

آشورییُن تَمُمی رَبِرون، پیلدارون و هَر کین کو مِهارِتی دِرد، با هُشتُن بِبِرشُن آشور. فَقِد بَضی کو فَقیری بنِ، ایسرائیل بِمُندین.

پَس آشورییُن، غَریبُن بییارد ایسرائیل تا زَندِگی ها کِرَن. غَریبُن، شَری کو وِرُنَه بِبابِن بِساششُن. اونی کو بِمُند بِن، با ایسرائیلییون اِزدِواج هاکِرشُن. نَسلی کو اِن اِز دِواجی پی سَر کِت، سامِری بنِ.

مِلِتی پادیشائی یَهودِه بِدییا کو خُدِه ایسرائیلییون بِه دَلیلی نافَرمُنی مُجازات هاکِردِش. اَمّا با اِن وُجود هَمِنطُوْ بُتُن و خُدائی کَنعانییُن مِپِرِستَن خُدِه پِغَمبِری وِسی کِرد کو هُشدار ژُن دَن. اَمّا اونُن هَ مِنطُوْ هُشتُن کاری اِدامَه مِدا.

حدودی صِه سالی بَعدی نابودیای پادیشائی ایسرائیلی بِه دَستی آشورییُن؛ خُدِه نِبوکَد نِصَّر پادیشائی بابِلی وِسی کِردِش. تا بِه پادیشائی یَهودِه حِملَه کِرَن. بابِلی طِبایِهای قُدرِت مِندی بِن، پادیشائی یَهودِه قَبیل نَکِرشُن کو خِتمِتکاری نِبوکَد نِصّری بین. هَر سالَه پیلی زیادی ژو دَن.

اَمّا بَدی چُند سالین، پادیشائی یَهودِه، بِر ضِدّی بابِلی شیلُن بِششُن هَمِنی بالا، بابِلی وِرگِردِن و اینی دَفَه، پادیشائی یَهودِه رَه حِملَه کِرشُن. بابِلییون شَری اورشَلیمی بِششُن مَعبِد نابود واکِرشُن و هَر ثِروِتی با مَعبِد و شَر پی بِبِرشُن.

بِرائی تَنبیه، پادیشائی یَهودِه، نِبوکَد نِصَّری سَربازی، ژو پیرُن بُکُششُن و ژُن چَشی کور بِکِرشُن. بَعدی اونی پادیشِه هُشتُن هُمپا بِبِرشُن تا دِلَه زیندُنی بابِلی بَمِرِه.

نِبوکَد نِصَّر و ژو سِپائی هَمِهای اِهالیای پادیشائی یَهودِه؛ با هُشتُن بِبِرشُن با بِل، فَقِد فَقیرُن واششُن تا زِرات هاکِرَن. اِن دُوْرانی رَه کو خُدِه طِبایَه مَجبور بِبا سَرزِمینی مُوْعودی پی بَشو، تَبعید مایَن.

گِرچِه خُدِه با تَبعید کِردییُنی هُشتُن آدِمُن، ژُن گُنائی بالا تَنبیه کِردِش؛ وَلی وَدِه کو ژُن دابِش یِه ناکِردِش. خُدا ژُن مُوا ظِب با، بِه وَسیلِهای پِغَمبِرُن، ژُنَه هِکاتی ماکِردِش. خُدِه وَدَه هادا کو بَدی هَفتا سالُن، ایسرائیلییون مِرگاردِنِه سَرزِمینی مُوْعودی.

بَدی هَفتا سالُن کوروش پادیشائی پارسییون، بابِلییون شیکِست بدِا. اِن طُو با کو اِمپِراطوری پارسییون بِه جائی اِمپِراطوریای بابِلی، هَمَه جا تَسَلُط پِیدا کِردِش. اِن زَمُن، ایسرائیلییونَه یَهودی ماششُن و ویشتِری هُشتُن عُمری تَئی بابِلی زَن دِگی هاکِربیشُن. فَقِد اونی کو پیری بِن مِزُنِششُن سَرزِمینی یَهودِه یِه اِوِرَن.

پارسی با اِن کو قُدرِت مِند بِن، نِسبِت بِه قُوْمی کو ژُن دیم مُسَلِط بِن، با مِرِبُنی رِفتار ماکِرشُن. مُدِتی کوتائی کو کوروش پادیشائیای پارسی بِرِسا؛ دَستور هادِش هَر یَهودی کو مِگِش بِه یَهودا وِرگِردِه، مِزُنِه بَشو اونجو. ژو حَتّی بِه اونُن پیل هادِش تا دِلَه اورشَلیمی مَعبِد بِسازَن. پَس، هَفتا سالی بَدی تَبعیدی، ای کَسینَه گُروئی یَهودی وِرگِردِن اورشَلیم، سَرزِمینی یَهودِه.

وَختی اورشَلیم بِرِسِن، مَع بِد و دِزاری دُوْری شَهری بِساششُن. پارسی هَنِه ژُن دیم مُسَلِط بِن. اَمّا اینی بارَه دِلَه سَرزِمینی مُوْعودی مِزُنِششُن خُدِه دَنین مَعبِد پِ رِستِش هاکِرَن.